การพัฒนาโปรแกรมส่งเสริมความสามารถในการปรับตัวของนักศึกษาปริญญาตรี ตามทฤษฎีการรับรู้ความสามารถของตนเอง
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้นำเสนอผลการวิจัยและพัฒนา มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาโปรแกรมส่งเสริมความสามารถในการปรับตัวของนักศึกษาระดับปริญญาตรีตามทฤษฎีการรับรู้ความสามารถของตนเอง ดำเนินการวิจัย เป็น 2 ระยะ ดังนี้ 1) ศึกษาและวิเคราะห์ข้อมูลพื้นฐานเพื่อใช้ในการพัฒนาโปรแกรมด้วยวิธีการวิเคราะห์เนื้อหา 2) พัฒนาและประเมินโปรแกรมส่งเสริมความสามารถในการปรับตัวโดยผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 3 ท่าน ซึ่งคัดเลือกผู้ที่มีคุณวุฒิด้านหลักสูตรและการสอน และมีประสบการณ์การสอนในระดับปริญญาตรีโดยวิธีการเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ 1) แบบประเมินความถูกต้องและเหมาะสมขององค์ประกอบในโปรแกรม และ 2) แบบประเมินความตรงเชิงเนื้อหาขององค์ประกอบในโปรแกรม ผลการวิจัยพบว่า ความสามารถในการปรับตัวของนักศึกษาปริญญาตรีในด้านการเรียน ด้านอารมณ์ และด้านสังคม มี 3 องค์ประกอบ ได้แก่ ความสามารถในการแก้ปัญหา ความสามารถในการกำกับตนเอง และความสามารถในการเรียนรู้ โปรแกรมที่พัฒนาขึ้นตามทฤษฎีการรับรู้ความสามารถของตนเองมี 5 องค์ประกอบ ประกอบด้วย 1) หลักการ 2) วัตถุประสงค์ 3) เนื้อหาซึ่งกำหนดจากทฤษฎีการรับรู้ความสามารถในการปรับตัว 4) ขั้นตอนและการจัดกิจกรรมประกอบด้วย 4 ขั้นตอน ดังนี้ 1) ประเมินความสามารถของตนเองเพื่อกำหนดเป้าหมาย 2) วางแผนโดยคำนึงถึงความสามารถของตนเองและลงมือปฏิบัติ 3) กำกับติดตามการดำเนินการตามแผน 4) สะท้อนความสำเร็จสู่การรับรู้ความสามารถของตนเอง และ 5) การวัดและประเมินผล ผลการประเมินคุณภาพของโปรแกรม พบว่า โปรแกรมมีความถูกต้องและเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด ( = 4.77, SD = 0.43) และ ผลการวิเคราะห์ค่าดัชนีความสอดคล้อง (IOC) ขององค์ประกอบในโปรแกรมมีค่าระหว่าง 0.67 - 1.00 ทุกองค์ประกอบของโปรแกรมมีความตรงเชิงเนื้อหาและมีความสอดคล้องกัน จึงสามารถนำไปใช้ทดลองเพื่อส่งเสริมความสามารถในการปรับตัวแก่นักศึกษาปริญญาตรีได้
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กาญจนา คำสมบัติ และคณะ. (2562). การส่งเสริมการรับรู้ความสามารถของตนเองกับกิจกรรมการเรียนการสอน. วารสารวิจัยมหาวิทยาลัยขอนแก่น (ฉบับบัณฑิตศึกษา) สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 7(3), 69-78.
จุฬาพร คำมุงคุล และคณะ. (2562). รูปแบบความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของพฤติกรรมการปรับตัวในการเรียนของนักศึกษาระดับปริญญาตรีสาขาวิทยาการคอมพิวเตอร์. วารสารพฤติกรรมศาสตร์, 25(1), 1-24.
ชนัดดา เพ็ชรประยูร และคณะ. (2554). ความสามารถในการปรับตัวของนักศึกษาชั้นปีที่ 1 ในมหาวิทยาลัยของรัฐ. วารสารวิชาการพระจอมเกล้าพระนครเหนือ, 21(1), 157-166.
เชษฐภูมิ วรรณไพศาล. (2560). ระเบียบวิธีวิจัยทางสังคมศึกษา: หลักการและการประยุกต์. จังหวัดเชียงใหม่: บริษัท ครองช่าง พริ้นติ้ง จำกัด.
โชติกา ภาษีผล. (2559). การวัดและประเมินผลการเรียนรู้. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
นงลักษณ์ วิชัยรัมย์ และคณะ. (2559). ความสัมพันธ์ระหว่างการปรับตัวด้านจิตสังคมและการมองโลกทางบวก กับการรับรู้สมรรถนะแห่งตนในการควบคุมพฤติกรรมก้าวร้าวในวัยรุ่น. วารสารพยาบาลกระทรวงสาธารณสุข, 26(2), 65-75.
นิลุบล เกตุแก้ว และคณะ. (2566). การพัฒนาโปรแกรมส่งเสริมการเปิดรับประสบการณ์ของนักศึกษาระดับปริญญาบัณฑิตตามแนวคิดความเข้มแข็งทางจิตใจและทฤษฎีพฤติกรรมตามแผน. วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, 8(2), 138-150.
ปราณี บุญญา และคณะ. (2556). ผลของการฝึกทักษะชีวิตที่มีต่อการปรับตัวและการเห็นคุณค่าในตนเองของนักศึกษามหาวิทยาลัยรังสิต. วารสารการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต, 27(2), 30-42.
ภาสิต ศิริเทศ และณพวิทย์ ธรรมสีหา. (2562). ทฤษฎีการรับรู้ความสามารถของตนเองกับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพของผู้สูงอายุ. วารสารพยาบาลทหารบก, 20(2), 58-65.
วรภัทร เมฆขจร และคณะ. (2563). ปัจจัยทางจิตสังคมที่เกี่ยวข้องกับพฤติกรรมการตัดสินใจในการเรียนด้วยตนเองของนักศึกษาปริญญาตรี. วารสารพฤติกรรมศาสตร์เพื่อการพัฒนา, 12(1), 74-91.
วัณยรัตน์ คุณาพันธ์ และคณะ. (2561). การศึกษากระบวนการปรับตัวที่มีประสิทธิภาพสำหรับนักศึกษาในสถาบันอุดมศึกษาเอกชน. วารสารศึกษาศาสตร์ มมร, 6(2), 90-103.
วารินทร์ รามฤทธิ์. (2557). ผลของการจัดโปรแกรมการปรับตัวเพื่อพัฒนาการปรับตัวด้านการเรียนของนักศึกษาชั้นปีที่ 1 คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์. ใน วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตร มหาบัณฑิต สาขาวิชาพัฒนามนุษย์และสังคม. มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.
สำนักปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม. (2565). แผนด้านการอุดมศึกษา เพื่อผลิตและพัฒนากำลังคนของประเทศ พ.ศ. 2564 - 2570 ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2566 - 2570. กองยุทธศาสตร์และแผนงาน: สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม.
สุทธิรักษ์ ไชยรักษ์. (2556). รายงานวิจัยสถาบันเรื่องปัญหาการปรับตัวของนักศึกษาชั้นปีที่ 1 มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี. เรียกใช้เมื่อ 18 สิงหาคม 2566 จาก https://www.battelleforkids.org/wp-content/uploads/2023/11/P21_Framework_Definitions_New_Logo_2015_9pgs.pdf
สุภาพร ชูสาย. (2556). การศึกษาบุคลิกภาพและความสามารถในการปรับตัวของนักศึกษาชั้นปีที่ 1 คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบูรณ์. ราชภัฏเพชรบูรณ์สาร, 15(2), 135-144.
อัจศรา ประเสริฐสิน. (2563). เครื่องมือการวิจัยทางการศึกษาและสังคมศาสตร์. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
Abood, M. et al. (2020). The Relationship between Personality Traits, Academic Self-Efficacy and Academic Adaptation among University Students in Jordan. International Journal of Higher Education, 9(3), 120-128.
Bandura, A. (1977). Self-efficacy: Toward a unifying theory of behavioral change. Psychological Review, 84(2), 191-215.
Bandura, A. (1994). (1994). Self-Efficacy. In V. S. Ramachaudran (Ed.), Encyclopedia of human behavior (pp. 1-65). San Diago: Academic Press.
Besser, A. et al. (2022). Adaptability to a sudden transition to online learning during the COVID-19 pandemic: Understanding the challenges for students. Scholarship of Teaching and Learning in Psychology, 8(2), 85-105.
Bouffard-Bouchard, T. (1990). Influence of self-efficacy on performance in a cognitive task. The journal of social Psychology, 130(3), 353-363.
Clinciu, A. I. (2013). Adaptation and Stress for the First Year University Students. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 78, 718-722. doi: 10.1016/j.sbspro.2013.04.382.
Martin, A. et al. (2012). Adaptability: Conceptual and Empirical Perspectives on Responses to Change, Novelty and Uncertainty. Australian Journal of Guidance and Counselling, 22(1), 58-81.
Mills, N. et al. (2007). Self-efficacy of college intermediate French students: Relation to achievement and motivation. Language learning, 57(3), 417-442.
Sharma, B. (2012). Adjustment and Emotional Maturity Among First Year College Students. Pakistan Journal of Social & Clinical Psychology, 9(3), 32-37.
Silver, W. S. et al. (1995). Responses to Successful and Unsuccessful Performance: The Moderating Effect of Self-Efficacy on the Relationship between Performance and Attributions. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 62(3), 286-299.
The Partnership for 21st Century Learning. (2015). P21 framework definitions. Retrieved March 1 , 2024, from http://www.p21.org/storage/documents/docs/P21_Framework_Definitions_New_Logo_2015.pdf
Yu Jin, X. et al. (2019). The effects of academic adaptability on academic burnout, immersion in learning, and academic performance among Chinese medical students: a cross-sectional study [article]. BMC Medical Education, 19(1), 1-8.
Zhang, K. et al. (2021). Adaptability Promotes Student Engagement Under COVID-19: The Multiple Mediating Effects of Academic Emotion [Original Research]. Frontiers in Psychology , 11. doi:10.3389/fpsyg.2020.633265.
