กลยุทธ์การเสริมสร้างการรับมือกับความเครียดของวัยรุ่น ในพื้นที่ชายแดนภาคใต้ของประเทศไทย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนากลยุทธ์การเสริมสร้างการรับมือกับความเครียดของกลุ่มวัยรุ่นในพื้นที่ชายแดนภาคใต้ โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ เก็บข้อมูลด้วยการสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้างและเชิงลึก จากวัยรุ่นอายุ 15-18 ปี ผู้บริหารโรงเรียน และตัวแทนสภาเด็กและเยาวชน รวม 19 คน จากข้อมูลเชิงลึกได้นำไปสู่การพัฒนากลยุทธ์ 3 แนวทาง ได้แก่ 1) กลยุทธ์เชิงนโยบาย เช่น การจัดระบบประเมินสุขภาพจิต การจัดตั้งคลินิกให้คำปรึกษาในโรงเรียน และระบบแจ้งปัญหาแบบนิรนาม 2) กลยุทธ์การอบรมที่เน้นพัฒนาทักษะให้ครู ผู้ปกครอง และวัยรุ่น ในการเข้าใจและจัดการกับความเครียด รวมถึงส่งเสริมการเรียนรู้ทักษะชีวิตควบคู่วิชาการ และ 3) กลยุทธ์การจัดกิจกรรม โดยเน้นสร้างพื้นที่ปลอดภัยทางอารมณ์ และกิจกรรมสร้างสรรค์ที่ตอบสนองความต้องการและบริบทศาสนาและวัฒนธรรมในพื้นที่ ผลการวิจัยนี้สามารถนำไปใช้เป็นแนวทางเชิงนโยบายและการปฏิบัติ เพื่อส่งเสริมสุขภาพจิตและเพิ่มศักยภาพในการรับมือกับความเครียดของวัยรุ่นในพื้นที่ชายแดนภาคใต้ได้
Downloads
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความทุกบทความเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพาเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
กรมสุขภาพจิต. (2563). รายงานประจำปีกรมสุขภาพจิต ปีงบประมาณ 2563. กระทรวงสาธารณสุข.
กรมสุขภาพจิต. (2564). รายงานประจำปีกรมสุขภาพจิต ปีงบประมาณ 2564. กระทรวงสาธารณสุข.
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์. (2561). รายงานข้อมูลสถานการณ์ด้านความรุนแรงในครอบครัว ประจำปี 2561. สำนักส่งเสริมและพิทักษ์ครอบครัว.
กิตติชัย การโสภา. (2563). แนวคิดการพัฒนากลยุทธ์. [จุลสารทางวิชาการ]. โรงเรียนยางหล่อวิทยาคาร.
จิริสุดา สินธุศิริ, ปทิตตา สงวนสุข และนริศรา ชัยเชียงพิณ. (2567). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อความเครียดของนักศึกษาระดับปริญญาตรี ชั้นปีที่ 1 คณะสาธารณสุขศาสตร์และสิ่งแวดล้อม มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ. วารสารวิชาการสาธารณสุขชุมชน, 10(1). 207-215. https://he02.tci-thaijo.org/index.php/ajcph/article/view/263664
โชติ แย้มแสง. (2556). กลยุทธ์การดำเนินงานสู่ความเป็นเลิศของสถานศึกษาปฐมวัยในจังหวัดปทุมธานี. [วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์].
ดิเรก หมานมานะ, มูฮัมหมัดรอฟีอี มูซอ และพะเยาว์ ละกะเต็บ. (2563). สถานการณ์และแนวทางการพัฒนาเยาวชนมุสลิมในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้. วารสารสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก, 9(1), 40-49. https://so05.tci-thaijo.org/index.php/SocialJournal2rmutto/article/view/242217
นงนุช บุญยัง, ประไพพรรณ ศิริพันธ์บุญ และศศิธร พุมดวง. (2549). ผลกระทบของสถานการณ์ความไม่สงบในพื้นที่สามจังหวัดชายแดนภาคใต้ต่อความเครียด การปรับตัวต่อความเครียด คุณภาพชีวิต และการบริการพยาบาลตามการรับรู้ของผู้บริหารการพยาบาลในจังหวัดชายแดนภาคใต้. [รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์]. มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.
นันทิยา หุตานุวัตร และณรงค์ หุตานุวัตร. (2543). SWOT : การวางแผนกลยุทธ์ธุรกิจชุมชน (พิมพ์ครั้งที่ 2). สถาบันชุมชนท้องถิ่นพัฒนา กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์.
เบญจวรรณ วงศ์ปราชญ์. (2561). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความเครียดและการเผชิญความเครียดของนักเรียนพยาบาล วิทยาลัยพยาบาลกองทัพบก. วารสารพยาบาลทหารบก, (19)2, 201-210. https://he01.tci-thaijo.org/index.php/JRTAN/article/view/144004
วนัญญา แก้วแก้วปาน. (2560). สัมพันธภาพครอบครัวกับปัญหาการกระทำความผิดในวัยรุ่น. Veridian E-Journal, Silpakorn University สาขามนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์และศิลปะ, 10(1), 361-371. https://he02.tci-thaijo.org/index.php/Veridian-E-Journal/article/view/85969
วิลาวัณย์ สายสุวรรณ, พัชรินทร์ นินทจันทร์, โสภิณ แสงอ่อน และนันทิยา เอกอธิคมกิจ. (2563). ความสัมพันธ์ระหว่างการทำหน้าที่ของครอบครัว ความรู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มหรือสังคม และการรับรู้ความเครียด กับความแข็งแกร่งในชีวิตของวัยรุ่นกลุ่มด้อยโอกาสไทยในจังหวัดหนึ่งในภาคเหนือ. วารสารการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต, 34(1), 61-85. https://he02.tci-thaijo.org/index.php/JPNMH/article/view/241990
ศรีสุดา วนาลีสิน, วีณา คันฉ้อง และวินีกาญจน์ คงสุวรรณ. (2558). ประสบการณ์การสร้างเสริมสุขภาพจิตตามหลักศาสนาอิสลามของนักศึกษามหาวิทยาลัยไทยมุสลิมที่อยู่ภายใต้สถานการณ์ความไม่สงบ. วารสารพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต, 29(1), 44-56. https://he02.tci-thaijo.org/index.php/ppkjournal/article/view/240466
ศูนย์สุขภาพจิตที่ 12. (2567). รายงานผลการดำเนินงาน ศูนย์สุขภาพจิตที่ 12 ปีงบประมาณ 2567. คลังความรู้สุขภาพจิต กรมสุขภาพจิต.
สมบูรณ์ หทัยอยู่สุข, จูนัยดี่ หมุดแหล๊ะ, พัชรินทร์ เสรี และบัญญัติ ยงย่วน. (2563). ปัจจััยส่วนบุคคล รูปแบบการเลี้ยงดู และความสามารถในการฟื้นคืนกลับ ที่ส่งผลต่อภาวะเสี่ยงต่อโรคความผิดปกติทางจิตใจภายหลังภัยอันตรายของวัยรุ่นในพื้นที่ความไม่สงบในจัังหวัดชายแดนภาคใต้. วารสารศูนย์การศึกษาแพทย์ศาสตร์คลิินิก โรงพยาบาลพระปกเกล้า, 37(3), 214-222. https://he02.tci-thaijo.org/index.php/ppkjournal/article/view/240466
สำนักงานวิจัยและพัฒนาการศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ. (2564). ทักษะที่จำเป็นแห่งอนาคต: Future Skill เพื่อเตรียมการพัฒนาคุณภาพคนไทยทุกช่วงวัยรองรับการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว (Disruption) ของโลกศตวรรษที่ 21 : ผลการศึกษาและ แนวทางการส่งเสริม. กระทรวงศึกษาธิการ.
Biggs, A., Brough, P., & Drummond, S. (2017). Lazarus and folkman’s psychological stress and coping theory. The Handbook of Stress & Health, 349-364.
Braun, V. and Clarke, V. (2006) Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77-101. http://dx.doi.org/10.1191/1478088706qp063oa
Bryson, J. M. (1995). Strategic planning for public and nonprofit organizations: a guide to strengthening & sustaining organizational achievement (Rev. ed.). Jossey-Bass.
Certo, S. C., & Peter, J. P. (1988). Strategic management: concepts and applications. Random House.
Compas, B. E., Connor Smith, J. K., Saltzman, H., Thomsen, A. H., & Wadsworth, M. E. (2001). Coping with stress during childhood and adolescence: problems, progress, and potential in theory and research. Psychological Bulletin, 127(1), 87-127. https://doi.org/10.1037/0033-2909.127.1.87
Compas, B. E., Malcarne, V. L., & Fondacaro, K. M. (1993). Coping with stressful events in older children and young adolescents. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 61(3), 406-419. https://doi.org/10.1037/0022-006X.61.3.406
Kabat-Zinn, J. (1990). Full catastrophe living: using the wisdom of your body and mind to face stress, pain, and illness. Delacorte.
Kessler, R. C., Berglund, P., Demler, O., Jin, R., Merikangas, K. R., & Walters, E. E. (2005). Lifetime prevalence & age-of-onset distributions of DSM-IV disorders. Archives of General Psychiatry, 62(6), 593-602. https://doi.org/10.1001/archpsyc.62.6.593
Lazarus, R. S., & Folkman, S. (1984). Stress, appraisal and coping. Springer.
Mintzberg, H. (1994). The rise & fall of strategic planning: reconceiving roles for planning, plans, planners. Free Press.
Morrison, J. L., Renfro, W. L., &Boucher, W. I. (1984). Futures research and the strategic planning process: implications for higher education. ERIC Clearinghouse on Higher Education. https://files.eric.ed.gov/fulltext/ED259692.pdf
Selye, H. (1976). The stress of life. McGraw-Hill. https://shorturl.asia/ae3dO
Taylor, S. E. (2012). Social support: a review. In M. S. Friedman (Ed.), The Handbook of Health Psychology (pp. 190-214). Oxford University Press.
Ungar, M. (2012). The social ecology of resilience: a handbook of theory and practice. Springer. https://doi.org/10.1007/978-1-4614-0586-3
Wentzel, K. R. (1998). Social relationships and motivation in middle school. Journal of Educational Psychology, 90(2), 202-209. https://doi.org/10.1037/0022-0663.90.2.202
