การสืบทอดและการดำรงอยู่ของมวยไชยาศิลปะการต่อสู้ในสังคมไทยร่วมสมัย
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการสืบทอดและการดำรงอยู่ของมวยไชยาศิลปะการต่อสู้ในสังคมไทยร่วมสมัย โดยใช้วิธีวิจัยเชิงคุณภาพ กลุ่มผู้ให้ข้อมูลประกอบด้วยกลุ่มครูมวยไชยาและผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องทั้งภายในชุมชนและนอกชุมชน จำนวน 10 คน เครื่องมือวิจัย ได้แก่ ข้อมูลเอกสาร แผ่นบันทึกภาพเคลื่อนไหวมวยไชยา การสัมภาษณ์เชิงลึก และการสังเกตการณ์ภาคสนามในการเก็บรวบรวมข้อมูลและนำมาวิเคราะห์ข้อมูลเชิงพรรณนา ผลการวิจัยพบว่า การสืบทอดความเป็นมาของมวยไชยา จำแนกออกเป็น 3 ยุค คือ ยุคที่หนึ่ง มวยไชยาเพื่อป้องกันข้าศึกศัตรูและเป็นนายทหารคอยดูแลอารักขาความปลอดภัยของพระมหากษัตริย์ ยุคที่สอง มวยไชยาเพื่อการสมโภช เล่าสืบต่อกันมาในรูปแบบมุขปาถะ และยุคที่สาม มวย ไชยาเพื่อการพานิชย์ การสืบทอดวัฒนธรรมมวยไชยาออกมาในรูปแบบของงานเขียนเชิงวิชาการ ครูสอนศิษย์ ศิลปะและนาฏศิลป์ และการนำเสนอผ่านสื่อมวลชน ส่วนการดำรงอยู่ของมวยไชยา จำแนกเป็น 4 ประการ กล่าวคือ ประการแรก การนำเสนอผ่านกระบวนการทางวิชาการ ได้แก่ ตำราวิชาการ หลักสูตรการเรียนการสอน รายงานการศึกษาค้นคว้า และบทความวิชาการ ประการที่สอง มวยไชยาในกระแสการท่องเที่ยว ได้แก่ มวยไชยาผนวกเข้าเป็นส่วนหนึ่งในสินค้าทางวัฒนธรรม งานประเพณี มวยในเวทีนานาชาติ การส่งเสริมอาชีพและสร้างรายได้ให้แก่ท้องถิ่น ประการที่สาม มวยไชยาทำให้เกิดศิลปะรูปแบบใหม่ ๆ ได้แก่ รูปเคารพครูมวย วัตถุมงคล ประติมากรรม ชุดการแสดง ท่าออกกำลังกาย และการนำเสนอผ่านสื่อมวลชน จากการศึกษาสะท้อนให้เห็นการเผยแพร่วัฒนธรรมมวยไชยาขยายออกไปในวงกว้าง
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กิตติพันธ์ ปัญญาอภิวงค์. (10 สิงหาคม 2566). การดำรงอยู่ของมวยไชยาในกระแสการท่องเที่ยว. (สุวิมล เวชวิโรจน์, ผู้สัมภาษณ์)
ณมน ปุษปาพันธุ์. (2553). การดำรงอยู่ของความเชื่อและพิธีกรรมเกี่ยวกับข้าวในสังคมไทยปัจจุบัน : กรณีศึกษาหมู่บ้านดอนโพธิ์ ตำบลชายนา อำเภอเสนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. ใน วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาภาษาไทย. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ดวงหทัย ลือดัง. (2554). การสืบทอดประเพณีเทศน์กาเผือกในชุมชนไทยวน อำเภอเสาไห้ จังหวัดสระบุรี. ใน วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาภาษาไทย. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ปรมินท์ จารุวร. (2542). การสืบทอดทำนองสวดและประเพณีสวดพระมาลัยที่บ้านหนองขาว จังหวัดกาญจนบุรี. ใน วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาภาษาไทย. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ประสิทธิ์ ทองแจ่ม และสมบูรณ์ ตะปินา. (2558). องค์ความรู้มวยไชยา สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารราชภัฏสุราษฎร์ธานี, 2(2), 116-123.
ปรียารัตน์ เชาวลิตประพันธ์. (2558). วัฒนธรรมโนรา : การดำรงอยู่และการสืบทอดในบริบทของบ้านปลายระไม อำเภอเปิ้นดัง รัฐเคดาห์ (ไทรบุรี) ประเทศมาเลเซีย. ใน ดุษฎีนิพนธ์อักษรศาสตร์ดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาภาษาไทย. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ปานวาด มากนวล. (2556). บทบาทและการสืบทอดคาถาและพิธีกรรมของหมอพื้นบ้านในการรักษาโรคที่บ้านหนองขาว จังหวัดกาญจนบุรี. ใน วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาภาษาไทย. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
พรรณวดี ศรีขาว. (2554). การสืบทอดและบทบาทของพิธีเลี้ยงผีบรรพบุรุษของชาวกูย ที่บ้านละเอาะ อำเภอ. ใน วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาภาษาไทย. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
พิมพ์นภัส จินดาวงค์. (2554). การดำรงอยู่และบทบาทของความเชื่อและพิธีที่เกี่ยวข้องกับผีอารักษ์เมืองเชียงใหม่ในปัจจุบัน. ใน วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาภาษาไทย. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ร่อเฝด ละอาด. (8 สิงหาคม 2566). การดำรงอยู่ของมวยไชยา. (สุวิมล เวชวิโรจน์, ผู้สัมภาษณ์)
รัตนพล ชื่นค้า. (2554). การสืบทอดการพากย์ - เจรจาหนังใหญ่และโขนเรื่องรามเกียรติ์ของครูวีระ มีเหมือน. ใน วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาภาษาไทย. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ศิราพร ณ ถลาง. (2559). คติชนสร้างสรรค์ : บทสังเคราะห์และทฤษฎี. กรุงเทพมหานคร: ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร.
สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดสุราษฎร์ธานี. (2557). องค์ความรู้มวยไชยา. สุราษฎร์ธานี: อุดมลาภการพิมพ์.
Halbwachs, M. (1980). On Collective Memory. by Lewis A. Coser. Chicago: University of Chicago Press.