เปรียบเทียบการทำพินัยกรรมระหว่างบทบัญญัติอิสลามและกฎหมายไทย
คำสำคัญ:
การทำพินัยกรรม, บทบัญญัติอิสลาม, กฎหมายไทยบทคัดย่อ
บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบการทำพินัยกรรมระหว่างบทบัญญัติอิสลามและกฎหมายไทย ซึ่งเป็นการวิจัยเชิงเอกสาร (Documentary Research) ข้อมูลและเนื้อหาของบทความนี้ใช้วิธีการศึกษาจากคู่มือหลักกฎหมายอิสลามว่าด้วยครอบครัวและมรดกและประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ที่เกี่ยวข้องกับการทำพินัยกรรมตามกฎหมายอิสลามและกฎหมายไทย ผลการวิจัยพบว่า การทำพินัยกรรมระหว่างบทบัญญัติอิสลามและกฎหมายไทย (ประมวลกฎหมายแพ่งพาณิชย์) มีส่วนที่สอดคล้องกันได้แก่ ความหมายของการทำพินัยกรรม การมอบทรัพย์สินหรือยกทรัพย์สินต่าง ๆ ให้กับบุคคลใดบุคคลหนึ่งยกเว้นทายาทที่ได้รับมรดกอยู่แล้ว ซึ่งจะมีผลบังคับได้หลังจากที่ผู้ทำพินัยกรรมเสียชีวิตลง และผลของพินัยกรรมมีผลบังคับใช้ทันที หลังจากที่ผู้ทำพินัยกรรมเสียชีวิตลง และส่วนที่แตกต่างกันนั้นตามบทบัญญัติอิสลามแล้ว พินัยกรรมจะได้รับหลังจากที่ได้มีการใช้จ่ายในการจัดการศพและชำระหนี้สินเรียบร้อยเสียก่อน ซึ่งจะแตกต่างกับประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ที่พินัยกรรมมีผลบังคับและเรียกร้องได้ทันที หลังจากผู้ทำพินัยกรรมเสียชีวิตลง โดยปราศจากเงื่อนไขหรือเงื่อนเวลาให้มีผลบังคับเรียกร้องกันได้ภายหลัง
เอกสารอ้างอิง
จารึก เซ็นเจริญ และ มุหัมมัด พายิบ. (ม.ป.ป.). นิติศาสตร์อิสลาม มัซฮับชาฟิ อี. กรุงเทพ ฯ: ส. วงศ์เสงี่ยม.
ทนงศักดิ์ หมาดทิ้ง. (2558). พินัยกรรมในอิสลาม ศึกษาการปฏิบัติจริงของมุสลิมในอำเภอเมือง จังหวัดสตูล. ปัตตานี: วิทยาลัยอิสลามศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี.
บรรจง บินกาซัน. (2547). สารานุกรมอิสลามฉบับเยาวชนและผู้เริ่มสนใจ. กรุงเทพฯ: สา นักพิมพ์อัล อะมีน.
บวรศักดิ์ อุวรรณโณ. (2548). คำอธิบายกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ว่าด้วยมรดก. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
เพียงพร วิเศษสินธุ์. (2555). กฎหมายอิสลามกับการจัดการมรดก : ศึกษาเฉพาะกรณีศาลจังหวัดสตูล. รายงานส่วนบุคคลของการอบรมหลักสูตร ผู้พิพากษาผู้บริหารในศาลชั้นต้น รุ่นที่ 10 สถาบันพัฒนาข้าราชการฝ่ายตุลาการศาลยุติธรรม สำนักงานยุติธรรม.
มุนีร มูหะหมัด. (2551). กฎหมายอิสลามเบื้องต้น. กรุงเทพฯ: บริษัทออฟเซ็ทจำกัด.
วรยุทธ์ อุเซ็ง. (2563). ศึกษาปัญหาและแนวทางแก้ไขการแบ่งมรดกตามบทบัญญัติอิสลาม: กรณีศึกษาผู้นำศาสนาชุมชนมุสลิม เขตเทศบาลเมืองนราธิวาส. วารสาร MENARA : Journal of Islamic and Contemporary Issues (M-JICI), 1(1), 43-52.
สมยศ เชื้อไทย.(2551). ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ฉบับใช้เรียน. (พิมพ์ครั้งที่ 5). กรุงเทพฯ: วิญญูชน.
สมหวัง บินหะซัน. (2549). การใช้กฎหมายอิสลามลักษณะมรดกและพินัยกรรมในกรุงเทพมหานคร. วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตร์มหาบัณฑิต สาขาวิชาอิสลามศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.
สมาคมนักเรียนเก่าอาหรับประเทศไทย. (ม.ป.ป.). คัมภีร์อัลกุรอาน พร้อมความหมายแปลภาษาไทย. อัลมะดีนะฮฺ อัลมุเนาวะเราะฮฺ: ศูนย์กษัตริย์ฟะฮัด เพื่อการพิมพ์อัลกุรอาน.
อิมรอน อาแว. (2560). ระบบบริหารจัดการในการแบ่งมรดกทั้งสังหาริมทรัพย์และอสังหาริมทรัพย์ตามหลักกฎหมายอิสลาม. วิทยานิพนธ์หลักสูตรปริญญาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการเทคโนโลยีสารสนเทศ. ปัตตานี: มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.
อิสมาแอ อาลี. (2537). กฎหมายอิสลาม (ประวัติความเป็นมากฎหมายพินัยกรรม). ปัตตานี: วิทยาลัยอิสลามศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี.
Ithailaw. คนเสมือนไร้ความสามารถ. (ออนไลน์). แหล่งที่มา: http://ithailaw.blogspot.com/2011/04/blog-post_26.html, สืบค้นเมื่อวันที่ 15 กันยายน 2564.
เอกสารอ้างอิงฉบับภาษาอังกฤษ
Muslim Ibn Hajjaj. (1955). Sahih Muslim. Beirut: Dar Ihya al Turath al-cArabi.