การประยุกต์ใช้นวัตกรรมการสื่อสารดิจิทัลเพื่อการอนุรักษ์ สืบทอดมรดกทางวัฒนธรรมและคุณค่าทางการแสดงรำโทนนกพิทิด
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาประวัติความเป็นมาและรูปแบบการแสดงรำโทน นกพิทิด 2) พัฒนานวัตกรรมการสื่อสารดิจิทัลเพื่อการอนุรักษ์และสืบทอดมรดกทางวัฒนธรรมและคุณค่าทางการแสดงรำโทนนกพิทิด และ 3) ประเมินประสิทธิภาพของนวัตกรรมการสื่อสารดิจิทัล การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี โดยการวิจัยเชิงคุณภาพใช้แบบสัมภาษณ์เชิงลึกเลือกแบบเจาะจง จำนวน 30 คน ได้แก่ ผู้นำชุมชน ปราชญ์ชาวบ้าน เจ้าหน้าที่ในหน่วยงานราชการ ประชาชนที่อาศัยอยู่ในตำบลกรุงชิง และการประชุมกลุ่มย่อย จำนวน 10 คน ได้แก่ ผู้นำชุมชน ปราชญ์ชาวบ้าน เจ้าหน้าที่ในหน่วยงานราชการ และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา ส่วนการวิจัยเชิงปริมาณใช้แบบประเมินประสิทธิภาพนวัตกรรมโดยผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 5 คน แบบประเมินความพึงพอใจและแบบประเมินคุณค่าการแสดงจากกลุ่มตัวอย่าง จำนวน 400 คน โดยตรวจสอบคุณภาพเครื่องมือจากดัชนีความสอดคล้องระหว่างข้อคำถาม (IOC) และวิเคราะห์ข้อมูลหาค่าความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า 1) รำโทนนกพิทิดเป็นศิลปะการแสดงพื้นบ้านที่สะท้อนอัตลักษณ์ วิถีชีวิตและภูมิปัญญาท้องถิ่น 2) การพัฒนานวัตกรรมการสื่อสารดิจิทัลในรูปแบบเว็บแอปพลิเคชันร่วมกับเทคโนโลยีความจริงเสริม (AR) เป็นสื่อในเผยแพร่องค์ความรู้ทางวัฒนธรรม และ 3) ผลการประเมินนวัตกรรมมีประสิทธิภาพอยู่ในระดับมากที่สุด และผลการประเมินความพึงพอใจต่อรูปแบบการใช้งานและผลลัพธ์ของนวัตกรรมอยู่ในระดับมากที่สุด การประเมินคุณค่าทางศิลปวัฒนธรรมและการอนุรักษ์สืบทอดรำโทนนกพิทิดอยู่ในระดับมากที่สุด ผลลัพธ์ คือ นวัตกรรมเทคโนโลยี
ความจริงเสริม (AR) ส่งเสริมการเรียนรู้ การอนุรักษ์และการสืบทอดมรดกทางวัฒนธรรม
Article Details
เอกสารอ้างอิง
ชวัลลักษณ์ วิเชียรแก้ว. (2565). รำโทนนกพิทิด จังหวัดนครศรีธรรมราช. ใน วิทยานิพนธ์การศึกษาศิลปะศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชานาฏยศิลป์ไทย. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ณัฐนรี รัตนสวัสดิ์. (2552). รำโทน คณะแม่ตะเคียน เทียนศรี ตำบลบางพึ่ง อำเภอบ้านหมี่ จังหวัดลพบุรี. วารสารวิจัยราชภัฏเชียงใหม่, 10(1), 109-120.
ทวีเกียรติ ไชยยงยศ. (2538). สุนทรียะทางทัศนศิลป์. กรุงเทพมหานคร: โครงการตำราคณะศิลปกรรมศาสตร์ สถาบันราชภัฏสวนดุสิต.
มัย ตะติยะ. (2547). สุนทรียภาพทางทัศนศิลป์. นครศรีธรรมราช: วาดศิลป์.
เมธาวี จำเนียร และคณะ. (2564). การศึกษาสถานการณ์การแสดงพื้นบ้านจังหวัดนครศรีธรรมราชเพื่อการยกระดับและสื่อสารเป็นกิจกรรมการท่องเที่ยว. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรี, 11(3), 4-11.
รุ่งไพลิน รอดบุญ. (16 ต.ค. 2568). ประวัติความเป็นมาของรำโทนนกพิทิด. (ทองพูล มุขรักษ์, ผู้สัมภาษณ์)
สมเจตน์ ทิณพงษ์. (2561). 10 นวัตกรรม สู่ Paradigm ใหม่. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ (NIA).
สมาคมอิโคโมสไทย. (2554). เอกสารประกอบการประชุมวิชาการและการอนุรักษ์มรดกทางวัฒนธรรม. กรุงเทพมหานคร: สมาคมอิโคโมสไทย.
สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ. (2550). รายงานประจำปี 2550 สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ (องค์การมหาชน). กรุงเทพมหานคร: สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ (องค์การมหาชน).
สำนักงานราชบัณฑิตยสภา. (2550). ศัพท์บัญญัติราชบัณฑิตยสถาน. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานราชบัณฑิตยสภา.
Azuma, R. (1997). A Survey of Augmented Reality. Presence: Teleoperators and Virtual Environments, 6(4), 355-385.
Charoen, D. (2018). Digital Thailand. NIDA Case Research Journal, 10(2), 1-32.
Cochran, W. G. (1977). Sampling Techniques. (3rd ed.). New York: John Wiley & Sons.
Klopfer, E. & Squire, K. (2008). Environmental Detectives-the development of an augmented reality platform for environmental simulations. Educational Technology Research and Development, 56(2), 203-228.
Organisation for Economic Co-operation and Development. (2023). OECD Digital Education Outlook 2023: Towards an Effective Digital Education Ecosystem. Paris: OECD Publishing.
Sekaran, U. & Bougie, R. (2016). Research methods for business: A skill-building approach. (7th ed.). Hoboken: John Wiley & Sons.
UNESCO. (2022). Culture in the digital environment: assessing impact in Latin America and Spain. Paris: UNESCO Publishing.
UNESCO. (2023). Culture and Digital Technologies. Paris: UNESCO.