หมัดมวยและมนตรา: หลวงพ่อคูณ ปริสุทฺโธกับกีฬามวยสากลอาชีพในสังคมไทย จากครึ่งหลังของทศวรรษ 2530 ถึงทศวรรษ 2550
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความเรื่องนี้เป็นการศึกษาตามระเบียบวิธีทางประวัติศาสตร์ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อทำความเข้าใจปฏิสัมพันธ์ระหว่างหลวงพ่อคูณ ปริสุทฺโธซึ่งเป็นพระสงฆ์ที่มีชื่อเสียงโดดเด่นในสังคมไทยตั้งแต่ครึ่งหลังของทศวรรษ 2530 ถึงทศวรรษ 2550 กับกีฬามวยสากลอาชีพซึ่งเป็นกีฬายอดนิยมในสังคมไทย และเพื่ออธิบายว่าปฏิสัมพันธ์ดังกล่าวส่งผลต่อรูปแบบและพัฒนาการของกีฬามวยสากลอาชีพในสังคมไทยในช่วงเวลาดังกล่าวอย่างไร ผลการศึกษาพบว่าหลวงพ่อคูณ ปริสุทฺโธ ซึ่งเป็นพระสงฆ์ผู้มีชื่อเสียงในเรื่องพลังความศักดิ์สิทธิ์เหนือธรรมชาติในสังคมไทยมีปฏิสัมพันธ์ที่ใกล้ชิดกับกีฬามวยสากลอาชีพในสังคมไทยผ่านกระบวนการที่สำคัญ คือ การที่นักมวยสากลอาชีพและผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับกีฬาชนิดนี้นิยมเข้าพบขอพรจากหลวงพ่อคูณ ปริสุทฺโธเพื่อความเป็นสิริมงคลก่อนการแข่งขัน รวมถึงการที่ผู้คนเหล่านี้นิยมเชื่อมโยงการแข่งขันมวยสากลอาชีพรายการสำคัญที่จัดขึ้นในสังคมไทยกับเรื่องราวหรือกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับหลวงพ่อคูณ ปริสุทฺโธ ปฏิสัมพันธ์อันใกล้ชิดระหว่างพระสงฆ์ผู้เปี่ยมชื่อเสียงกับผู้คนที่เกี่ยวข้องกับกีฬามวยสากลอาชีพดังกล่าวมีส่วนที่ทำให้กีฬามวยสากลอาชีพในสังคมไทยในขณะนั้นมีรูปแบบสำคัญ คือ เป็นกีฬาที่มีการผสมผสานระหว่างแนวคิดเรื่องความศักดิ์สิทธิ์เหนือธรรมชาติเข้ากับกีฬามวยสากลอาชีพซึ่งเป็นกีฬาสมัยสมัยใหม่ที่มีรากเหง้าใกล้ชิดกับวิทยาศาสตร์การกีฬา และกับเครือข่ายผู้คนหลายกลุ่มหลากชนชั้น ซึ่งรูปแบบเช่นนี้ยังคงมีพัฒนาการมาอย่างต่อเนื่องและยังคงเป็นรูปแบบที่ทรงอิทธิพลต่อแนวคิดและปฏิบัติการของผู้คนและกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับกีฬาชนิดนี้ในสังคมไทยเรื่อยมาแม้กระทั่งในปัจจุบัน
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กองบรรณาธิการข่าวสด. (2558). คุณาลัย ปริสุทโธ อาลัยหลวงพ่อคูณผู้บริสุทธิ์. กรุงเทพมหานคร: มติชน.
กองบรรณาธิการนิตยสาร Hi-Class. (2538). คลี่ใบตองมวนโตหลวงพ่อคูณสัญลักษณ์ใหม่แห่งศรัทธายุคโลกาภิวัตน์. วารสารไฮคลาส, 11 (131), 32-52.
กีฬา. (9 พฤษภาคม 2497). “คารูเธอร์อาบเลือดป้องกันมงกุฎไว้ได้”. กีฬา, หน้า 19.
ข่าวสด. (17 เมษายน 2539). “มอบรักมอบเลือดหลวงพ่อคูณ”. ข่าวสด, หน้า 31.
ข่าวสด. (12 มิถุนายน 2540). “‘พ่อคูณ’ เป่ากระหม่อมคู่ชก ‘แซมซั่น’”. ข่าวสด, หน้า 15.
ข่าวสด. (20 พฤษภาคม 2540). “ชาวด่านขุนทดพร้อมใจคึกคัก ร่วมจัดศึก ‘รัตนพล’ ไฟท์บังคับ”. ข่าวสด, หน้า 15.
ข่าวสด. (30 ตุลาคม 2540). “รูปหล่อหลวงพ่อคูณ ‘รุ่นอมตะวาจา’ ใส่ไมโครชิพใต้ฐานให้พรได้”. ข่าวสด, หน้า 31.
ข่าวสด. (24 กุมภาพันธ์ 2541). “ศาลออกหมายจับ ‘เสี่ยเล็ก’ ส.ส.เชียงราย จ่ายเช็คเด้ง 4.5 ล. ศึก ‘สมาน-เฮอร์เรร่า’ ”. ข่าวสด, หน้า 15.
ข่าวสด. (1 ตุลาคม 2549). “‘เสี่ยโก้’ โล่งใจอาการพ่อคูณทุเลา”. ข่าวสด, หน้า 13.
เขตร ศรียาภัย. (2550). ปริทัศน์มวยไทย. กรุงเทพมหานคร: มติชน.
จำนงค์ ร่มเย็น. (2540). บทบาทของพระญาณวิทยาคมเถร (หลวงพ่อคูณ ปริสุทโธ) กับการพัฒนาชุมชนในเขตอำเภอด่านขุนทด จังหวัดนครราชสีมา. ใน วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาไทยคดีศึกษา. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
จินตนา ณ ระนอง. (2539). พระกับสังคมไทยในปัจจุบัน ศึกษากรณีหลวงพ่อคูณ ปริสุทฺโธ. กรุงเทพมหานคร: สำนักวิจัย สถาบันพัฒนบัณฑิตบริหารศาสตร์.
แจ็คสัน, ปีเตอร์ เอ. (2566). เทวา มนตรา คาถา เกจิ: ไสยศาสตร์สมัยใหม่กับทุน (ไทย) นิยม, แปลโดย วิราวรรณ นฤปิติ. กรุงเทพมหานคร: มติชน.
เชิดศักดิ์ ภูมิสวัสดิ์. (2537). หลวงพ่อคูณ ปริสุทฺโธ พระญาณวิทยาคมเถร. กรุงเทพมหานคร: ต้นอ้อ.
เชี่ยว สามชุก. (7 กันยายน 2539). “ไฟท์ที่ 9 ของแสน ส.เพลินจิตร”. สยามรัฐ, หน้า 11.
เดลินิวส์. (9 มิถุนายน 2540). “‘ไอ้โบ้’ ท้าชน บด ‘เฮอร์เรร่า’”. เดลินิวส์, หน้า 21-22.
พ.พิรุณ. (20 เมษายน 2539). “แวดวงมวยสากล” . น็อคเอ๊าท์ ฉบับมวยโลก, หน้า 52-53.
พระมหาสุริยา อภิวฑฺฒโนและนัยนา แย้มสาขา. (2543). พระราชวิทยาคม (หลวงพ่อคูณ ปริสุทฺโธ). นครราชสีมา: วัดบ้านไร่.
ภิญญพันธุ์ พจนะลาวัลย์. (2562). ไทยปิฎก: ประวัติศาสตร์การเมืองสังคมร่วมสมัยของพุทธศาสนาไทย. กรุงเทพมหานคร: Illuminations Editions.
มติชน. (15 มีนาคม 2536). ““รัตนพล” ชนะง่ายดาย”. มติชน, หน้า 31.
มติชน. (18 พฤษภาคม 2539). “สร้างเหรียญพ่อคูณรุ่นกูชอบอ่าน น.ส.พ.”. มติชน, หน้า 6.
มติชน. (27 ตุลาคม 2540). “‘หลวงพ่อคูณ’ ชี้ ‘ยูริ’ เจ๋งจริงหนักใจแทน ‘ไอ้หนึ่ง’”. มติชน, หน้า 15.
มติชน. (12 กุมภาพันธ์ 2540). “บางรัก-บางกะปิ-สาธร นิมนต์ ‘พ่อคูณ’ เหยียบ-แจกตั๋วไปนอก”. มติชน, หน้า 4.
มติชน. (15 สิงหาคม 2548). “3 นักชกไทยขอพร ‘หลวงพ่อคูณ’ ก่อนเปิดศึกป้องกัน-ชิงแชมป์โลก”. มติชน, หน้า 5.
มติชน. (4 ตุลาคม 2555). “แจกวัตถุมงคลวันเกิด’พ่อคูณ’”. มติชน, หน้า 13.
เริงศักดิ์ กำธร. (2550). ปาฏิหาริย์หลวงพ่อคูณ เทพเจ้าด่านขุนทด. กรุงเทพมหานคร : เวิร์คพอยท์ พับลิชชิ่ง.
วิลาศ มณีวัต. (2543). อารมณ์ขันหลวงพ่อคูณ. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพมหานคร: ดอกหญ้า.
สยามรัฐ. (21 พฤษภาคม 2539). “‘พ่อคูณ’ ชม ‘มงคล’ จ๊าบ เตือนสติก่อนให้ป้องกัน ก.ค.”. สยามรัฐ, หน้า 10.
อนุรัตน์ วัฒนาวงศ์สว่าง. (17 มิถุนายน 2539). พุทธคุณ-ศรัทธา-บารมี วันนี้ ณ วัดบ้านไร่. ศิลปวัฒนธรรม, หน้า 84-103.
Baker, W. J. (2007). Playing with God: Religion and Modern Sport. Cambridge, Massachusetts London, England: Harvard University Press.
Corbett, J. J. (1912). Scientific Boxing. New York: Richard K. Fox.
Donovan, M. (1893). The Science of Boxing Also Rules and Articles on Training Generalship in the Ring and Kindred Subject. New York: Dick & Fitzgerald.
Early, G. (Ed). (2019). The Cambridge Companion to Boxing. Cambridge: Cambridge University Press.
Jackson, P. A. (1999). The Enchanting Spirit of Thai Capitalism : The Cult of Luang Phor Khoon and the Post-Modernization of Thai Buddhism. South East Asia Research, 7 (1), 5-60.
Kitiarsa, P. (2012). Mediums, Monks, and Amulets : Thai Popular Buddhism Today. Chiang Mai: Silkworm Books.