การพัฒนาโปรแกรมการเรียนรู้สำหรับเกษตรกรผู้ปลูกทุเรียนเพื่อเสริมสร้างทักษะ การผลิตทุเรียนคุณภาพส่งออก: ศึกษากรณี อำเภอหลังสวน จังหวัดชุมพร

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ ทักษะที่จำเป็นในการผลิตทุเรียนคุณภาพส่งออก 2) เพื่อพัฒนาโปรแกรมการเรียนรู้สำหรับเกษตรกรผู้ปลูกทุเรียนเพื่อเสริมสร้างทักษะการผลิต และ 3) เพื่อประเมินประสิทธิผลของการใช้โปรแกรมการเรียนรู้สำหรับเกษตรกรผู้ปลูกทุเรียน เป็นการวิจัยและพัฒนา ใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสมผสาน รูปแบบเชิงสำรวจเป็นลำดับ โดยการศึกษาเอกสาร สอบถาม สัมภาษณ์เชิงลึก กลุ่มตัวอย่าง เป็นเกษตรกรผู้ปลูกทุเรียนในโครงการเกษตรแปลงใหญ่ อำเภอหลังสวน จังหวัดชุมพร โดยเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แบบสอบถามเกษตรกร แบบสัมภาษณ์เชิงลึก แบบสอบถามความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เนื้อหา การหาค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ผลวิจัยพบว่า สภาพปัจจุบันเกษตรกรเกินร้อยละ 35 อายุเกิน 60 ปี การศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนต้น แปลงปลูกไม่มีเอกสารสิทธิ แหล่งน้ำไม่เพียงพอ ต้นทุนการผลิต 32,604.83 บาท ได้ผลผลิตคุณภาพ 1,042.53 กิโลกรัม ต่อไร่ต่อปี สภาพที่พึงประสงค์เกษตรกรต้องการได้ผลผลิต 3 ตันต่อไร่ต่อปี มีผู้เชี่ยวชาญเป็นที่ปรึกษา ทักษะที่จำเป็น มี 6 ทักษะ คือ การตัดแต่งกิ่ง และการจัดทรงพุ่ม, การจัดการแปลงปลูกและระบบการให้น้ำ, การใช้ปุ๋ยทางดินและการให้อาหารทางใบแต่ละช่วงระยะการผลิต, การตัดแต่ง ดอก ผสมเกสร การแต่งผล การโยงกิ่งและการเต้าผล, การเก็บเกี่ยวผลผลิต, การวิเคราะห์โรคแมลงศัตรูและวิธีป้องกันกำจัด โปรแกรมการเรียนรู้มี 3 องค์ประกอบ 1) ชุดความรู้ทักษะการผลิต 2) กระบวนการเรียนรู้ และ 3) ภาคีความร่วมมือ ประสิทธิผลของการใช้ โปรแกรม เกษตรกรมีทักษะการผลิตเพิ่มขึ้น มีความพึงพอใจระดับมากที่สุด