สภาพแวดล้อมการเรียนรู้หนังสือที่บ้านสำหรับเด็กที่มีความบกพร่องด้านการอ่าน

บทคัดย่อ

ทักษะการรู้หนังสือเป็นรากฐานสำคัญของการเรียนรู้ทางวิชาการ ซึ่งประกอบด้วยทั้งทักษะการถอดรหัสคำและการทำความเข้าใจภาษา โมเดลการอ่าน เช่น “มุมมองการอ่านแบบเรียบง่าย” (Simple view of reading) ของ Gough and Tunmer (1986) และเชือกแห่งการอ่านของ Scarborough (2001) สะท้อนให้เห็นว่า การอ่านอย่างมีประสิทธิภาพเกิดจากการบูรณาการทักษะสองมิติอย่างสมดุล อย่างไรก็ตามเด็กจำนวนหนึ่งประสบภาวะความบกพร่องด้านการอ่าน (Dyslexia) ซึ่งแม้จะมีระดับสติปัญญาปกติ แต่กลับมีความยากลำบากในการจดจำคำ การสะกด และการถอดรหัส ส่งผลต่อความเข้าใจในการอ่านและการเรียนรู้ในระยะยาว งานวิจัยจำนวนมากชี้ให้เห็นว่า การพัฒนาทักษะการอ่านมิได้ขึ้นอยู่กับโรงเรียนเพียงอย่างเดียว แต่ยังได้รับอิทธิพลอย่างมากจากสภาพแวดล้อมการเรียนรู้หนังสือที่บ้าน โดยเฉพาะในช่วงปฐมวัยที่เด็กเริ่มสะสมทักษะการรู้หนังสือขั้นต้น สภาพแวดล้อมดังกล่าวครอบคลุมทั้งความเชื่อเกี่ยวกับการเรียนรู้หนังสือของผู้ปกครอง ระดับการศึกษาของผู้ปกครอง การมีส่วนร่วมของผู้ปกครอง และความพร้อมของทรัพยากรการเรียนรู้หนังสือที่บ้าน ซึ่งมีผลต่อทั้งพัฒนาการด้านภาษาและความพร้อมทางวิชาการ การวิเคราะห์วรรณกรรมฉบับนี้มุ่งอธิบายและสังเคราะห์บทบาทของสภาพแวดล้อมการเรียนรู้หนังสือที่บ้านต่อพัฒนาการด้านการอ่านของเด็กที่มีความบกพร่องด้านการอ่าน โดยพิจารณากลไกและปัจจัยที่เกี่ยวข้องในหลายมิติ อย่างไรก็ตาม เมื่อพิจารณาในบริบทของประเทศไทยยังไม่ปรากฏงานวิจัยที่มุ่งศึกษาประเด็นดังกล่าวโดยตรง ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงช่องว่างทางองค์ความรู้ที่จำเป็นต้องได้รับการศึกษาเพิ่มเติมอย่างเป็นระบบและลึกซึ้ง ภายใต้บริบททางสังคมและวัฒนธรรมไทย ทั้งนี้ เพื่อสนับสนุนการพัฒนาแนวทางการส่งเสริมการอ่านและการจัดสภาพแวดล้อมการเรียนรู้หนังสือที่บ้านให้มีประสิทธิภาพและสอดคล้องกับบริบทของประเทศในระยะยาว