ภาพตัวแทนของตัวละครองค์ชายในหนังตะลุงของนายณรงค์ จันทร์พุ่ม: การศึกษาตามแนววาทกรรมวิเคราะห์เชิงวิพากษ์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาภาพตัวแทนของตัวละครองค์ชายในหนังตะลุงของนายณรงค์ จันทร์พุ่ม ที่เผยแพร่ในเว็บไซต์ www.youtube.com ช่อง IQD Media Official ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2561-พ.ศ. 2565 และศึกษากลวิธีทางภาษาที่ใช้นำเสนอภาพตัวแทนดังกล่าว โดยใช้กรอบแนวคิดวาทกรรมวิเคราะห์เชิงวิพากษ์ของแฟร์คลัฟ (Fairclough, 1989) เป็นแนวทางในการศึกษา ผลการวิจัยพบว่า ภาพตัวแทนของตัวละครองค์ชายทั้งหมด 10 ภาพ ภาพตัวแทนที่พบมากที่สุด 3 อันดับแรก ได้แก่ องค์ชายผู้ทรงดำเนินตามครรลองของพระพุทธศาสนา องค์ชายผู้ทรงเคารพและให้เกียรติผู้อื่น องค์ชาย ผู้ทรงไม่ถือพระองค์ องค์ชายผู้ทรงสมบูรณ์พร้อมด้านวัยวุฒิและคุณวุฒิ และองค์ชายผู้ทรงมีหน้าที่เรียนรู้และแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนของผู้อยู่ใต้การปกครองตามลำดับ ภาพตัวแทนเหล่านี้ได้รับการนำเสนอด้วยกลวิธีทางภาษาตั้งแต่ระดับคำถึงระดับข้อความ ได้แก่ การเลือกใช้คำศัพท์ การใช้ อุปลักษณ์ การอ้างถึง การใช้ประโยคคำถาม การใช้ประโยคปฏิเสธ และการใช้วัจนกรรม ภาพตัวแทนดังกล่าวเกิดจากอิทธิพลของปัจจัยทางสังคมและวัฒนธรรม 3 ประการ คือ ระบบการศึกษาไทย สื่อไทย และหลักธรรมคำสอนของพระพุทธศาสนา
Downloads
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความทุกบทความเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพาเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
กรมส่งเสริมวัฒนธรรม. (2557). ศิลปินแห่งชาติ พุทธศักราช 2557. กรมส่งเสริมวัฒนธรรม กระทรวงวัฒนธรรม.
กาญจนา แก้วเทพ. (2547). วัฒนธรรมศึกษาเพื่อการวิเคราะห์สื่อมวลชนในยุคสังคมสารสนเทศ. รัฐศาสตร์สาร, 25(1), 1-66.
เกษม ขนาบแก้ว. (2529). หลักธรรมในพระพุทธศาสนาที่ปรากฏในวรรณกรรมหนังตะลุง. มหาวิทยาลัยราชภัฏสงขลา.
เกษม ขนาบแก้ว. (2540ก). ภูมิปัญญาชาวบ้านในแถบลุ่มน้ำทะเลสาบสงขลาที่ปรากฏในวรรณกรรมหนังตะลุง. มหาวิทยาลัยราชภัฏสงขลา.
เกษม ขนาบแก้ว. (2540ข). ภูมิปัญญาชาวบ้านภาคใต้ที่ปรากฏในบทเกี้ยวจอหนังตะลุง. มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตหาดใหญ่.
เกษม ขนาบแก้ว. (2548). การวิเคราะห์ภูมิปัญญาการใช้กลบท คำภาษาไทยถิ่นใต้สำนวนไทยที่ปรากฏในบทหนังตะลุงของหนังฉิ้น อรมุต. คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสงขลา.
จันทิมา อังคพณิชกิจ. (2561). การวิเคราะห์ข้อความ. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
จุฑาวัฒน์ บุรัมพฤกษ์. (2564, 23 มีนาคม). ครูผู้ช่วย โรงเรียนบ้านคลองท่าแตง. สัมภาษณ์.
จุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว, พระบาทสมเด็จพระ. (2551). 100 ปี ไกลบ้าน ตามเสด็จพระพุทธเจ้าหลวง: เฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเนื่องในศุภวาระครบรอบ 100 ปี ของการเสด็จประพาสยุโรป ครั้งที่ 2. [ซีดี]. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ชัชวดี ศรลัมพ์. (2562). ภาษากับความหมาย (พิมพ์ครั้งที่ 3). จรัลสนิทวงศ์การพิมพ์.
ณรงค์ จันทร์พุ่ม. (2565, 19 มกราคม). ศิลปินแห่งชาติ สาขาศิลปะการแสดง (หนังตะลุง) พุทธศักราช 2557. สัมภาษณ์.
ณัฐพร พานโพธิ์ทอง. (2556). วาทกรรมวิเคราะห์เชิงวิพากษ์ตามแนวภาษาศาสตร์: แนวคิดและการนำมาศึกษาวาทกรรมในภาษาไทย. โครงการเผยแพร่ผลงานวิชาการ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ทรงธรรม อินทจักร. (2550). แนวคิดพื้นฐานด้านวัจนปฏิบัติศาสตร์. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ปริตตา เฉลิมเผ่า กออนันตกูล. (2525). ความเปลี่ยนแปลงและความต่อเนื่องในศิลปะการแสดงหนังตะลุง. สถาบันไทยคดีศึกษา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ปรีชา นุ่นสุข. (2534). หนังตะลุง. องค์การค้าของคุรุสภา.
พวงพิศ สุวรรณรัตน์. (2564, 22 มีนาคม). ข้าราชการบำนาญ โรงเรียนกัลยาณีศรีธรรมราช. สัมภาษณ์.
พิทยา บุษรารัตน์. (2546). การแสดงพื้นบ้าน การเปลี่ยนแปลงและความสัมพันธ์กับสังคมและวัฒนธรรมบริเวณลุ่มทะเลสาบสงขลา กรณีศึกษาหนังตะลุงและโนราช่วงการปฏิรูปการปกครองสมัยรัชกาลที่ 5 ถึงปัจจุบัน: รายงานการวิจัย. สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม.
พีระพงศ์ สุจริตพันธ์. (2562). การสื่อสารทางการเมืองผ่านหนังตะลุงภาคใต้: ศึกษาในห้วงวิกฤตการณ์ทางการเมืองปีพ.ศ. 2548-2558. วารสารสถาบันวิจัยญาณสังวร, 10(2), 274-287.
เพ็ญ (นามสมมติ). (2565, 15 มีนาคม). ตัวแทนบริษัท ไอคิวดี มีเดีย จำกัด. สัมภาษณ์.
เพียรศิริ วงศ์วิภานนท์. (2531). เอกสารการสอนชุดวิชาภาษาไทย 3. มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
มรกต เรืองมา. (2561). ภาษาแสดงอารมณ์ขันในหนังตะลุงคณะน้องเดียวลูกทุ่งวัฒนธรรม. [วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์].
ราชบัณฑิตยสถาน. (2556). พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2554 เฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เนื่องในวโรกาสพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 7 รอบ 5 ธันวาคม 2554. ราชบัณฑิตยสถาน.
วันชัย ศิริชนะ, รุจยา อาภากร, สมศักดิ์ วิราพร, ณรงค์ พ่วงพิศ, กีรติ บุญเจือ, ธงทอง จันทรางศุ, บัญชา พงษ์พานิช, สุรี บูรณธนิต, ศิริพร พงศ์ศรีโรจน์, อัญชลี ทองเอม และธารทิพย์ เสรินทวัฒน์. (2539). เอกกษัตริย์อัจฉริยะ: หนังสือเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฉลองสิริราชสมบัติครบ 50 ปี. ทบวงมหาวิทยาลัย.
ศราณี เวศยาสิรินทร์. (2561). การสร้างอัตลักษณ์คนใต้ผ่านหนังตะลุง. [วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช].
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ป.อ. ปยุตโต). (2561). พจนานุกรมพุทธศาสน์ ฉบับประมวลศัพท์. https://www.watnyanaves.net/th/book_detail/268
สำนักงานราชบัณฑิตยสภา. (2554). พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2554. https://dictionary.orst.go.th/
สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2561). จำนวนศาสนิกชน จำแนกตามศาสนา พ.ศ. 2551, 2554, 2557 และ 2561. http://statbbi.nso.go.th/staticreport/page/sector/th/04.aspx
สุชาย ตรีรัตน์. (2525). กำเนิดระบบความคิดแบบเจ้าขุนมูลนายไทย. วารสารเศรษฐศาสตร์การเมือง, 2(2), 1-27.
อาสา คำภา. (2564). กว่าจะครองอำนาจนำ: การคลี่คลายขยายตัวของเครือข่ายในหลวงภายใต้ปฏิสัมพันธ์ชนชั้นนำไทย ศตวรรษ 2490-2530. ฟ้าเดียวกัน.
อิสริยา เลาหตีรานนท์. (2552). การเสด็จประพาสต้น (13 มีนาคม 2552). https://bit.ly/3aEtsXp
ChulalongkornTV. (2562). สารคดี “เสด็จประพาสต้น”. [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/playlist?list=PLWnLLKRawu7QAKPgKXMo6a50kjJN2L0G_
Fairclough, N. (1989). Language and power. Longman.
Hall, S. (1997). Representation: Cultural representations and signifying practices. SAGE.
Hymes, D. (1974). Foundation of sociolinguistics: An ethnographic approach. University of Pennsylvania Press.
IQD Media Official. (2561). IQD Media Official. [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/channel/UCBl1dBQ0n1ZW_pYqk7HLeTA
IQD Media Official. (2563ก). หนังอาจารย์ณรงค์ ตะลุงบัณฑิต ชุดธรรมะประกาศิต Ep.5. [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=RDUgy6 WzGag
IQD Media Official. (2563ข). หนังอาจารย์ณรงค์ ตะลุงบัณฑิต ชุดสัจจะสวรรค์ Ep.2. [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=OLKRxA6 xyP8
IQD Media Official. (2564ก). หนังอาจารย์ณรงค์ ตะลุงบัณฑิต ชุดเกลือจิ้มเกลือ Ep2. [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=4t0L3lj 248Q
IQD Media Official. (2564ข). หนังอาจารย์ณรงค์ ตะลุงบัณฑิต ชุดบัญชารัก Ep 4. [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=IvMLildUoRI
IQD Media Official. (2564ค). หนังอาจารย์ณรงค์ ตะลุงบัณฑิต ชุดแผลเก่า Ep 2. [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=GBgTxq5qEJY
IQD Media Official. (2564ง). หนังอาจารย์ณรงค์ ตะลุงบัณฑิต ชุดแผลเก่า Ep 3. [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=QtqNu8P5sX4
IQD Media Official. (2564จ). หนังอาจารย์ณรงค์ ตะลุงบัณฑิต เรื่องแรงกตัญญู Ep 1. [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=P9jB0Mu7E5c
IQD Media Official. (2565ก). หนังอาจารย์ณรงค์ ตะลุงบัณฑิต ชุดเงาบุญคุณธรรม Ep 4. [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=HP6jbkqgnBQ
IQD Media Official. (2565ข). หนังอาจารย์ณรงค์ ตะลุงบัณฑิต ชุดมนุษย์ 2 โลก Ep 4. [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=K5tYvyfVrGk
