Beyond Borders: The Interplay of Health Perception, Literacy, and Protective Behaviors Against Transboundary PM2.5 Haze in Thailand and Laos.
Article Sidebar
Main Article Content
Abstract
This study aimed to examine health perception (Health Belief Model-HBM), health literacy, and health behaviors related to self-protection against PM2.5 haze, and the relationships among these three factors among residents in Mae Sai District, Chiang Rai Province, Thailand, and Luang Prabang Province, Lao PDR. A quantitative research methodology was employed using a questionnaire as the research instrument. Data were collected from a total of 400 participants, with 200 respondents from each of the study areas in Thailand and the Lao PDR. Data were analyzed using descriptive statistics and inferential statistics including t-test, One-way Analysis of Variance (One-way ANOVA), and Pearson Correlation analysis. The research findings revealed that participants from both areas had high levels of overall health perception, but moderate levels of overall health literacy and health behaviors. The relationships between health perception and health literacy, and their association with health behavior, varied by area. In Thailand, health perception variables were correlated with health literacy variables at a low level, and health literacy had positive correlations with health behaviors at a moderate level. Meanwhile, in Lao PDR, health perception variables had low positive correlations with health literacy, and both factors had positive correlations with health behaviors at a moderate level.
Downloads
Article Details
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความทุกบทความเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพาเท่านั้น
References
นลินี หนูห่วง. (2566). ความสัมพันธ์ระหว่างความรอบรู้ด้านสุขภาพกับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพของผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพ, 8(4), 264-274. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/hej/article/view/268805
เพชรผกา มูณี, บัว ฤดูบัว, สุริยพงศ์ กุลกีรติยุต, ศรัณยู คํากลาง, ปุณณ์ภวิศา ป้องพิมาย,จิตติมา จันทร์อุไร,สิทธิชัย สิงห์สุ และวริยา เคนทวาย. (2567). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากฝุ่น PM2.5 ของประชาชนที่อาศัยอยู่ในหมู่บ้านกลาง ตำบลบ้านกลาง อำเภอเมืองปทุมธานี จังหวัดปทุมธานี. วารสารศาสตร์สาธารณสุขและนวัตกรรม, 4(3), 16-24. https://he01.tci-thaijo.org/index.php/J-PHIN/article/view/274124
มัตติกา ยงอยู่. (2564). ความรอบรู้ด้านอนามัยสิ่งแวดล้อมในการป้องกันผลกระทบต่อสุขภาพจากฝุ่นละอองขนาดไม่เกิน 2.5 ไมครอน (PM2.5) ของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) ในพื้นที่เมืองอุตสาหกรรมเชิงนิเวศ ในเขตสุขภาพที่ 5. วารสารส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม, 44(2), 83-96. https://thaidj.org/index.php/tjha/article/view/11241
สุดทน! แม่สายขึ้นป้ายทั่วเมืองฝุ่นพิษอ่วมหนักเกิน 10 เท่า. (2566, มีนาคม 25). https://www.thaipbs.or.th/news/content/325961
สมฤกษ์ กาบกลาง, อภิญญา บ้านกลาง และนันธินีย์ วังนันท์. (2564). การรับรู้ผลกระทบต่อสุขภาพและพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากฝุ่นละอองขนาดเล็กไม่เกิน 2.5 ไมครอนของประชาชน ในเขตเทศบาลนครขอนแก่น อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น. วารสารวิทยาลัยบัณฑิตเอเซีย, 11(2), 115-123. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/CAS/issue/view/17738/4928
สรวิชญ์ สิทธิยศ, ปฎิพัทธ์ วงค์เรือง และประจวบ แหลมหลัก. (2566). ความรอบรู้ด้านอนามัยสิ่งแวดล้อมและพฤติกรรมการป้องกัน PM2.5 ของเยาวชนพื้นที่สูงในช่วงเผาในที่โล่งในจังหวัดพะเยา ประเทศไทย. วารสารวิชาการสาธารณสุขชุมชน, 9(1), 9-20. https://he02.tci-thaijo.org/index.php/ajcph/article/view/258411/178411
อภิชา น้อมศิริ, วิศี วายุรกุล และอลิสสา รัตนตะวัน. (2567) ความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยคัดสรรด้านความเชื่อของบุคคลกับพฤติกรรมการป้องกันตนเองจากการได้รับฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM2.5 ของผู้สูงอายุในเขตพื้นที่เสี่ยง. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน, 9(6), 307-317. https://he03.tci-thaijo.org/index.php/ech/article/view/3580
Becker, M. H. (1974). The health belief model and sick role behavior. Health Education Monographs, 2(4), 409-419. https://doi.org/10.1177/109019817400200407
Best, J. W. (1977). Research in education (3rd ed.). Prentice-Hall.
Chen, Y., & Liu, X. (2021). Determinants of Beijing residents’ intentions to take protective behaviors against smog: an application of the health belief model. Health Communication, 38(3), 447-459. https://doi.org/10.1080/10410236.2021.1956036
Cronbach, L. J. (1951). Coefficient alpha and the internal structure of tests. Psychometrika, 16(3), 297-334. https://doi.org/10.1007/BF02310555
Janz N. K, Becker M. H. (1984). The health belief model: a decade later. Health Education Quarterly, 11(1), 1-47. https://doi.org/10.1177/109019818401100101
Laos Cities by Population 2025. (2025). World Population Review. https://worldpopulationreview.com/cities/laos
‘Laos is disappearing’: border residents on front line of Thailand’s haze crisis. (2023). https://www.nationthailand.com/thailand/general/40025510
Nutbeam, D. (2008). The evolving concept of health literacy. Social Science & Medicine, 67(12), 2072-2078. https://doi.org/10.1016/j.socscimed.2008.09.050
Oltra, C., & Sala, R. (2016). Perception of risk from air pollution and reported behaviors: a cross-sectional survey study in four cities. Journal of Risk Research, 21(7), 869-884. https://doi.org/10.1080/13669877.2016.1264446
World Health Organization. (2021). WHO global air quality guidelines: particulate matter (PM2.5 and PM10), ozone, nitrogen dioxide, sulfur dioxide and carbon monoxide. https://www.who.int/publications/i/item/9789240034228
Yamane, T. (1973). Statistics: an introductory analysis (3rd ed.). Harper and Row.
