ซื้อก่อนจ่ายทีหลัง: การเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมการบริโภคและความเสี่ยงทางการเงินของครัวเรือน

ผู้แต่ง

  • กอบกาญจน์ ปั้นพงษ์ ภาควิชาเศรษฐศาสตร์ประยุกต์ คณะเศรษฐศาสตร์ ศรีราชา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตศรีราชา ประเทศไทย
  • พิมลสิริ วัฒนสมวงศ์ หลักสูตรเศรษฐศาสตรบัณฑิต คณะเศรษฐศาสตร์ ศรีราชา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตศรีราชา ประเทศไทย
  • ชลพินทุ์ ภาคภูมิ หลักสูตรเศรษฐศาสตรบัณฑิต คณะเศรษฐศาสตร์ ศรีราชา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตศรีราชา ประเทศไทย
  • ทิพย์ทัยฎา รักธรรม หลักสูตรเศรษฐศาสตรบัณฑิต คณะเศรษฐศาสตร์ ศรีราชา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตศรีราชา ประเทศไทย
  • สุพิชฌาย์ ทรัพย์คต หลักสูตรเศรษฐศาสตรบัณฑิต คณะเศรษฐศาสตร์ ศรีราชา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตศรีราชา ประเทศไทย
  • พรรณลษา ชาญณรงค์ หลักสูตรเศรษฐศาสตรบัณฑิต คณะเศรษฐศาสตร์ ศรีราชา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตศรีราชา ประเทศไทย
  • ภีรวงศ์ มุมทอง หลักสูตรเศรษฐศาสตรบัณฑิต คณะเศรษฐศาสตร์ ศรีราชา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตศรีราชา ประเทศไทย

คำสำคัญ:

ซื้อก่อนจ่ายทีหลัง, พฤติกรรมการบริโภค, ความเสี่ยงทางการเงินของครัวเรือน

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อนำเสนอผลของบริการซื้อก่อนจ่ายทีหลัง (Buy Now Pay Later: BNPL) ต่อการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมการบริโภคและความเสี่ยงทางการเงินของครัวเรือนในบริบทเศรษฐกิจดิจิทัล โดยอธิบายลักษณะของบริการซื้อก่อนจ่ายทีหลัง ในฐานะนวัตกรรมทางการเงินที่ช่วยเพิ่มความสะดวกและความยืดหยุ่นในการชำระเงิน โดยเฉพาะในกลุ่มผู้บริโภคที่เข้าถึงสินเชื่อแบบดั้งเดิมได้จำกัด รวมทั้งประยุกต์ใช้แนวคิดการบริโภคข้ามช่วงเวลา เส้นงบประมาณ และเส้นอรรถประโยชน์ เพื่ออธิบายว่าการซื้อก่อนจ่ายทีหลังช่วยผ่อนคลายข้อจำกัดด้านสภาพคล่องในปัจจุบัน ทำให้ผู้บริโภคสามารถเพิ่มการบริโภคในช่วงเวลาปัจจุบันได้ โดยแลกกับภาระการชำระคืนและการลดความสามารถในการบริโภคในอนาคต ทั้งนี้ แม้บริการซื้อก่อนจ่ายทีหลังจะช่วยขยายโอกาสในการเข้าถึงสภาพคล่องและสนับสนุนกิจกรรมทางเศรษฐกิจ แต่ก็อาจก่อให้เกิดความเสี่ยงจากการใช้จ่ายเกินตัว การสะสมภาระหนี้ ความเสี่ยงด้านสภาพคล่องจากภาระผ่อนชำระที่สูงเกินกว่ากระแสเงินสดหรือรายได้ในแต่ละช่วงเวลา และความเปราะบางทางการเงินของครัวเรือน นอกจากนี้ บทความยังชี้ให้เห็นปัญหาความไม่สมมาตรของข้อมูลระหว่างผู้บริโภค ผู้ให้บริการ และสถาบันการเงิน ซึ่งอาจนำไปสู่ปัญหาการเลือกที่ไม่เป็นธรรมและความเสี่ยงทางศีลธรรม ดังนั้น การพัฒนาบริการซื้อก่อนจ่ายทีหลังจึงควรดำเนินควบคู่กับการกำกับดูแลที่เหมาะสม การเปิดเผยข้อมูลอย่างโปร่งใส และการส่งเสริมความรู้ทางการเงิน เพื่อให้บริการดังกล่าวเกิดประโยชน์ต่อผู้บริโภคและเศรษฐกิจ

เอกสารอ้างอิง

ณัฐชิต บุรันทวีคูณ. (2568). รายงาน How Southeast Asia Buys and Pays 2025. สืบค้นจาก https://marketeeronline.co/archives/405929.

ธนาคารแห่งประเทศไทย. (2568). การให้บริการบัตรเครดิตแยกตามประเภทบัตรเครดิต. สืบค้นจาก https://app.bot.or.th/BTWS_STAT/statistics/BOTWEBSTAT.aspx?language=TH&reportID=1009&utm_source#.

นฤชยา สาตแฟง. (2568). แนวโน้มธุรกิจ/อุตสาหกรรม ปี 2568-2570: ธุรกิจบัตรเครดิต. สืบค้นจาก https://www.krungsri.com/th/research/industry/industry-outlook/financial-services/credit-card/io/io-credit-card-2025.

บริษัท เอสบีซีเอส จำกัด. (2569). เจาะเทรนด์การตลาด “ซื้อก่อนจ่ายทีหลัง” หรือ “Buy Now Pay Later” ที่กำลังเติบโตในประเทศไทย. สืบค้นจาก https://www.sbcs.co.th/th/articles/?p=249.

มยูร บุญยะรัตน์ และ อารีรัตน์ สวัสดิ์เป้า. (2568). BNPL กับพลวัตของหนี้ครัวเรือน. สืบค้นจาก https://www.fpojournal.com/bnpl-123/.

ศูนย์วิจัยเศรษฐกิจและธุรกิจ ธนาคารไทยพาณิชย์. (2568). ผลสำรวจเศรษฐกิจมหภาค ปี 2568 (Macro Survey 2025). สืบค้นจาก https://www.scbeic.com/th/detail/file/product/9994/he7xexj04t/MacroSurvey2025-20251225.pdf.

สภาองค์กรของผู้บริโภค. (2568). เตือนภัย “Buy Now Pay Later” กับดักหนี้ยุคใหม่ เสี่ยงใช้จ่ายเกินตัว. สืบค้นจาก https://www.tcc.or.th/appeal/buy-now-pay-later-fakepage/.

สฤณี อาชวานันทกุล. (2568). Moral hazard คืออะไร? เมื่อความเสี่ยงถูกผลักไปให้คนอื่น. สืบค้นจาก https://themomentum.co/citizen20-moral-hazard/.

สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2566). บทความเศรษฐกิจ ไตรมาสที่ 3 ปี 2566. สืบค้นจาก https://www.nesdc.go.th/wordpress/wp-content/uploads/2025/06/2566_article_q3_001.pdf.

อภิญญา วนเศรษฐ. (2565). ทฤษฎีการบริโภคข้ามช่วงเวลา (Intertemporal Consumption Theory) ภายใต้เส้นงบประมาณและเส้นอรรถประโยชน์. สืบค้นจาก https://ird01.stou.ac.th/researchlib/uploads/2565_041/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%97%E0%B8%B5%E0%B9%88%202.pdf.

Attanasio, O. P. (1995). The intertemporal allocation of consumption: theory and evidence. Carnegie-Rochester Conference Series on Public Policy, 42, 39–89.

Consumer Financial Protection Bureau. (2022). Buy now, pay later: Market trends and consumer impacts. Retrieved from https://files.consumerfinance.gov/f/documents/cfpb_buy-now-pay-later-market-trends-consumer-impacts_report_2022-09.pdf.

Donou-Adonsou, F., & Leslie-Piper, N. (2025). BNPL and financial fragility in US households. Finance Research Letters, 86, 108423.

Hayashi, F., & Routh, A. (2025). Financial Constraints Among Buy Now, Pay Later Users. Economic Review, 110(4), 01612387.

Kumar, A., Salo, J., & Bezawada, R. (2024). The effects of buy now, pay later (BNPL) on customers’ online purchase behavior. Journal of Retailing, 100(4), 602-617.

Nicholson, W., & Snyder, C. M. (2012). Microeconomic theory: Basic principles and extensions. (11th ed.). Ohio: South-Western Cengage Learning.

O'donoghue, T., & Rabin, M. (1999). Doing it now or later. American economic review, 89(1), 103-124.

Omni Calculator. (2026). Buy now pay later trends. Retrieved from https://www.omnicalculator.com/reports/buy-now-pay-later-trends.

Statista. (2025). Share of users of buy now, pay later services in the United States in 2021, by generation. Retrieved from https://www.statista.com/statistics/1262285/share-users-buy-now-pay-later-united-states-by-generation/.

Tutor2u. (2023). Information failure: What is adverse selection?. Retrieved from https://www.tutor2u.net/economics/reference/information-failure-what-is-adverse-selection.

Varian, H. R. (2014). Intermediate microeconomics with calculus: A modern approach. New York: W. W. Norton & Company.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-06-27

รูปแบบการอ้างอิง

ปั้นพงษ์ ก., วัฒนสมวงศ์ พ., ภาคภูมิ ช., รักธรรม ท., ทรัพย์คต ส., ชาญณรงค์ พ., & มุมทอง ภ. (2026). ซื้อก่อนจ่ายทีหลัง: การเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมการบริโภคและความเสี่ยงทางการเงินของครัวเรือน. วารสารสังคมศาสตร์ปัญญาพัฒน์, 8(2), 335–348. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/JSSP/article/view/295267

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิชาการ