จริยศาสตร์สิ่งแวดล้อมในชินโต

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) วิเคราะห์แนวคิดจริยศาสตร์สิ่งแวดล้อมในชินโต และ 2) พิจารณาข้อโต้แย้งเรื่องคุณค่าทางจริยธรรมของโลกธรรมชาติโดยใช้ทฤษฎีจริยศาสตร์สิ่งแวดล้อม ผลการศึกษาพบว่า ชินโตมีท่าทีใกล้เคียงกับแนวคิดมนุษย์ คือ  ผู้อภิบาลและแนวคิดแบบองค์รวม มาจากความเชื่อว่าในธรรมชาติมีคะมิสถิตอยู่ ธรรมชาติจึงศักดิ์สิทธิ์และมีคุณค่า มนุษย์ควรให้ความเคารพและอนุรักษ์ธรรมชาติ ขณะเดียวกัน ความมีอยู่ของคะมิในธรรมชาติก็ช่วยปกป้องธรรมชาติเช่นกัน และความเชื่อว่าทุกสิ่งเกิดจากคะมิ ดังนั้น ทุกสิ่งจึงมีความสัมพันธ์กัน ส่วนวิหารชินโตและงานเทศกาล สะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์ คะมิและสภาพแวดล้อม เนื่องจากวิหารคือสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ ที่ตั้งของวิหารจึงสัมพันธ์กับสภาพแวดล้อมซึ่งต้องได้รับการดูแลให้ดี งานเทศกาลเป็นสิ่งที่เชื่อมโยงชุมชนกับคะมิและแสดงให้เห็นความร่วมมือกันของคนในชุมชน  ข้อโต้แย้งเรื่องคุณค่าทางจริยธรรมของโลกธรรมชาติ พบว่า แนวคิดที่ยึดมนุษย์เป็นศูนย์กลาง มองมนุษย์เท่านั้นมีคุณค่าในตัวเอง ขณะที่แนวคิดมนุษย์คือผู้อภิบาล มองโลกธรรมชาติมีคุณค่าเพราะเป็นสิ่งสร้างของพระเจ้าเช่นเดียวกับมนุษย์ มนุษย์จึงต้องดูแลโลกธรรมชาติตามหน้าที่ที่ได้รับมอบหมายจากพระเจ้า ส่วนแนวคิดแบบองค์รวม มองทุกสิ่งมีคุณค่าในตัวเองและมีความสัมพันธ์กันทั้งสิ้น มนุษย์จึงต้องตระหนักถึงคุณค่าของทุกสิ่ง