ประสิทธิผลการปฏิบัติงานของศูนย์ดำรงธรรมในการคุ้มครองสิทธิเสรีภาพของประชาชน กรณี: ศึกษาพื้นที่ศูนย์ดำรงธรรมในพื้นที่เขตพัฒนาเศรษฐกิจพิเศษ จังหวัดตาก
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพการดำเนินงานของศูนย์ดำรงธรรม รวมถึงบทบาท หน้าที่ และกลไกการให้บริการที่มีต่อประชาชน และ 2) เสนอแนวทางในการพัฒนาศักยภาพและกลไกการดำเนินงานของศูนย์ดำรงธรรม เป็นการวิจัยแบบผสมผสาน โดยใช้แบบสอบถามเป็นเครื่องมือในการเก็บข้อมูลเชิงปริมาณจากกลุ่มตัวอย่าง จำนวน 285 คน ซึ่งเป็นประชาชนที่เคยใช้บริการศูนย์ดำรงธรรม และใช้แบบสัมภาษณ์เชิงลึกกับผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง ได้แก่ เจ้าหน้าที่ศูนย์ดำรงธรรม ผู้นำชุมชน และภาคประชาสังคม รวมทั้งสิ้น 15 คน เพื่อเก็บข้อมูลเชิงคุณภาพ วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วยสถิติเชิงพรรณนาและค่าสถิติสรุป เช่น ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์เนื้อหาจากข้อมูลคุณภาพ ผลการวิจัยพบว่า 1) ประชาชนมีความเข้าใจในสิทธิเสรีภาพมากขึ้นหลังจากรับบริการจากศูนย์ และประเมินว่าสมรรถนะของเจ้าหน้าที่อยู่ในระดับมาก โดยเฉพาะด้านการอธิบายสิทธิ การให้บริการอย่างสุภาพ และการประสานงานกับหน่วยงานอื่น ขณะเดียวกัน ประชาชนยังให้ความสำคัญกับการมีส่วนร่วม เช่น การเสนอความคิดเห็น การติดตามผล และการเข้าถึงข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับสิทธิของตนเอง นอกจากนี้ ยังพบว่า ศูนย์ดำรงธรรมมีบทบาทสำคัญในการเป็นกลไกเชื่อมโยงประชาชนกับรัฐในด้านการร้องเรียน การแก้ไขปัญหา และการส่งเสริมธรรมาภิบาล และ 2) แนวทางในการพัฒนาศูนย์ดำรงธรรมที่เสนอ ได้แก่ การส่งเสริมทักษะของเจ้าหน้าที่ด้านสิทธิมนุษยชนและการจัดการความขัดแย้ง การพัฒนาระบบข้อมูลข้อร้องเรียนให้โปร่งใสและตรวจสอบได้ การสร้างความร่วมมือกับภาคประชาชนและเครือข่ายในชุมชน และการยกระดับบทบาทของศูนย์ให้มีส่วนร่วมในการกำหนดนโยบายในระดับท้องถิ่น เพื่อให้สามารถตอบสนองต่อบริบทของพื้นที่พัฒนาเศรษฐกิจพิเศษ
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงมหาดไทย. (2566). คู่มือการดำเนินงานศูนย์ดำรงธรรมจังหวัดและอำเภอ. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานกระทรวงมหาดไทยปลัดกระทรวงมหาดไทย.
คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ. (2565). รายงานสถานการณ์สิทธิมนุษยชนของประเทศไทย ประจำปี 2565. กรุงเทพมหานคร: คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ.
ชินวัตร พิมพา. (2564). การศึกษาประเด็นการร้องเรียนด้านการบริการและการบริหารของหน่วยงานภาครัฐผ่านแอปพลิเคชันดำรงธรรม Traching ของศูนย์ดำรงธรรมจังหวัดขอนแก่น. วารสารจันทรเกษมสาร, 27(2), 317-332.
นพดล ศรีสุข. (2564). ประสิทธิภาพของศูนย์ดำรงธรรมในการคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพของประชาชน: ศึกษาเฉพาะศูนย์ดำรงธรรมจังหวัดเชียงใหม่. วารสารปัญญา, 28(1), 13-28.
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย. (2560). เรื่อง หมวด 3 สิทธิและเสรีภาพของปวงชนชาวไทย. ราชกิจจนุเบกษา เล่ม 134 ตอน 40 ก หน้า 7 (6 เมษายน 2560).
วรเมธ ประดิษฐ์อาชีพ. (2564). การวิเคราะห์ปัญหาและการพัฒนาประสิทธิภาพระบบการรับเรื่อง ร้องเรียน/ร้องทุกข์ของศูนย์ดำรงธรรมอำเภอพระนครศรีอยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. ใน สารนิพนธ์รัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สำนักงานคณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาเศรษฐกิจพิเศษ. (2565). รายงานสถานการณ์การพัฒนาในเขตเศรษฐกิจพิเศษ. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
Sanga, H. M. (2023). Legal and institutional framework for the protection of human rights in Tanzania. In A Dissertation of Department of Public Law. Social Sciences. University of Tanzania.
Yamane, T. (1973). Statistics: an introductory analysis. New York: Harper & Row.
