การศึกษาองค์ประกอบของความเป็นพลเมืองดิจิทัลของนักเรียน ระดับประถมศึกษา ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

Main Article Content

รุ่งอรุณ ป้องกัน
ลักขณา สริวัฒน์

บทคัดย่อ

บทความวิจัย เรื่องการศึกษาองค์ประกอบของความเป็นพลเมืองดิจิทัลของนักเรียนระดับประถมศึกษาภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มีวัตถุประสงค์เพื่อ ศึกษาองค์ประกอบของความเป็นพลเมืองดิจิทัลของนักเรียนระดับประถมศึกษาภาคตะวันออกเฉียงเหนือ เป็นการวิจัยเชิงสำรวจ ประชากร ได้แก่ นักเรียนระดับประถมศึกษาสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐานในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 - 6 ในโรงเรียนสังกัดคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐานในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จำนวน 1,200 คน โดยการสุ่มกลุ่มตัวอย่างแบบหลายขั้นตอน (Multi - stage Random Sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบวัดองค์ประกอบของความเป็นพลเมืองดิจิทัลของนักเรียนระดับประถมศึกษา เป็นแบบมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ จำนวน 43 ข้อ มีค่าอำนาจจำแนกตั้งแต่ 0.21 - 0.68 และค่าความเชื่อมั่นทั้งฉบับเท่ากับ 0.94 สถิติที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน (Confirmatory Factor Analysis) ผลการศึกษาพบว่า องค์ประกอบของความเป็นพลเมืองดิจิทัลของนักเรียนระดับประถมศึกษาภาคะวันออกเฉียงเหนือ จำแนกเป็น 3 องค์ประกอบ คือ องค์ประกอบที่ 1 การเคารพตนเองและผู้อื่น (Respect yourself/respect others) ประกอบด้วย 3 ตัวบ่งชี้ ได้แก่ การมีมารยาทในการใช้งานดิจิทัล การเข้าถึงดิจิทัลอย่างเสมอภาค และการปฏิบัติตามกฎหมายดิจิทัล องค์ประกอบที่ 2 การพัฒนาตนเองและสัมพันธ์กับผู้อื่น (Educate Yourself/Connect with Others) ประกอบด้วย 3 ตัวบ่งชี้ ได้แก่ การสื่อสารดิจิทัล ความรู้ความสามารถในการใช้งานดิจิทัล และการซื้อขายดิจิทัล และองค์ประกอบที่ 3 การปกป้องตนเองและปกป้องผู้อื่น (Protect Yourself/Protect Others) ประกอบด้วย 3 ตัวบ่งชี้ ได้แก่ ความรับผิดชอบตามสิทธิ์ของตนเองและผู้อื่นในการใช้งานดิจิทัล ความปลอดภัยในการใช้งานดิจิทัล และสุขภาพทางกายและสุขภาพทางจิตใจในการใช้งานดิจิทัล

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ป้องกัน ร., & สริวัฒน์ ล. (2023). การศึกษาองค์ประกอบของความเป็นพลเมืองดิจิทัลของนักเรียน ระดับประถมศึกษา ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, 7(3), 265–282. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/JSC/article/view/262099
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม. (2562). สรุปผลการสำรวจข้อมูลสถานภาพการรู้เท่าทันสื่อและสารสนเทศของประเทศไทย ปี พ.ศ. 2562. กรุงเทพมหานคร: กระทรวง ดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2563). แผนปฏิบัติการดิจิทัลเพื่อการศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ พ.ศ. 2563 - 2565 MOE Digital Transformation for Education Action Plan 2020 - 2022. เรียกใช้เมื่อ 27 กันยายน 2564 จาก ttps://bict.moe.go.th/wp-content/ uploads/2022/03/digital-63-65.pdf.

กลุ่มสารสนเทศ สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2564). ระบบสารสนเทศเพื่อการบริหารการศึกษา. เรียกใช้เมื่อ 20 มกราคม 2565 จาก http://www.data.bopp-obec.info

ต้องตา จำเริญใจ. (2561). ความเป็นพลเมืองดิจิทัลของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 1 - 6 ของโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเพชรบูรณ์ เขต 3. ใน วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี.

ลักขณา สริวัฒน์. (2557). จิตวิทยาสำหรับครู. กรุงเทพมหานคร: โอเดียนสโตร์.

สมบัติ ท้ายเรือคำ. (2555). ระเบียบวิธีวิจัยสำหรับมนุษย์ศาสตร์และสังคมศาสตร์. (พิมพ์ครั้งที่ 3). มหาสารคาม: มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

สำนักข่าวกรมประชาสัมพันธ์. (2561). Study Shows Thai Children under Cyber Threats. เรียกใช้เมื่อ 15 กันยายน 2562 จาก https://thainews.prd.go.th/th/news/ detail/WNSOC6103230010098

สำนักงานคณะกรรมการการรักษาความมั่นคงปลอดภัยทางไซเบอร์. (2565). นโยบายและแผนปฏิบัติการว่า ด้วยความมั่นคงปลอดภัยไวเบอร์ (พ.ศ. 2565 - 2570). เรียกใช้เมื่อ 2 ตุลาคม 2565 จาก https://www.nstda.or.th/home/knowledge_post/cyber-security-action-plan-2022-2027/ สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ

สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน. (2561). แนวทางการพัฒนาทักษะด้านดิจิทัลของข้าราชการและบุคลากรภาครัฐเพื่อการปรับเปลี่ยนเป็นรัฐบาลดิจิทัล. เรียกใช้เมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2562 จาก http://www.ocsc.go.th/Digital_Skill

สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์. (2564). รายงานผลการสำรวจพฤติกรรมผู้ใช้งานอินเทอร์เน็ตประเทศไทยปี 2564. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม.

สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2564). สำรวจการมีการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารในครัวเรือน พ.ศ. 2564 (ไตรมาสที่ 2). กรุงเทพมหานคร: กองสถิติเศรษฐกิจ สำนักงานสถิติแห่งชาติกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม.

Comrey, A. L. et al. (1992). A First Course in Factor Analysis. New Jersey: Erlbaum.

Durlak, J A. et al. (2011). The Impact of Enhancing Students’ Social and Emotional Learning: A Meta-Analysis of School-Based Universal Interventions. Retrieved February 03, 2020, from https://doi.org/10.1111/j.1467-8624. 2010.01564

Ribble, M. (2009). Passport to Digital Citizenship Journey Toward Appropriate Technology Use at School and at Home. Retrieved March 21, 2020, from https://elem.hcdsb.org/stanne/wp-content/uploads/sites/19/2017/02/ Passport-to-Digital-Citizenship-article.pdf