การใช้และความพึงพอใจในวิดีโอเกมเพื่อความสัมพันธ์แบบโรแมนติก : กรอบแนวคิดการศึกษา
คำสำคัญ:
TikTok, อัลกอริทึม, การแฮกสมอง, Hormone Roller Coaster, โดพามีน, การให้รางวัลแบบสุ่ม, ทุนนิยมสอดแนม, สุขภาวะดิจิทัลบทคัดย่อ
บทความนี้นำเสนอการสังเคราะห์กรอบแนวคิดเพื่อการศึกษาการใช้วิดีโอเกมที่ส่งผลต่อการสร้างความสัมพันธ์แบบโรแมนติก โดยใช้ทฤษฎีที่สำคัญ ได้แก่ ทฤษฎีการใช้สื่อและความพึงพอใจ โดยเฉพาะสื่อวิดีโอเกม และ ความสัมพันธ์แบบโรแมนติก จากการทบทวนวรรณกรรมพบว่า ผลของการใช้วิดีโอเกมเพื่อความสัมพันธ์แบบโรแมนติกมีสามลักษณะ ได้แก่ ผลต่อบุคคล เช่น ความเกี่ยวข้องทางเพศและเวลา ลักษณะการมีปฏิสัมพันธ์ของผู้เล่น และ ประโยชน์จากการเล่นวิดีโอเกม ซึ่งการทบทวนวรรณกรรมทำให้สามารถสังเคราะห์กรอบแนวคิดการศึกษาการใช้และความพึงพอใจวิดีโอเกมเพื่อความสัมพันธ์แบบโรแมนติก เพื่อลดช่องว่างด้านต่าง ๆ ได้แก่ (1) ช่องว่างด้านการบูรณาการทางทฤษฎี (2) ช่องว่างด้านตัวแปรและการวัด (3) ช่องว่างด้านระเบียบวิธีวิจัยในระยะยาว และ (4) ช่องว่างด้านการครอบคลุมถึงผลกระทบจากการใช้สื่อและความพึงพอใจ ทั้งนี้ การนำเสนอกรอบแนวคิดจากการสังเคราะห์แนวคิด ทฤษฎี และการทบทวนวรรณกรรมในบทความนี้ สามารถนำไปทดสอบกรอบแนวคิดด้านแรงจูงใจ การใช้ และผลจากการใช้วิดีโอเกมเพื่อความสัมพันธ์แบบโรแมนติกในอนาคต
เอกสารอ้างอิง
ฉันทนา ปาปัตถา, ชาญชัญ กำมา, วศิน พรหมบรรดาโชค, วีรชาติ แป้นสุวรรณ, ธันยาภรณ์ ด่านเสถียร, ปวันรัตน์ พันธุสุวรรณ, ภูมินทร์ ฉายแสงเดือน, และ วรากร สุขทรัพย์. (2561, กรกฎาคม-ธันวาคม). ผลกระทบที่เกิดจากการรับชมเนื้อหาพฤติกรรมความรุนแรงผ่านวิดีโอเกม ของนักศึกษาคณะเทคโนโลยีสื่อสารมวลชน มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร. วารสารวิจัยและนวัตกรรม สถาบันการอาชีวศึกษากรุงเทพมหานคร. 1(2), 109-118.
ชัชฎา อัครศรีวร นากาโอคะ, และ กฤชณัท แสนทวี. (2565, มกราคม-มิถุนายน). การรู้เท่าทันสื่อและการตระหนักรู้ผลกระทบจากการเล่น อีสปอร์ต ของเยาวชนไทย. วารสารวิชาการนวัตกรรมสื่อสารสังคม. 10(1), 21-29.
ธนพร ชูเวทย์. (2561). การศึกษาพฤติกรรมและผลกระทบจากการเล่นเกมออนไลน์ผ่านโทรศัพท์มือถือของกลุ่มวัยทำงานในเขตกรุงเทพมหานคร. วิทยานิพนธ์วารสารศาสตรมหาบัณฑิต (สื่อสารมวลชน). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์. ถ่ายเอกสาร
พนม คลี่ฉายา. (2565). กระบวนทัศน์ความรอบรู้เรื่องสื่อ พัฒนาการ และการปฏิบัติการจากสื่อดั้งเดิมสู่สื่อดิจิทัล. กรุงเทพฯ: โครงการตำรา คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
รัฐพล ศรีสว่าง. (2553). ปัจจัยที่มีผลต่อการยอมรับเทคโนโลยี browser-based Game. การค้นคว้าอิสระวิทยาศาสตร์มหาบัณฑิต (การบริหารเทคโนโลยี). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์. ถ่ายเอกสาร
วัชรินทร์ ภิญโญศาสตร์. (2550). การสื่อสารเพื่อสร้างสัมพันธภาพและการสร้างตัวตนในเกมออนไลน์ของวัยรุ่นไทย. วิทยานิพนธ์นิเทศศาสตรมหาบัณฑิต (สื่อสารมวลชน). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. ถ่ายเอกสาร
วิกานดา พรสกุลวานิช. (2565). สื่อใหม่และการจัดการการสื่อสาร. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
สุภาวดี เจริญวานิช. (2557, ฉบับพิเศษ). พฤติกรรมการติดเกม : ผลกระทบและการป้องกัน. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. 22(6), 871-879.
Altman, I., & Taylor, D. A. (1973). Social Penetration: The Development of Interpersonal Relationships. New York: Rinehart and Winston.
Anderegg, Courtney, Dale, Katherine, & Fox, Jesse. (2014, July). Media Portrayals of Romantic Relationship Raintenance: A Content of Relational Maintenance Behaviors on Prime-Time Television. Mass Communication and Society. 17(5), 733-753. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1080/15205436.2013.846383
Anderson, Craig A., Shibuya, Akiko., Ihori, Nobuko., Swing, Edward L., Bushman, Brad J., Sakamoto, Akira., Rothstein, Hannah R., & Saleem, Muniba. (2010, March). Violent Video Game Effects on Aggression, Empathy, and Prosocial Behavior in Eastern and Western Countries: A Meta-Analytic Review. Psychological Bulletin. 136(2), 151-173. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1037/a0018251
Baxter, Leslie A. (1986). Gender Differences in the Heterosexual Relationship Rules Embedded in Break-Up Accounts. Journal of Social and Personal Relationships. 3(3) 289–306. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1177/0265407586033003
Busselle, R., & Van den Bulck, J. (2020). Cultivation theory, media, stories, processes, and reality. In M. B. Oliver, A. A. Raney, & J. Bryant (Eds.), Media Effects: Advances in Theory and Research. 4th ed. (pp. 69-82). New York: Routledge.
Chonody, Jill M., Killian, Mile., Gabb, Jacqui., & Dunk-West, Priscilla. (2016, Fall). Understanding Everyday Relationship Work: The Development of a Relationship Maintenance Scale. Advances in Social Work. 17(2), 355-368. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.18060/21155
Coyne, Sarah M., Busby, Dean., Bushman, Brad J., Gentile, Douglas A., Ridge, Robert, & Stockdale, Laura. (2012, June). Gaming in the Game of Love: Effects of Video Games on Conflict in Couples. Family Relations. 61(3), 388-396. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1111/j.1741-3729.2012.00712.x
DeVito, J. A. (2016). The Interpersonal Communication Book. 14th ed. London: Pearson.
Ding, Meng., & Shao, Xinyue. (2023). The Influence of Video Game Usage on Romantic Relationships Between Youths. Advances in Social Sciences Research Journal. 10(9), 382-397. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.14738/assrj.109.15586
Dobry, Stella Christine (2015). The Moderating Effect of Attachment Behaviors on the Association Between Video Game Use, Time Together as a Problem, and Relationship Quality. Thesis, Master of Science. Brigham Young University. Photocopied.
Ewoldsen, D. R., & Rhodes, N. (2020). Media priming and accessibility. In M. B. Oliver, A. A. Raney, & J. Bryant (Eds.), Media Effects: Advances in Theory and Research. 4th ed. (pp. 83-99). New York: Routledge.
Fejes-Vékássy, L., Adrienn, U., & Faragó, L. (2020, November). From #RelationshipGoals to #Heartbreak - We Use instagram Differently in Various Romantic Relationship Statuses. Current Psychology. 41, 6825-6837. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1007/s12144-020-01187-0
Green, C. S., & Bavelier, D. (2007, January). Action Video Game Experience Alters the Spatial Resolution of Attention. Psychological Science. 18(1), 88-94. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1111/j.1467-9280.2007.01853.x
Greitemeyer, Tobias., & Osswald, Silvia. (2010). Effects of Prosocial Video Games on Prosocial Behavior. Journal of Personality and Social Psychology, 98(2), 211-221. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1037/a0016997
Greitemeyer, Tobias. (2022, August). The Dark and Bright Side of Video Game Consumption: Effects of Violent and Prosocial Video Games. Current Opinion in Psychology. 46. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1016/j.copsyc.2022.101326
Harris, Celia B., Baird, Amee., Harris, Sophia A., & Thompson William Forde. (2019, July). “They’re Playing Our Song”: Couple-Defining Songs in Intimate Relationships. Journal of Social and Personal Relationships. 37(1), 163–179. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1177/0265407519859440
Hertlein, Kathaerine M., & Hawkins, Blendine P. (2012). Online Gaming Issues in Offline Couple Relationships: A Primer for Marriage and Family Therapists (MFTs). The Qualitative Report. 17(8), 1-48. Retrieved March 11, 2025, from http://www.nova.edu/ssss/QR/QR17/hertlein.pdf
Jones, Grant. (2018). The Effects of Violence in Video Games on Individual Levels of Hostility in Young Adults. Thesis, Master of Art. Western Kentucky University. Photocopied.
Katz, E., Blumler, J. G., & Gurevitch, M. (1974). Utilization of mass communication by the individual. In J. G. Blumler & E. Katz. (Eds.). The Uses of Mass Communication: Current Perspectives on Gratifications Research. (pp. 19-32). California: SAGE.
Klapper, J. T. (1960). The Effects of Mass Communication. Illinois: Free Press of Glencoe.
Klimmt, C., & Possler, D. (2020). Video Games In M. B. Oliver, A. A. Raney & J. Bryant (Eds.), Media Effects: Advances in Theory and Research. 4th ed. (pp. 342-356). New York: Routledge.
Knapp, M. L. (1978). Social Intercourse: From Greeting to Goodbye. Massachusetts: Allyn and Bacon.
Knobloch-Westerwick, S., Westerwick, A., & Sude, D. J. (2020). Media choice and selective exposure. In M. B. Oliver, A. A. Raney & J. Bryant (Eds.), Media Effects: Advances in Theory and Research. 4th ed. (pp. 146-162). New York: Routledge.
Krcmar, M. (2020). Social Cognitive Theory. In M. B. Oliver, A. A. Raney, & J. Bryant (Eds.), Media Effects: Advances in Theory and Research. 4th ed. (pp. 100-114). New York: Routledge.
Kuske, Morgan R. (2020). Social Media Use in the Maintenance of Long-Distance Romantic Relationships in College. UWL Journal of Undergraduate Research. 23. Retrieved March 11, 2025, from https://www.uwlax.edu/globalassets/offices-services/urc/jur-online/pdf/2020/kuske.morgan.cst2020.pdf
Lemola, Sakari., Brand, Serge., Vogler, Nicole., Perkinson-Gloor, Nadine., Allemand, Mathias., & Grob, Alexander. (2011, July). Habitual Computer Game Playing at Night is Related to Depressive Symptoms. Personality and Individual Differences. 51(2), 117-122. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1016/j.paid.2011.03.024
Liu, Tingting. (2017, November). Video Games as Dating Platforms: Exploring Digital Intimacies Through a Chinese Online Dancing Video Game. Television & New Media. 20(1). Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1177/1527476417736614
López-Fernández, Francisco J., Mezquita, Laura., Griffiths, Mark. D., Ortet, Generós., & Ibáñez, Manuel. I. (2020, October). The Development and Validation of the Videogaming Motives Questionnaire (VMQ). PLoS One. 15(10). Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1371/journal.pone.0240726
Miyaji, Arbaz., & Narayanan, Mini. (2019, August). "Gaming Your Way to Love": An Exploration of the Role of Multiplayer Gaming In Romantic Relationships. Phonix - International Journal for Psychology and Social Sciences. 3, 90-104. Retrieved March 11, 2025, from https://www.researchgate.net/publication/338680697
Myers, David. (1990, December). A Q-Study of Game Player Aesthetics. Simulation & Gaming. 21(4), 375-396. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1177/104687819002100403
Norton, Aaron., Brown, Cameron C., Falbo, Rachel., & Hogan, Bernie. (2020, July). Video Game Use, Acceptance, and Relationship Experiences: A Moderated Actor-Partner Interdependence Model. Cyberpsychology, Behavior, and Social Networking. 23(7), 453-458. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1089/cyber.2019.0258
Phillips, Carol A., Rolls, Susan., Rouse, Andrew., & Griffiths, Mark D. (1995, December). Home Video Game Playing in Schoolchildren: A Study of Incidence and Patterns of Play. Journal of Adolescence. 18(6), 687–691. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1006/jado.1995.1049
Prot, Sara., Anderson, Craig A., Gentile, Douglas A., Brown, Stephanie C., & Swing, Edward L. (2014). The positive and negative effects of video game play. In A. Jordan & D. Romer (Eds.), Media and the Well-Being of Children and Adolescents. (pp. 109-128). New York: Oxford University Press.
Rubin, Alan M. (2009). Uses-and-gratifications perspective on media effects. In J. Bryant & M. B. Oliver (Eds.), Media Effects: Advances in Theory and Research. 3rd ed. (pp. 165-184). New York: Routledge.
Sabri, Rabia., Khokhar, Munnawar Naz., Umer, Muhammad., Zafar, Muhammad Zeeshan., Hassan, Masood., & Ullah, Muhammad Asad. (2020). Video Gaming And Its Association With Depression, Anxiety and Stress. İlköğretim Online. 19(4), 4869-4886. Retrieved March 11, 2025, from
Salen, K., & Zimmerman, E. (2004). Rules of Play: Game Design Fundamentals. Massachusetts: MIT Press.
Selnow, Gary W. (1984, June). Playing Videogames: The Electronic Friend. Journal of Communication. 34(2), 148–156. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1111/j.1460-2466.1984.tb02166.x
Sherry, John L., Lucas, Kristen., Greenberg, Bradley S., & Lachlan, Ken. (2006). Video Game Uses and Gratifications as Predicators of Use and Game Preference. In P. Voderer & J. Bryant (Eds.), Playing Video Games: Motives, Responses, and Consequences. (pp. 213-224). New York: Routledge
Sunarto, Shilvy Andini., Wulandari, Christiana., & Hartanto, Eko. (2019, February). Communication Meaning in the Community Online Mobile Legends Based on Depok Players Realities. International Journal of Multicultural and Multireligious Understanding. 6(Special Issue), 43–48. Retrieved March 11, 2025, from https://ijmmu.com/index.php/ijmmu/article/view/627/444
Welch, S-A., & Rubin, Rebecca B. (2002). Development of Relationship Stage Measures. Communication Quarterly. 50(1), 24-40. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1080/01463370209385644
Wigand, Rolf T., Borstelmann, Steven E., & Boster, Franklin J. (1986, January). Electronic Leisure: Video Game Usage and the Communication Climate of Video Arcades. Annals of the International Communication Association. 9(1), 275–293. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.1080/23808985.1986.11678611
Zhafira, Aqila Sheila., Dimyati, Dindin., & Shukla, Aditya Kumar. (2021, November). Romantic Relationships on Instagram: Exploring. Knapp's Relational Stage Model. ASPIRATION Journal. 2(2), 129-154. Retrieved March 11, 2025, from https://doi.org/10.56353/aspiration.v2i2.29
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารวิชาการนวัตกรรมสื่อสารสังคม
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความทุกบทความที่ได้รับการตีพิมพ์ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิชาการนวัตกรรมสื่อสารสังคม มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ
