มาตรการทางกฎหมายเกี่ยวกับการยุบพรรคการเมืองและการเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งของคณะกรรมการบริหารพรรคการเมืองโดยศาลรัฐธรรมนูญ

Main Article Content

ประจำ สุขชุม
รัฐชฎา ฤาแรง

บทคัดย่อ

บทความวิจัยฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวคิด ทฤษฎี งานวิจัย มาตรการทางกฎหมายเกี่ยวกับการยุบพรรคการเมืองและการเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งของคณะกรรมการบริหารพรรคการเมือง โดยศาลรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ 2560 กับของต่างประเทศ โดยศึกษาเอกสารจากตัวบทกฎหมาย ตำราทางวิชาการ บทความ และสื่ออิเล็กทรอนิกส์ เก็บข้อมูลโดยการสนทนากลุ่ม ซึ่งใช้ระเบียบวิจัยเชิงคุณภาพ เก็บข้อมูลโดยการสนทนากลุ่ม ประกอบการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้เชี่ยวชาญ ได้แก่ นักวิชาการ 2 นักกฎหมาย ผู้บริหารพรรคการเมือง สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร และ ประชาชน จากการศึกษาพบว่า มีปัญหาที่สำคัญ 4 ประการ คือ จากการศึกษาพบว่า มีปัญหาที่สำคัญ 4 ประการ คือ 1) คำวินิจฉัยสั่งยุบพรรคการเมืองไม่สอดคล้องกับหลักความได้สัดส่วน 2) การเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งของคณะกรรมการบริหารพรรคการเมืองโดยไม่พิจารณาข้อเท็จจริงเฉพาะราย ไม่สอดคล้องกับหลักความรับผิดเฉพาะตัวของผู้กระทำความผิด ซึ่งควรเป็นไปตามหลักทั่วไปของกฎหมายอาญา 3) การตีความบทบัญญัติของกฎหมายเลือกตั้งให้กรรมการบริหารพรรคต้องรับผิดในการกระทำของบุคคลอื่น โดย “ไม่อาจโต้แย้ง” เป็นอย่างอื่นได้นั้นไม่สอดคล้องกับหลักนิติธรรม และ 4) การยุบพรรคการเมืองของศาลรัฐธรรมนูญไม่สอดคล้องกับแนวทางการปฏิบัติว่าด้วยการสั่งห้ามและยุบพรรคการเมืองของที่ประชุมตุลาการศาลรัฐธรรมนูญโลก (Bureau of WCCJ) ครั้งที่ 21 ผู้วิจัยจึงเห็นควรแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560 มาตรา 211 และพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2561 หมวด 7 การดำเนินการกรณีการเลือกตั้งมิได้เป็นไปโดยสุจริตหรือเที่ยงธรรม มาตรา 132 มาตรา 134 มาตรา 138 และมาตรา 140 เพื่อปรับปรุงให้การบริหารประเทศเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพและโปร่งใสมากยิ่งขึ้น

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
สุขชุม . ป., & ฤาแรง ร. (2025). มาตรการทางกฎหมายเกี่ยวกับการยุบพรรคการเมืองและการเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งของคณะกรรมการบริหารพรรคการเมืองโดยศาลรัฐธรรมนูญ. วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, 9(10), 159–171. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/JSC/article/view/288665
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กนก วงศ์ตระหง่าน. (2536). พรรคการเมือง. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

กระมล ทองธรรมชาติ. (2524). วิวัฒนาการของระบอบรัฐธรรมนูญไทย. กรุงเทพมหานคร: ดวงดีการพิมพ์.

ชรินทร์ สันประเสริฐ. (2554). พัฒนาการของรัฐไทย ใน เอกสารการสอนชุดวิชาพื้นฐานทางสังคมและวัฒนธรรมของการเมืองไทย หน่วยที่ 4. นนทบุรี: มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.

นันทวัฒน์ บรมานันท์. (2568). ศาลรัฐธรรมนูญเปรียบเทียบ. กรุงเทพมหานคร: บริษัทพีเพรสจำกัด.

บวรศักดิ์ อุวรรณโณ. (2542). การสร้างธรรมาภิบาล. (Good Governance) ในสังคมไทย. กรงเทพมหานคร: วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร.

บุญศรี มีวงศ์อุโฆษ. (2542). การเลือกตั้งและพรรคการเมือง:บทเรียนจากเยอรมนี. กรุงเทพมหานคร: สุขุมและบุตร.

ปริญญา ศรีเกตุ. (2560). ความชอบธรรมในการเพิกถอนสิทธิเลือกตั้ง ตามพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร และการได้มาซึ่งวุฒิสภา พ.ศ. 2550. ปทุมธานี: มหาวิทยาลัยเวสเทิร์น.

ไพจิตร ปุญญพันธ์. (2538). คำอธิบายประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ลักษณะละเมิด. (พิมพ์ครั้งที่ 7). กรุงเทพมหานคร: นิติธรรม.

วรยุทธ วุฒิงาม. (2564). การยุบพรรคการเมืองโดยศาลรัฐธรรมนูญตามมติเสียงข้างมากธรรมดา. ปทุมธานี: มหาวิทยาลัยเวสเทิร์น.

สิริกร สายสิน. (2560). ปัญหาการจำกัดสิทธิของบุคคลหรือคณะบุคคลที่กระทำการเป็นปฏิปักษ์ต่อ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย. ใน วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต สาขานิติศาสตร์. สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์.

สุทธิชัย หล่อตระกูล. (2566). ปัญหาการยุบพรรคการเมืองที่มีผลกระทบต่อพรรคการเมืองไทย. วารสารสหวิทยาการวิจัยและวิชาการ, 3(3), 567-580.

อภิชัย พาบุ. (2567). ปัญหาการเพิกถอนสิทธิสมัครรับเลือกตั้งและสิทธิดำรงตำแหน่งทางการเมืองศึกษากรณีความผิดเกี่ยวกับการยื่นบัญชีทรัพย์สินและหนี้สิน. ขอนแก่น: มหาวิทยาลัยขอนแก่น.

Merse, Y. (2006). The dissolution of political parties: The problem of internal democracy. International Journal of Constitutional Law, 4(1), 84-113.