อิทธิพลของภาวะผู้นำทางวิชาการที่ส่งผลต่อการทำวิจัยในชั้นเรียนของครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครพนม เขต 1

Main Article Content

วัชรพงษ์ คำวัน
ปรัชญา ธงพานิช
สุมาลี ศรีพุทธรินทร์

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับภาวะผู้นำทางวิชาการและการทำวิจัยในชั้นเรียน 2) เปรียบเทียบตัวแปรจำแนกตามสถานภาพและขนาดสถานศึกษา 3) ศึกษาอิทธิพลและตรวจสอบความสอดคล้องของโมเดลความสัมพันธ์โครงสร้างเชิงเส้นของภาวะผู้นำทางวิชาการที่ส่งผลต่อการทำวิจัยในชั้นเรียน กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้บริหารและครูสังกัด สพป.นครพนม เขต 1 จำนวน 260 คน ได้มาโดยการสุ่มแบบแบ่งชั้นภูมิ เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสอบถามออนไลน์ที่มีค่าความเชื่อมั่น (µ = .94) วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพรรณนาและการวิเคราะห์เส้นทางอิทธิพล ผลการวิจัยพบว่า 1) ภาวะผู้นำทางวิชาการ (M = 3.89) และการทำวิจัยในชั้นเรียน (M = 3.68) โดยรวมอยู่ในระดับมาก 2) ผู้บริหารมีการรับรู้สูงกว่าครูอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (t = 4.52) และสถานศึกษาขนาดใหญ่
มีค่าเฉลี่ยการทำวิจัยสูงกว่าขนาดเล็กและขนาดกลางอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (F = 6.14) สะท้อนให้เห็นถึงความเหลื่อมล้ำเชิงโครงสร้าง 3) โมเดลเส้นทางอิทธิพลมีความสอดคล้องกลมกลืนกับข้อมูลเชิงประจักษ์ (c2 = 2.45, df = 2, p = .293, CFI = 1.00, RMSEA = .029) โดยสามารถร่วมกันพยากรณ์การทำวิจัยในชั้นเรียนได้ร้อยละ 50.2 (R2 = .502) ทั้งนี้ ด้านการบริหารจัดการหลักสูตรและการสอนมีอิทธิพลทางตรงสูงสุด (β = .282) รองลงมา คือ ด้านการพัฒนาศักยภาพครู (β = .278) และด้านการกำหนดวิสัยทัศน์ (β = .125) ตามลำดับ ข้อค้นพบนี้ชี้ให้เห็นว่า ความสำเร็จของการทำวิจัยในชั้นเรียนขึ้นอยู่กับการบูรณาการวิจัยเข้าสู่ระบบการบริหารหลักสูตรอย่างเป็นรูปธรรม และการสร้างวัฒนธรรมชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ มากกว่าพึ่งพาเพียงการกำหนดวิสัยทัศน์ของผู้บริหารสถานศึกษา

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
คำวัน ว., ธงพานิช ป., & ศรีพุทธรินทร์ ส. (2026). อิทธิพลของภาวะผู้นำทางวิชาการที่ส่งผลต่อการทำวิจัยในชั้นเรียนของครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครพนม เขต 1. วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, 10(3), 305–318. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/JSC/article/view/292751
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กนกวรรณ สอนพิมพ์พ่อ และคณะ. (2568). ปัจจัยความเครียดของผู้บริหารในโลกยุค BANI WORLD ที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการบริหารโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาบึงกาฬ. วารสารการบริหารการศึกษาและภาวะผู้นำ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร, 14(53), 34-45.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). มาตรฐานวิชาชีพและจรรยาบรรณวิชาชีพครู. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.

กิริตา บุญศัพท์ และกล้า ทองขาว. (2563). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาในการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 โรงเรียนมัธยมศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเขต 3. วารสารสุทธิปริทัศน์, 34(112), 220-241.

ข้าวทิพย์ ทีสุกะ. (2564). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารโรงเรียนที่ส่งผลต่อผลสำเร็จในการดำเนินการประกันคุณภาพภายในโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครพนม เขต 2. ใน วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.

นิตยกานต์ บุญเกื้อ และคณะ. (2566). ภาวะผู้นำทาง วิชาการของผู้บริหารที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการบริหารงานวิชาการในโรงเรียนขยาย โอกาสทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา นครศรีธรรมราช เขต 2. Journal of MCU Nakhondhat, 10(10), 49-61.

ปรัชญา ธงพานิช และคณะ. (2566). การพัฒนาตัวบ่งชี้ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาในอนุภูมิภาคลุ่มแม่น้ำโขง. Journal of Roi Kaensarn Academi, 8(9), 560-576.

พรรณิษา ทองดี และโสภา อำนวยรัตน์. (2567). ปัจจัยการบริหารที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแพร่ เขต 1. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี, 12(1), 65-80.

ศศิธร พิมพ์แก้ว และกัญญ์รัชการย์ เลิศอมรศักดิ์. (2567). คุณลักษณะผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพการปฏิบัติงานของครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานนทบุรีเขต 1. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 35(3), 49-64.

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครพนม เขต 1. (2566). รายงานผลการดำเนินงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2566. กลุ่มนโยบายและแผน. เรียกใช้เมื่อ 10 มิถุนายน 2568 จาก https://www.nkpedu1.go.th/

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560 - 2579. กรุงเทพมหานคร: บริษัท พริกหวานกราฟฟิค จำกัด.

อรอุมา ใกล้ฝน และคณะ. (2566). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสกลนคร เขต 2. Journal of Graduate School Sakon Nakhon Rajabhat University, 20(89), 79-91.

อัญสิชา แสนภูมี. (2565). ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารในยุค 4.0 ที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการบริหารงานวิชาการของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครพนม. ใน วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.

Estiani, S. W. & Hasanah, E. (2022). Principal’s leadership role in improving teacher competence. Nidhomul Haq: Jurnal Manajemen Pendidikan Islam, 7(2), 229-241. https://doi.org/10.31538/ndh.v7i2.2281.

Hallinger, P. & Kovačević, J. (2019). A bibliometric review of research on educational administration: Science mapping the literature, 1960 to 2018. Review of Educational Research, 89(3), 335-369. https://doi.org/10.3102/0034654319830380.

Liu, S. & Hallinger, P. (2024). The effects of instructional leadership, teacher responsibility and procedural justice climate on professional learning communities: A cross-level moderated mediation examination. Educational Management Administration and Leadership, 52(3), 556-575. https://doi.org/10.1177/17411432221089185.

Meesuk, P. et al. (2020). Classroom action research-based instruction: The sustainable teacher professional development strategy. Journal of Teacher Education for Sustainability, 22(1), 98-110. https://doi.org/10.2478/jtes-2020-0008.

Pietsch, M. et al. (2025). Putting the instructional leadership-student achievement relation in context: A meta-analytical big data study across cultures and time. Educational Evaluation and Policy Analysis, 47(1), 147-173. https://doi.org/10.3102/01623737231197434.

Shaked, H. (2024). Enabling factors of instructional leadership in subject coordinators. Journal of Educational Administration, 62(2), 239-254. https://doi.org/10.1108/JEA-09-2023-0223.

Wu, H. & Shen, J. (2022). The association between principal leadership and student achievement: A multivariate meta-meta-analysis. Educational Research Review, 31, 100357. https://doi.org/10.1016/j.edurev.2021.100423.

Yusron, A. et al. (2023). The impact of classroom action research (CAR) and innovation on teacher professionalism: An intervention of competence. Jurnal Informatika Ekonomi Bisnis, 5(2), 562-570. https://doi.org/10.37034/infeb.v5i2.594.