Cultural Capital and the Commodification Process in Annual Tourism Festivals: A Case Study of the Thung Kula Ronghai Region, 2010s–Present
Article Sidebar
Main Article Content
Abstract
This research article aims to present a body of knowledge concerning cultural capital and the process of commodification within the context of annual tourism festivals, using the Thung Kula Ronghai region (Northern of Thailand) as a case study from the 2010s to the present. This is a qualitative research project employing a local historical methodology that synthesizes and analyzes data from the research project titled “Local History as a Tool for Tracing the Foundation of Communities and Cultural Capital.” Findings reveal that the elevation of cultural capital into annual tourism festivals in the Thung Kula Ronghai area since the 2010s is intricately linked to the belief in local spirits (phi pracham thin), which is expressed through sacrificial rituals and traditional ceremonies. These rituals are deeply rooted in the original cultural capital of each community and have been adapted and transformed into new forms of cultural products and tourism festivals. This transformation has contributed to strengthening the grassroots economy of local communities throughout the Thung Kula Ronghai region up to the present day.
Keywords: Commodification process, cultural capital, Thung Kula Ronghai, grassroots economy
Downloads
Article Details
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความทุกบทความเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพาเท่านั้น
References
กรมทรัพย์สินทางปัญญา. (2568). คู่มือการปฏิบัติงานสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ข้าวหอมมะลิทุ่งกุลาร้องไห้. https://www.ipthailand.go.th/images/781/Manual_Rice_TUNGpdf.anual_rice_tungpdf
กัลยาณมิตร นรรัตน์พุทธิ. (2568). วัฒนธรรมคุณค่าสู่มูลค่า. http://article.culture.go.th/
งานวิจัยไทบ้านพลิกฟื้นทุ่งกุลาร้องไห้. (2554, มีนาคม 3). ไทยโพสต์, หน้า 4.
เติม วิพากย์พจนกิจ. (2557). ประวัติศาสตร์อีสาน (พิมพ์ครั้งที่ 5). สามลดา.
นราวิทย์ ดาวเรือง. (2564). เจ้าพ่อศรีนครเตา: การกลายเป็นผีใหญ่ภายใต้ความเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจ-สังคมในพื้นที่ทุ่งกุลาร้องไห้ ตั้งแต่หลังทศวรรษที่ 2500-2560. [วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต มหาวิทยาลัยเชียงใหม่].
นราวิทย์ ดาวเรือง. (2567). ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น ในฐานะเครื่องมือสืบค้นประวัติศาสตร์การก่อตั้งชุมชนและทุนทางวัฒนธรรม. [รายงานการวิจัยฉบับสมบูรณ์]. กองทุนส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม และหน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการพัฒนาระดับพื้นที่ (บพท.)
นฤพนธ์ ด้วงวิเศษ. (2560). แนวคิดมานุษยวิทยากับการศึกษาความเชื่อสิ่งศักดิ์สิทธิ์ในสังคมไทย.วารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 25(47), 173-197. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/husojournal/article/view/76724
นัชชา อู่เงิน, ปัญญา เสนาเวียง และยุวดี อินสำราญ. (2567). การฟื้นฟูและสืบสานประเพณีไหว้เจ้าพ่อศรีนครเตาในเขตพื้นที่วัฒนธรรมชุมชนชายขอบทุ่งกุลาร้องไห้ด้านทิศตะวันตก สู่การปลูกจิตสำนึกและสร้างเศรษฐกิจฐานรากผ่านตลาดวัฒนธรรมชุมชน กรณีศึกษา บ้านเมืองเตา อำเภอพยัคฆภูมิพิสัย จังหวัดมหาสารคาม. [รายงานการวิจัยฉบับสมบูรณ์] กองทุนส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม และหน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการพัฒนาระดับพื้นที่ (บพท.)
นิวัฒน์ พ. ศรีสุวรนันท์. (2529). ประวัติศาสตร์ไทย ลาว อีสาน. มิตรนราการพิมพ์.
ประกาศิต อานุภาพแสนยากร, ประจวบ จันทร์หมื่น และเอมอร แสนภูวา. (2567) การยกระดับคุณค่าและมูลค่าวัฒนธรรมข้าวลุ่มน้ำมูล พื้นที่ทุ่งกุลาร้องไห้ อำเภอราษีไศล จังหวัดศรีสะเกษ. [รายงานการวิจัยฉบับสมบูรณ์] กองทุนส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมและหน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการพัฒนาระดับพื้นที่ (บพท.)
ประสบสุข ฤทธิเดช. (2550). การปรับตัวของชุมชนชาวนาในเขตทุ่งกุลาร้องไห้. [วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิตมหาวิทยาลัยมหาสารคาม]
ประกาศคณะกรรมการควบคุมการขนส่ง เรื่อง กำหนดเส้นทางสำหรับการขนส่งประจำทางด้วยรถยนต์โดยสารในชนบท (ร้อยเอ็ด). (2510, 7 มีนาคม). ราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 84 ตอนที่ 23, หน้า 1-16
ปรานี วงษ์เทศ. (2527). พิธีกรรมขบถ-เพื่อผ่อนคลายความตึงเครียด. ศิลปวัฒนธรรม, 5(7), 1-7.
พระยาสุนทรพิพิธ (เชย สุนทรพิพิธ). (2515). บันทึกความทรงจำเมื่อเป็นเลขานุการมณฑลอีสาณ (อุบล). โรงพิมพ์ส่วนท้องถิ่น.
พัฒนา กิติอาษา, กุลภา วจนสาระ, เยาวนุช เวศร์ภาดา, ศรินธร รัตน์เจริญขจร, สิริพร สมบูรณ์บูรณะ และอัฐมา โภคาพานิชวงษ์ (2546). มานุษยวิทยากับปรากฏการณ์โหยหาอดีตในสังคมไทยร่วมสมัย. ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์กรมหาชน)
พิชชาภา ทุมดี. (2567). การรื้อฟื้นความเป็นจีนในคนไทยเชื้อสายจีนรุ่นที่ 3 หรือ 4 : กรณีศึกษาผู้ประกอบการร้านคาเฟ่สไตล์จีนในจังหวัดเชียงใหม่. วารสารศิลปะศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์. 24, (1), หน้า 354-383. https://so03.tci-thaijo.org/index.php/liberalarts/article/view/272902
มิ่งสรรพ์ ขาวสะอาด. (2554). การท่องเที่ยวไทย:จากนโยบายสู่รากหญ้า. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย
ยูกิโอ ฮายาชิ. (2541) รูปลักษณ์ใหม่ของผีคุ้มครองหมู่บ้านในหมู่บ้านชาวไทย-ลาวในพื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศไทย. วารสารมหาวิทยาลัยมหาสารคาม. 17(1), 7-15
วลัยลักษณ์ ทรงศิริ. (2556). นิเวศวัฒนธรรมในความเปลี่ยนแปลง. มูลนิธิเล็ก-ประไพวิริยะพันธุ์.
วีระศักดิ์ จันทร์ส่งแสง. (2555). อีสานบ้านเฮา. สารคดี
วิโรจน์ หีบแก้ว. (2529). ประวัติศาสตร์อีสานบริเวณลุ่มน้ำชีตอนกลาง. [ปริญญานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต,มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ].
ศิลาพร ณ ถลาง. (2558). ประเพณีสร้างสรรค์ในสังคมไทยร่วมสมัย. ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน)
สมาคมนักธุรกิจสัมพันธ์แห่งประเทศไทย. (2531) โครงการน้ำพระราชหฤทัยจากในหลวง “ความเขียวของอีสานเขียว”. สำนักพิมพ์ธรรมนิติสมาคมสังคมศาสตร์แห่งประเทศไทย.
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2545). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 8 (2540-2544). สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
สุจิตต์ วงษ์เทศ (บรรณาธิการ). (2546). ทุ่งกุลาอาณาจักรเกลือ 2,500 ปี จากยุคแรกเริ่มล้าหลังถึงยุคมั่งคั่งข้าวหอม. มติชน
สุวิทย์ ธีรศาศวัต. (2546). ประวัติศาสตร์เศรษฐกิจชุมชนหมู่บ้านอีสาน 2488-2544. สร้างสรรค์
สุวิทย์ ธีรศาศวัต. (2557). ประวัติศาสตร์อีสาน 2322-2488. คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
อัจฉรา รักยุติธรรม. (2557). การเมืองของการลดทอนความเป็นการเมือง: การปรับความสัมพันธ์ระหว่างองค์กรพัฒนาเอกชนรัฐและประชาชน. [รายงานการวิจัยฉบับสมบูรณ์]. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.)
แอมอนิเย, เอเจียน. (2541). บันทึกการเดินทางในลาว ภาค 2 พ.ศ. 2440 (ทองสมุด โดเร และสมหมาย เปรมจิตต์, แปล). สถาบันวิจัยสังคมและพัฒนามหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
Koizumi, J. (1990). Why the Kula Wept: a report on the trade activities of the Kula in Isan at the end of the 19th century. Southeast Asian Studies, 28(2), 131-153. https://kyoto-seas.org/pdf/28/2/280201.pdf
Suwuttikun, T. (2009). Readiness and potential of Ranong Provincial Administrative Organization to promote historical tourism. Khon Kaen University.
