รูปแบบการบริหารงานวิชาการแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์ที่มีประสิทธิผลของ โรงเรียนมัธยมศึกษาในเขตภาคเหนือตอนล่าง
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพ ปัญหาและปัจจัยแห่งความสำเร็จในการบริหารงานวิชาการแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์ที่มีประสิทธิผลของโรงเรียนมัธยมศึกษาในเขตภาคเหนือตอนล่าง 2) สร้างรูปแบบดังกล่าว และ 3) ประเมินรูปแบบที่พัฒนาขึ้น ใช้ระเบียบวิธีการวิจัยและพัฒนา 3 ขั้นตอน กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้บริหารสถานศึกษาและครูผู้รับผิดชอบงานวิชาการจาก 157 โรงเรียน รวม 314 คน ได้มาโดยการสุ่มแบบหลายขั้นตอน และผู้บริหารที่มีวิธีปฏิบัติที่เป็นเลิศ 3 คน ซึ่งเลือกแบบเจาะจงจากสถานศึกษาที่มีผล O-NET สูงกว่าระดับประเทศและได้รับรางวัลระดับประเทศ เครื่องมือ คือ แบบสอบถามมาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ (IOC = 1.00, ความเชื่อมั่น = .99) แบบสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง และแบบประเมินรูปแบบ เก็บข้อมูลด้วยแบบสอบถาม การสัมภาษณ์ การประชุมเชิงปฏิบัติการ การสัมมนาอิงผู้เชี่ยวชาญ 11 คน และการสัมมนาประชาพิจารณ์ 35 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพการบริหารงานวิชาการแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ( = 4.65, S.D. = 0.34) ปัญหาสำคัญ คือ การมีส่วนร่วมของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียและการวิจัยเพื่อพัฒนาคุณภาพการศึกษายังมีน้อย ปัจจัยแห่งความสำเร็จที่สำคัญ คือ ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารและความร่วมมือจากทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง 2) รูปแบบที่พัฒนาขึ้นมี 8 องค์ประกอบ ได้แก่ หลักการ วัตถุประสงค์ ปัจจัยนำเข้า กระบวนการ (P-K-L-C-A-R) ผลผลิต ผลลัพธ์ การให้ข้อมูลย้อนกลับ และปัจจัยแห่งความสำเร็จ โดยมีความถูกต้องและความเหมาะสมโดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (
= 4.97, S.D. = 0.03 เท่ากันทั้งสองด้าน) และ 3) รูปแบบมีความเป็นไปได้และความเป็นประโยชน์โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (
= 4.94, S.D. = 0.10 และ
= 4.98, S.D. = 0.03 ตามลำดับ)
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กฎกระทรวงการประกันคุณภาพการศึกษา พ.ศ. 2561. (2561). ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 135 ตอนที่ 11 ก หน้า 3-5 (23 กุมภาพันธ์ 2561).
กัลยาณี รัตนบุตร. (2564). รูปแบบการบริหารระบบคุณภาพงานกิจการนักเรียนในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา. ใน ดุษฎีนิพนธ์การศึกษาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยนเรศวร.
ขวัญเรือน โยคะสัย และสุเทพ เมยไธสง. (2567). ปัจจัยที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการบริหารงานวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาร้อยเอ็ด. วารสารการบริหารการศึกษา มมร.วิทยาเขตร้อยเอ็ด, 4(1), 31-45.
เตือนใจ รักษาพงศ์. (2551). การพัฒนารูปแบบการจัดการความรู้เพื่อการบริหารงานวิชาการของสถานศึกษาขั้นพื้นฐานด้วยกระบวนการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม. ใน ดุษฎีนิพนธ์ศึกษาศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยบูรพา.
ทศพร ศิริสัมพันธ์. (2543). การบริหารผลการดำเนินงาน (Performance Management). ใน กิตติ คุณสมบัติ (บรรณาธิการ), รวมบทความวิชาการ 100 ปีรัฐประศาสนศาสตร์ไทย. (หน้า 145-152). กรุงเทพมหานคร: ภาควิชารัฐประศาสนศาสตร์ คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ทิพวรรณ โพธิ์ขำ. (2564). รูปแบบการบริหารโรงเรียนประชารัฐในยุคดิจิทัล สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสารวิจยวิชาการ, 4(1), 177-188. https://doi.org/10.14456/jra.2021.18.
ทิพาวดี เมฆสวรรค์. (2543). การบริหารมุ่งผลสัมฤทธิ์. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน.
บดินทร์ ถาวร และคณะ. (2568). การพัฒนารูปแบบการบริหารงานวิชาการที่เสริมสร้างทักษะชีวิตและอาชีพในโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุราษฎร์ธานี เขต 3. วารสารสหศาสตร์ศรีปทุม ชลบุรี, 11(3), 150-163.
บุญชม ศรีสะอาด. (2556). วิธีการทางสถิติสำหรับการวิจัย เล่ม 1. (พิมพ์ครั้งที่ 5). กรุงเทพมหานคร: สุวีริยาสาส์น.
แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2566-2570). (2565). ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 139 ตอนพิเศษ 258 ง หน้า 1-143 (1 พฤศจิกายน 2565).
พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542. (2542). ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 116 ตอนที่ 74 ก หน้า 1-23 (19 สิงหาคม 2542).
ยุทธศาสตร์ชาติ (พ.ศ. 2561-2580). (2561). ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 135 ตอนที่ 82 ก หน้า 1-71 (13 ตุลาคม 2561).
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. (2560). ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 134 ตอนที่ 40 ก หน้า 1-90 (6 เมษายน 2560).
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2566). ผลการประเมิน PISA 2022: บทสรุปสำหรับผู้บริหาร. กรุงเทพมหานคร: สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.).
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2556). คู่มือการบริหารโรงเรียนในโครงการพัฒนาการบริหารรูปแบบนิติบุคคล. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด.
สำนักทดสอบทางการศึกษาแห่งชาติ. (2569). รายงานและบทความวิชาการ. เรียกใช้เมื่อ 11 กันยายน 2569 จาก https://www.niets.or.th/th/catalog/view/497
สุกัญญา แช่มช้อย. (2566). การบริหารวิชาการที่ตอบสนองการเปลี่ยนแปลงของโลกยุคพลิกผัน. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุภัค พวงขจร. (2561). การพัฒนารูปแบบการประกันคุณภาพภายในสถานศึกษาขั้นพื้นฐานด้วยวิธีการบริหารแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์. ใน ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาการวิจัยและพัฒนาทางการศึกษา. มหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม.
Arar, K. & Nasra, M. A. (2020). Linking school-based management and school effectiveness: The influence of self-based management, motivation and effectiveness in the Arab education system in Israel. Educational Management Administration & Leadership, 48(1), 186-204. https://doi.org/10.1177/1741143218775428.
Deming, E. W. (2000). The new economics for industry, government, education. (2nd ed.). Massachusetts: The MIT Press.
Drucker, P. F. (2006). The effective executive: The definitive guide to getting the right things done. New York: HarperBusiness.
Grissom, J. A. et al. (2021). How principals affect students and schools: A systematic synthesis of two decades of research. New York: The Wallace Foundation.
Hoy, W. K. & Miskel, C. G. (2001). Educational administration: Theory, research, and Practice. (6th ed.). New York: McGraw-Hill.
Krejcie, R. V. & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607-610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308.
Wu, H. & Shen, J. (2022). The association between principal leadership and student achievement: A multivariate meta-meta-analysis. Educational Research Review, 35, 100423. https://doi.org/10.1016/j.edurev.2021.100423.