ความสัมพันธ์ระหว่างความจำระยะสั้นกับสมรรถภาพทางกายของผู้สูงอายุ ในจังหวัดนครสวรรค์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างความจำระยะสั้นกับสมรรถภาพทางกายของผู้สูงอายุในจังหวัดนครสวรรค์ กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้สูงอายุในจังหวัดนครสวรรค์ จำนวน 390 คน เลือกกลุ่มตัวอย่างด้วยสัดส่วนจากตารางของเครจซี่และมอร์แกน โดยใช้เกณฑ์ในการคัดเลือกจากอำเภอที่มีผู้สูงอายุ ไม่ต่ำกว่า 9,000 คน หลังจากนั้นทำการสุ่มตัวอย่างแบบกลุ่ม (Cluster Random Sampling) โดยการจับสลาก จำนวน 3 อำเภอ แล้วทำการเก็บข้อมูลตามสัดส่วนของกลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ อำเภอเมืองฯ อำเภอตาคลี และอำเภอพยุหะคีรี โดยมีเกณฑ์ในการคัดเลือกกลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ กลุ่มตัวอย่างเป็นประชาชนอยู่ในจังหวัดนครสวรรค์ มีอายุตั้งแต่ 60 ปีขึ้นไป เป็นผู้ที่เข้าร่วมกิจกรรมของชมรม หรือสมาคมผู้สูงอายุในเขตพื้นที่ ไม่เป็นผู้ป่วยติดเตียง ไม่มีปัญหาการป่วยหรือบาดเจ็บใด ๆ ที่จะเป็นอุปสรรคในการทำวิจัย และมีความสมัครใจในการเข้าร่วมโครงการ เก็บรวบรวมข้อมูลจากแบบทดสอบความจำระยะสั้นที่ผู้วิจัยสร้างขึ้นโดยประยุกต์จากแบบทดสอบสภาพสมองเบื้องต้นของ MMSE Thai 2002 และแบบประเมินพุทธิปัญญาฉบับภาษาไทย โดยตรวจสอบความเที่ยงตรงเชิงเนื้อหา (IOC) ได้ค่าความเที่ยงตรง เท่ากับ 0.96 และทำการทดสอบสมรรถภาพทางกาย วิเคราะห์ข้อมูลทางสถิติ ได้แก่ ค่าเฉลี่ยส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สันของความจำระยะสั้น และสมรรถภาพทางกาย พบว่า ความจำระยะสั้นในกลุ่มผู้สูงอายุ มีความสัมพันธ์กับสมรรถภาพทางกายอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ได้แก่ ความจำระยะสั้นมีความสัมพันธ์กับความอดทนของระบบไหลเวียนโลหิตและหายใจ (r = .695, p < .001) ความอดทนของกล้ามเนื้อ (r = .621, p < .001) และ ความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ (r = .292, p < .001)
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กัมมันต์ พันธุมจินดา. (2543). สมองเสื่อมโรคเรื้อรัง. กรุงเทพมหานคร: โครงการจัดพิมพ์คบไฟ.
ประเสริฐ อัสสันตชัย. (2556). ปัญหาสุขภาพที่พบบ่อยในผู้สูงอายุและการป้องกัน. (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพมหานคร: บริษัท ยูเนี่ยนครีเอชั่น จำกัด.
ลัดดา เหลืองรัตนมาศ และเสรี ชัดแช้ม. (2556). ผลของการออกกำลังกายบนลู่วิ่งไฟฟ้าที่มีต่อหน้าที่บริหารจัดการของสมองในวัยผู้ใหญ่ตอนต้น การศึกษาคลื่นไฟฟ้าสมองที่สัมพันธ์กับเหตุการณ์. วารสารวิทยาลัยวิทยาการวิจัยและวิทยาการปัญญา, 10(2), 17-34.
ศิริพันธุ์ สาสัตย์. (2551). การพยาบาลผู้สูงอายุ ปัญหาที่พบบ่อยและแนวทางการดูแล. กรุงเทพมหานคร: บริษัท แอคทีฟพริ้นท์ จำกัด.
สถาบันประสาทวิทยา กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข. (2557). แนวทางเวชปฏิบัติภาวะสมองเสื่อม. (พิมพ์ครั้งที่ 1). กรุงเทพมหานคร: บริษัท ธนาเพรส จำกัด.
สถาบันเวชศาสตร์สมเด็จพระสังฆราชญาณสังวรเพื่อผู้สูงอายุ กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข. (2567). แนวทาง การจัดการดูแลผู้สูงอายุภาวะสมองเสื่อมแบบครบวงจร สำหรับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. กรุงเทพมหานคร: บริษัท สินทวีการพิมพ์ จำกัด.
สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัดนครสวรรค์. (2565). รายงานสถานการณ์ทางสังคมจังหวัดนครสวรรค์ ประจำปี 2565. นครสวรรค์: สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัดนครสวรรค์.
สำนักงานสถิติจังหวัดนครสวรรค์. (2566). รายงานสถิติจังหวัดนครสวรรค์ พ.ศ. 2566. นครสวรรค์: สำนักงานสถิติจังหวัดนครสวรรค์.
สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2566). การสำรวจประชากรสูงอายุในประเทศไทย พ.ศ. 2566. กรุงเทพมหานคร: กรมสถิติ.
สุวิทย์ เจริญศักดิ์. (2556). การดูแลผู้ป่วยสมองเสื่อมที่มีปัญหาด้านพฤติกรรมและอารมณ์. ใน วีรศักดิ์ เมืองไพศาล (บรรณาธิการ), การป้องกัน การประเมินและการดูแลผู้ป่วยสมองเสื่อม Dementia: Prevention, Assessment and Care. (หน้า 124-131). กรุงเทพมหานคร: ห้างหุ้นส่วนจำกัด ภาพพิมพ์.
อัญชลี ชุ่มบัวทอง และคณะ. (2558). ผลของการออกกําลังกายแบบแอโรบิคต่อเวลาปฏิกิริยาตอบสนองและความจำระยะสั้นในผู้สูงอายุ. วารสารวิชาการสาธารณสุข, 24(2), 283-295.
อุฬาริน พรกระแส. (2568). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการปฏิบัติงานของผู้ดูแลผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิง เขตอำเภอเมือง จังหวัดนครสวรรค์. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีนอร์ทเทิร์น, 6(1), 28-41.
ไอลดา มาเม่น และคณะ. (2565). ผลของโปรแกรมป้องกันภาวะสมองเสื่อมต่อสมรรถภาพสมองของผู้สูงอายุในศูนย์สุขภาพชุมชนเมืองนครสวรรค์ จังหวัดนครสวรรค์. วารสารสาธารณสุขมูลฐาน (ภาคเหนือ), 34(3), 34-43.
American Psychiatric Association. (1994). Diagnostic and statistical manual of mental Disorder. (4th ed.). Washington: American Psychiatric Association.
Bramham, C. R. & Messaoudi, E. (2005). BDNF function in adult synaptic plasticity: the synaptic consolidation hypothesis. Progress in Neurobiology, 76(2), 99-125.
Buxton, R. B. et al. (2004). Modeling the hemodynamic response to brain activation. NeuroImage, 23(1). https://doi.org/10.1016/j.neuroimage.2004.07.013.
Cai, Z. et al. (2023). Does muscle strength predict working memory? A cross-sectional fNIRS study in older adults. Frontiers in Aging Neuroscience, 15. https://doi.org/10.3389/fnagi.2023.1243283.
Di Liegro, C. M. et al. (2019). Physical Activity and Brain Health. Genes, 10(9), 720. https://doi.org/10.3390/genes10090720.
Erickson, K. I. et al. (2011). Exercise training increases size of hippocampus and improves memory. Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America, 108(7), 3017-3022.
Greenberg, M. E. et al. (2009). New insights in the biology of BDNF synthesis and release: implications in CNS function. Journal of Neuroscience, 29(41), 12764-12767.
Hillman, C. H. et al. (2003). Acute cardiovascular exercise and executive control function. International Journal of Psychophysiology, 48(3), 307-314.
Kamijo, K. & Takeda, Y. (2010). Regular physical activity improves executive function during task switching in young adults. International Journal of Psychophysiology, 75(3), 304-311.
Kang, J. I. et al. (2010). Influence of BDNF and COMT polymorphisms on emotional decision making. Neuropharmacology, 58(7), 1109-1113.
Kao, S. C. et al. (2022). The relationship of muscular endurance and coordination and dexterity with behavioral and neuroelectric indices of attention in preschool children. scientific reports, 12(1), 1-12.
Katz, S. et al. (1963). Studies of Illness in the Aged The Index of ADL: A Standardized Measure of Biological and Psychosocial Function. The Journal of the American Medical Association, 185(12), 914-919.
Krejcie, R. V. & Morgan, D. W. (1970). Determining Sample Size for Research Activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607-610.
Li, S. C. et al. (2008). Working memory plasticity in old age: practice gain, transfer, and maintenance. Psychology and Aging, 23(4), 731-742.
Liao, J. et al. (2024). Correlation of muscle strength, working memory, and activities of daily living in older adults. Frontiers in Aging Neuroscience, 16. https://doi.org/10.3389/fnagi.2024.1453527.
Mansbach, W. E. & Mace, R. A. (2019). Predicting Functional Dependence in Mild Cognitive Impairment: Differential Contributions of Memory and Executive Functions. The Gerontologist, 59(5), 925-935.
Meng, X. et al. (2026). The relationship between muscle strength and working memory in older adults: fNIRS-based evidence. Frontiers in Psychology, 17. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2026.1748549 .
Muangpaisan, W. et al. (2012). Prevalence of potentially reversible conditions in dementia and mild cognitive impairment in a geriatric clinic. Geriatrics & Gerontology International, 12(1), 59-64.
Ottoboni, G. et al. (2021). The Effect of Structured Exercise on Short-Term Memory Subsystems: New Insight on Training Activities. International Journal of Environmental Research and Public Health, 18(14), 7545. https://doi.org/10.3390/ijerph18147545 .
Redondo-Flórez, L. et al. (2022). Relationship between Physical Fitness and Academic Performance in University Students. International Journal Environmental Research and Public Health, 19(22), 14750. https://doi.org/10.3390/ijerph192214750.
Rodriguez-Ayllon, M. et al. (2019). Role of Physical Activity and Sedentary Behavior in the Mental Health of Preschoolers, Children and Adolescents: A Systematic Review and Meta-Analysis. Sports Med, 49(9), 1383-1410.
Ross, C. et al. (2006). Brain-derived neurotrophic factor (BDNF) is required for the enhancement of hippocampal neurogenesis following environmental enrichment. European Journal of Neuroscience, 24(7), 1850-1856.
Schmidt-Kassow, M. et al. (2014). Treadmill walking during vocabulary encoding improves verbal long-term memory. Behav Brain Funct, 10. https://doi.org/10.1186/1744-9081-10-24 .
Sujatha, B. et al. (2020). Effectiveness of aerobic exercise on short-term memory and sustained attention among school students. Biomedicine, 40(2), 246-250.
Suwabe, K. et al. (2017). Acute moderate exercise improves mnemonic discrimination in young adults. Hippocampus, 27(3), 229-234.
Tajimi, T. et al. (2024). Association of sarcopenia with regional brain atrophy and white matter lesions in a general older population: the Hisayama Study. GeroScience, 47(1),1187-1198.
Themanson, J. R. & Hillman, C. H. (2006). Cardiorespiratory fitness and acute aerobic exercise effects on neuroelectric and behavioral measures of action monitoring. Cognitive neuroscience, 141(2), 757-767.
Wang, D. X. M. et al. (2020). Muscle mass, strength, and physical performance predicting activities of daily living: a meta-analysis. The Journal of Cachexia, Sarcopenia and Muscle, 11(1), 3-25.
Wei, L. et al. (2019). Elderly People With Disabilities in China. Journal of the American Geriatrics Society, 67(4), 858-859.
World Health Organization. (2011). World Report on Disability 2011. Geneva: World Health Organization.
