กลไกการขับเคลื่อนเศรษฐกิจเชิงสร้างสรรค์บนฐานทุนทางพระพุทธศาสนา และทุนวัฒนธรรมของชุมชนในจังหวัดนครปฐม

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้วัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาศักยภาพของชุมชนท้องถิ่นในการพัฒนาเป็นผู้ประกอบการทางวัฒนธรรม 2) เพื่อยกระดับมูลค่าทางเศรษฐกิจบนฐานทุนทางพระพุทธศาสนาและวัฒนธรรม และ 3) เพื่อพัฒนากิจกรรมการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์เชื่อมโยงพื้นที่ทางศาสนาและวัฒนธรรมของชุมชนในจังหวัดนครปฐม เป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม เก็บรวบรวมข้อมูลกับผู้ให้ข้อมูลสำคัญที่ทำการคัดเลือกแบบเจาะจง จำนวน 76 รูป/คน ทำการสัมภาษณ์เชิงลึก สนทนากลุ่ม และร่วมสังเกตกิจกรรม วิเคราะห์เนื้อหา นำเสนอเชิงพรรณนาและเล่าเรื่องด้วยการลงรหัสยกคำพูดในประเด็นคำพูดที่สำคัญ ผลการวิจัยพบว่า 1) ชุมชนวัดใหม่สุคนธาราม มีการสืบสานงานประเพณีวันอัฏฐมีบูชาและภูมิปัญญาท้องถิ่น เช่น การแทงหยวก การประดับขบวนแห่ ที่สะท้อนถึงความศรัทธา ความร่วมมือของคนในชุมชน และการเลือกใช้ทรัพยากรในชุมชนที่เป็นเอกลักษณ์มาสร้างสรรค์ผลงานด้วยมรดกภูมิปัญญาวัฒนธรรมที่สืบทอดกันมา สอดรับกับนโยบายพัฒนาท้องถิ่นและการท่องเที่ยวชุมชน 2) การยกระดับเศรษฐกิจชุมชนเกิดจากการสร้างสรรค์ต่อยอดภูมิปัญญาวัฒนธรรมเป็นผลิตภัณฑ์ที่สามารถต่อยอดสร้างมูลค่าได้ เช่น ทำของที่ระลึก และ 3) การพัฒนากิจกรรมท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ดเชื่อมโยงแหล่งเรียนรู้ภูมิปัญญา งานหัตถกรรม แหล่งเรียนรู้ทางศาสนา วัฒนธรรม และเศรษฐกิจพอเพียง ซึ่งช่วยเสริมสร้างภาพลักษณ์การท่องเที่ยววัฒนธรรมจังหวัดนครปฐม ทั้งนี้ กลไกการขับเคลื่อนเศรษฐกิจเชิงสร้างสรรค์เกิดจากความร่วมมือ “พลังบวร” (บ้าน - วัด - รัฐ)ที่บูรณาการทุนทางศาสนา วัฒนธรรม ภูมิปัญญา และนวัตกรรม เพื่อสร้างเครือข่ายลักษณะคลัสเตอร์ ต่อยอดการผลิตและบริการเดิมสู่รูปแบบใหม่ เน้นการอนุรักษ์และสร้าง Soft Power ในการยกระดับเศรษฐกิจและวัฒนธรรมท้องถิ่นอย่างยั่งยืน