การประยุกต์อัตลักษณ์ภูมิปัญญาฤๅษีดัดตนวัดโพธิ์สู่การออกแบบบรรจุภัณฑ์ น้ำมันนวดรูปแบบอาร์ตทอยเพื่อเพิ่มมูลค่าผลิตภัณฑ์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาแนวคิด ทฤษฎี และอัตลักษณ์ภูมิปัญญาฤๅษีดัดตนวัดโพธิ์
2) ประยุกต์อัตลักษณ์จากการศึกษาสู่การพัฒนาบรรจุภัณฑ์น้ำมันนวดในรูปแบบอาร์ตทอย และ 3) ประเมิน
ความพึงพอใจของผู้บริโภคที่มีต่อบรรจุภัณฑ์น้ำมันนวดรูปแบบอาร์ตทอยอัตลักษณ์ภูมิปัญญาฤๅษีดัดตนวัดโพธิ์ งานวิจัยนี้ใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสมผสาน กลุ่มตัวอย่าง ประกอบด้วย ผู้เชี่ยวชาญด้านการออกแบบ จำนวน 5 คน คัดเลือกแบบเจาะจง และกลุ่มผู้บริโภค 2 กลุ่ม ได้แก่ เจ้าของหรือพนักงานร้านจำหน่ายน้ำมันนวดแผนไทยในพื้นที่
เขตพระนคร จำนวน 35 คน และตัวแทนกลุ่มนักท่องเที่ยวชาวไทยที่เดินทางมาเยี่ยมชมในวัดพระเชตุพนวิมลมังคลารามราชวรมหาวิหาร กรุงเทพมหานคร จำนวน 35 กลุ่ม สุ่มเลือกกลุ่มละ 1 คน รวมทั้งสิ้น 70 คน โดยใช้วิธีการสุ่ม
ตามสะดวก เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แบบประเมินรูปแบบบรรจุภัณฑ์ และแบบสอบถามความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการทดสอบค่า t-test ผลการวิจัยพบว่า แนวทางการออกแบบบรรจุภัณฑ์ควรเชื่อมโยงกับทฤษฎีอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรม การออกแบบเชิงสัญลักษณ์ การรับรู้คุณค่า และการออกแบบเชิงอารมณ์ โดยปัจจุบัน พบว่า บรรจุภัณฑ์น้ำมันนวดยังขาดอัตลักษณ์ ความโดดเด่น และการสื่อสารคุณค่าทางวัฒนธรรม ส่งผลให้ไม่สามารถเพิ่มมูลค่าได้อย่างเต็มศักยภาพ ผลการออกแบบพัฒนาบรรจุภัณฑ์ พบว่า บรรจุภัณฑ์รูปแบบอาร์ตทอยแนวคิดจากฤๅษีการ์ตูนไทยมีความเหมาะสมมากที่สุด เนื่องจากสามารถถ่ายทอดอัตลักษณ์ได้อย่างชัดเจนและมีความร่วมสมัย ในการประเมินความพึงพอใจ พบว่า ทั้งสองกลุ่มมีความคิดเห็นไปในทิศทางเดียวกัน แต่แตกต่างตามบริบทของผู้ใช้ โดยกลุ่มนักท่องเที่ยวให้ความสำคัญกับประสบการณ์การใช้งาน และความสะดวก ขณะที่กลุ่มผู้ขายมุ่งเน้นคุณค่าทางวัฒนธรรมและศักยภาพเชิงพาณิชย์
Article Details
เอกสารอ้างอิง
ธิติรัตน์ เหล่าคมพฤฒาจารย์ และจิรัชญา เหล่าคมพฤฒาจารย์. (2566). แนวทางการพัฒนานโยบายการแพทย์ แผนไทยและสมุนไพรไทย เพื่อการดูแลสุขภาพประชาชน ตำบลนาเสียว อำเภอเมือง จังหวัดชัยภูมิ. วารสารพุทธศาสตร์ มจร.อุบลราชธานี, 5(1), 119-132.
นิสา คำเจริญ และปานฉัตท์ อินทร์คง. (2566). การออกแบบสื่อโมชั่น 2 มิติ จากภูมิปัญญาท่ากายบริหารฤาษีดัดตนเพื่อสุขภาวะบำบัด. วารสารอารยธรรมศึกษาโขง-สาละวิน, 14(2), 269-291.
บุญชม ศรีสะอาด. (2545). การวิจัยเบื้องต้น. (พิมพ์ครั้งที่ 7). กรุงเทพมหานคร: สุวีริยาสาส์น.
สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2561). ยุทธศาสตร์ชาติ (พ.ศ. 2561-2580) ฉบับประชาชน. เรียกใช้เมื่อ 6 ธันวาคม 2568 จาก https://www.nesdc.go.th/wordpress/wp-content/uploads/2025/06/NATIONAL-STRATEGY-PEOPLE.pdf
Akgün, V. Ö. & Aslantaş, H. (2021). A Holistic Approach To The Concept of Experiential Marketing: A Literature Revıew. Retrieved April 6, 2026, from https://shorturl.asia/78geP
Aydin, S. (2025). Experiential Marketing and the Transformation of Traditional Retailing. Retrieved April 6, 2026, from https://zenodo.org/records/17612865
Batat, W. (2019). Experiential Marketing Consumer Behavior, Customer Experience and The 7Es. Abingdon: Routledge.
Cakranegara, P. A. et al. (2022). THE IMPACT OF GOODS PRODUCT PRICING STRATEGIES ON CONSUMER PURCHASING POWER: A REVIEW OF THE LITERATURE. Jurnal Ekonomi, 11(3), 1115-1120.
Chen, Y. (2024). The Impact of Emotional Value Design in Product Packaging on Consumer Purchasing Decisions. Retrieved April 6, 2026, from https://webofproceedings.org/proceedings_series/ECOM/ICEMEET%202024/ET53.pdf
Cui, J. (2024). Exploring Cultural Elements in Modern Packaging Design and Their Emotional Impact on Consumers. Available at SSRN, 7. http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.5038426.
Gu, J. & Lee, S. (2025). Emotional Design Elements of Product Satisfaction. Archives of Design Research, 38(2), 135-156.
Huo, J. et al. (2025). Cultural Symbols at Risk: Misinterpretation and Design Strategies in Packaging. Malaysian Journal of Social Sciences and Humanities (MJSSH), 10(5). https://doi.org/10.47405/mjssh.v10i5.3362.
Kasemsarn, K. & Nickpour, F. (2026). Co-creation in cultural industries: Developing art toys for youth tourism through theoretical integration. Journal of Open Innovation: Technology, Market, and Complexity, 12(1). https://doi.org/10.1016/j.joitmc.2026.100727.
Kumar, M. et al. (2015). Enhancing Consumers' Affection for a Brand Using Product Design. Journal of Product Innovation Management, 32(5), 716-730.
Kuo, L. et al. (2024). Color aesthetics in cultural and creativive packaging designs. Multimedia Tools and Applications, 83(12). https://doi.org/10.1007/s11042-023-17050-w.
Liu, L. & Zhao, H. (2024). Research on consumers’ purchase intention of cultural and creative products-Metaphor design based on traditional cultural symbols. PLOS ONE, 13. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0301678.
Minchekar, V. S. & Mangore, N. D. (2022). Effect of Psychological and Cultural Factors on Consumer Behaviour. Retrieved April 6, 2026, from https://www.corpuspublishers.com/article-info/effect-of-psychological-and-cultural--factors-on-consumer-behaviour-383
Strizhakova, Y. & Coulter, R. (2019). Consumer cultural identity: local and global cultural identities and measurement implications. International Marketing Review, 36(5), 610-627.
Xiong, Z. (2024). Research on the Application of Cultural Symbols and Local Elements in Graphic Design. Frontiers in art research, 6(10), 51-57.
Yang, L. (2026). Product Evolution in the Experience Economy: How to Develop a Welcoming Experiential Offering. Journal of Business-to-Business Marketing, 1-23. https://doi.org/10.1080/1051712X.2025.2612374.
Zong, Z. et al. (2023). Exploring the mechanism of consumer purchase intention in a traditional culture based on the theory of planned behavior. Frontiers in Psychology, 14. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2023.1110191.
