การจัดการทรัพยากรมนุษย์ในภาครัฐ : แนวทางสู่ความยั่งยืน

ผู้แต่ง

  • บงกช บวรฤกษ์ นักวิชาการอิสระ

คำสำคัญ:

การจัดการ, ทรัพยากรมนุษย์, ภาครัฐ, ความยั่งยืน

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวคิดและทฤษฎีการจัดการทรัพยากรมนุษย์ในภาครัฐภายใต้กรอบความยั่งยืน และวิเคราะห์แนวทางการบูรณาการการจัดการทรัพยากรมนุษย์อย่างยั่งยืนเพื่อขับเคลื่อนการพัฒนาภาครัฐในระยะยาว โดยใช้วิธีการศึกษาเชิงเอกสารจากแนวคิด ทฤษฎี และงานวิจัยที่เกี่ยวข้องทั้งในประเทศและต่างประเทศ ผลการศึกษาพบว่า การจัดการทรัพยากรมนุษย์ในภาครัฐได้เปลี่ยนบทบาทจากการดำเนินงานเชิงธุรการไปสู่กลไกเชิงกลยุทธ์ที่มีความสำคัญต่อการพัฒนาที่ยั่งยืน โดยการบูรณาการแนวคิดความยั่งยืนจำเป็นต้องดำเนินการผ่านกรอบสามมิติ ได้แก่ มิติด้านเศรษฐกิจที่มุ่งเน้นประสิทธิภาพและความคุ้มค่าในการใช้ทรัพยากร มิติด้านสังคมที่ให้ความสำคัญกับความเป็นธรรม คุณภาพชีวิต และการมีส่วนร่วมของบุคลากร และมิติด้านสิ่งแวดล้อมที่เน้นการลดผลกระทบต่อทรัพยากรธรรมชาติ นอกจากนี้ ภาครัฐยังเผชิญความท้าทายสำคัญ ได้แก่ ความเฉื่อยของระบบราชการ ข้อจำกัดด้านทักษะดิจิทัล การขาดการบูรณาการเชิงนโยบาย และผลกระทบจากสังคมสูงวัย ซึ่งส่งผลต่อความสามารถในการปรับตัวขององค์กร องค์ความรู้ใหม่จากการศึกษานี้ คือ การเสนอโมเดลการจัดการทรัพยากรมนุษย์ภาครัฐสู่ความยั่งยืนที่บูรณาการ 3 องค์ประกอบหลัก ได้แก่ บทบาทเชิงกลยุทธ์ของการจัดการทรัพยากรมนุษย์ กรอบความยั่งยืนสามมิติ และกลไกการขับเคลื่อนองค์กร ประกอบด้วย การบูรณาการเชิงกลยุทธ์ การพัฒนาทุนมนุษย์ และการสร้างวัฒนธรรมองค์กร ซึ่งทำหน้าที่เชื่อมโยงแนวคิดสู่การปฏิบัติอย่างเป็นระบบ โมเดลดังกล่าวสามารถใช้เป็นแนวทางในการยกระดับศักยภาพภาครัฐให้มีความยืดหยุ่น ตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลง และสร้างความยั่งยืนในระยะยาวได้อย่างมีประสิทธิภาพ

เอกสารอ้างอิง

สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน. (2560). คู่มือการบริหารทรัพยากรบุคคลภาครัฐ. กรุงเทพฯ: สถาบันพัฒนาข้าราชการพลเรือน.

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ. (2561). ยุทธศาสตร์การพัฒนาระบบราชการไทย พ.ศ. 2562-2565. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ.

Bratton, J. & Gold, J. (2017). Human Resource Management: Theory and Practice (6th ed.). London: Palgrave Macmillan.

Kramar, R. (2014). Beyond Strategic Human Resource Management: is Sustainable Human Resource Management the Next Phase?. Human Resource Management Review, 24(4), 387–399.

Renwick, D. W. S. et al. (2013). Green Human Resource Management: A Review and Research Agenda. International Journal of Management Reviews, 15(1), 1-13.

Westerman, G. et al. (2014). Leading digital: Turning technology into business transformation. Boston, MA: Harvard Business Review Press.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-04-30

รูปแบบการอ้างอิง

บวรฤกษ์ บ. (2026). การจัดการทรัพยากรมนุษย์ในภาครัฐ : แนวทางสู่ความยั่งยืน. วารสารพุทธนวัตกรรมและการจัดการ, 9(2), 234–249. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/bim/article/view/286269