มาตรฐานเกษตรอินทรีย์สู่การพัฒนาที่ยั่งยืน
คำสำคัญ:
การพัฒนาที่ยั่งยืน, มาตรฐานเกษตรอินทรีย์, ยุทธศาสตร์การพัฒนาเกษตรอินทรีย์แห่งชาติบทคัดย่อ
กระแสโลกปัจจุบันให้ความสำคัญกับเกษตรอินทรีย์ ซึ่งเป็นแนวทางการผลิตที่ให้ความสำคัญกับคุณภาพและความปลอดภัยอาหารของผู้ที่เกี่ยวข้องทั้งผู้ผลิต ผู้บริโภค รวมทั้งการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน ในระดับสากลแลประเทศไทยได้กำหนดมาตรฐานการรับรองเกษตรอินทรีย์ในหลายระดับเพื่อเป็นข้อกำหนดในการผลิต แปรรูปและค้าขายระหว่างกัน ในส่วนของประเทศไทยได้จัดทำยุทธศาสตร์การพัฒนาเกษตรอินทรีย์แห่งชาติ พ.ศ. 2560-2564 ภายใต้คณะกรรมการพัฒนาเกษตรอินทรีย์แห่งชาติ เพื่อเป็นกรอบในการขับเคลื่อนการพัฒนาเกษตรอินทรีย์ของประเทศไทยอย่างเป็นระบบ บทความวิชาการนี้ ผู้เขียนนำเสนอความเป็นมาของมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ มาตรฐานเกษตรอินทรีย์ระดับสากล และมาตรฐานการผลิตพืชอินทรีย์ของประเทศไทยเพื่อเป็นความรู้เบื้องต้นสำหรับกลุ่มเกษตรกรเกษตรอินทรีย์เพื่อจะได้นำไปเรียนรู้ ปรับใช้สำหรับการรับรองมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ในระดับต่างๆ เพื่อขับเคลื่อนการพัฒนาที่ยั่งยืนตามยุทธศาสตร์เกษตรอินทรีย์แห่งชาติ พ.ศ. 2560-2564 ได้ต่อไป
เอกสารอ้างอิง
กรมการค้าข้าว. (2560). ทะเบียนมาตรฐานข้าวอินทรีย์. [ระบบออนไลน์]. แหล่งที่มา https://dric.ricethailand.go.th/page.php?pid=3688. (25 มกราคม 2566).
กรมส่งเสริมอุตสาหกรรม. (ม.ป.ป). เกษตรอินทรีย์พลิกฟื้นวิถีเกษตรกรไทย. [ระบบออนไลน์]. แหล่งที่มา https://www.dip.go.th/files/Cluster/2.pdf. (9 มีนาคม 2566).
กระทรวงเกษตรและสหกรณ์. (2560). กระทรวงเกษตรฯ เดินหน้ายกระดับไทยเป็นผู้นำเกษตรอินทรีย์ในอาเซียน รุกขับเคลื่อนยุทธศาสตร์พัฒนาเกษตรอินทรีย์แห่งชาติ 5 ปี. [ระบบออนไลน์]. แหล่งที่ https://www.moac.go.th/ewt_news.php?nid=20360 (3 กรกฎาคม 2566).
กองวิจัยและพัฒนาข้าว กรมการข้าว. (2559). ข้าวอินทรีย์. [ระบบออนไลน์]. แหล่งที่มา https://www.thairicedb.com/rice.php?cid=3 (14 มกราคม 2566).
กิตติพงษ์ ตระกูลโชคอำนวย. (2557). นวัตกรรมการผลิตข้าว การแปรรูปข้าว และการค้าข้าวใน ประเทศไทย. ปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิต. มหาวิทยาลัยศิลปากร.
คณะกรรมการพัฒนาเกษตรอินทรีย์แห่งชาติ. (2560). ยุทธศาสตร์การพัฒนาเกษตรอินทรีย์แห่งชาติ พ.ศ. 2560 - 2564. กรุงเทพฯ: สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร.
ชวิศร์ สวัสดิสาร. (2561). คู่มือเกษตรอินทรีย์ (สำหรับเกษตรกร) รู้นโยบาย เข้าใจมาตรฐานได้การรับรองพืชอินทรีย์. สำนักวิจัยและพัฒนาการเกษตรเขตที่ 7. กรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
ณัฐกร ศิธราชู, ณรงค์ พลีรักษ์, นฤมล อินทรวิเชียร, และกัลยา เทียนวงศ์. (2563). การพัฒนาฐานข้อมูลภูมิสารสนเทศด้านเกษตรปลอดภัยและเกษตรอินทรีย์ในจังหวัดนครปฐม. วารสารมหาวิทยาลัยศิลปากร, 40(1), 16-31.
ณัฐฐ์วัฒน์ สุทธิโยธิน. (2559). การพัฒนารูปแบบการตลาดข้าวอินทรีย์สำหรับเกษตรกรในเขตภาคเหนือตอนบน. วารสารเกษตร มสธ, 1(1), 31-47.
ธันยธร ติณภพ, ศิริลักษณ์ เมฆสังข์ และฉันทนา จันทร์บรรจง. (2559). การจัดการห่วงโซ่อุปทานโดยวิสาหกิจชุมชนผลิตข้าวอินทรีย์ในเขตภาคกลางของประเทศไทย. วารสารวิจัยและพัฒนาวไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์, 11(3), 24-36.
ประกิตต์ โกะสูงเนิน. (2559). ความสำเร็จของเกษตรกรผู้ผลิตข้าวอินทรีย์ในภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย. ปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิต. มหาวิทยาลัยแม่โจ้.
ปราโมท ยอดแก้ว. (2560). การพัฒนาการตลาดข้าวอินทรีย์ในสังคมไทย. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร., 5(ฉบับพิเศษ), 406-420.
มูลนิธิสายใยแผ่นดิน. (2559). สถานการณ์เกษตรอินทรีย์ไทย เกษตรอินทรีย์โลก. กรุงเทพฯ: มูลนิธิสายใยแผ่นดิน.
ยุพิน เถื่อนศรี. (2559). การพัฒนาเครือข่ายเกษตรกรผู้ปลูกข้าวอินทรีย์ในจังหวัดอุตรดิตถ์: กรณีศึกษา ตำบลวังกะพี้ อำเภอเมือง จังหวัดอุตรดิตถ์. วารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏลำปาง, 5(2), 116-132.
สมเกียรติ ไตรสรณปัญญา. (2555). มาตรการทางกฎหมายเกี่ยวกับการคุ้มครองเกษตรอินทรีย์และการสร้างมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ : ศึกษาเฉพาะกรณีข้าวอินทรีย์. วารสารมหาวิทยาลัยปทุมธานี, 4(3), 97-106.
สมาคมการค้าเกษตรอินทรีย์ไทย. (2561). รู้จักตราสัญลักษณ์รับรองมาตรฐานสินค้าอินทรีย์. (ออนไลน์). http://www.thaiorganictrade.com/article/983.
สราวรรณ์ เรืองกัลปวงศ์. (2565). การจัดการทรัพยากรมนุษย์ภายใต้สภาพสังคมใหม่ (Next normal). วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มมร วิทยาเขตอีสาน, 3(2), 82-108.
สำนักงานเกษตรและสหกรณ์ จังหวัดพัทลุง. (2562). มาตรฐานเกษตรอินทรีย์แบบมีส่วนร่วม (PGS) จังหวัดพัทลุง. (ออนไลน์). https://www.opsmoac.go.th/phatthalung-dwl-preview-411191791834.
สำนักงานส่งเสริมและพัฒนาการเกษตรที่ 6 เชียงใหม่. (2564). โครงการบริหารจัดการผลิตสินค้าเกษตรตามแผนที่เกษตรเพื่อบริหารจัดการเชิงลุก (Agri-Map). กรุงเทพฯ: กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. (2559). การวิเคราะห์เศรษฐกิจการเกษตรจังหวัดลำปาง ปี 2559. กรุงเทพฯ: กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
สุณัฐวีย์ น้อยโสภา. (2558). “เกษตรอินทรีย์” โอกาสการส่งออกของเกษตรกรไทยในตลาดโลก. วารสารมหาวิทยาลัยธนบุรี, 9(18), 83-91.
European Communities. 2006. Regulation (EU) No.120/2013, KhaoHom Mali Thung Kula Rong-Hai registred as PGI. Official. Journal of the European Union.41(12), 3-8.
Thai Organic Land. (2553). แนวคิดพื้นฐานของเกษตรอินทรีย์. (ออนไลน์). https://organicthai.wordpress.com/2010/07/22/. (14 มกราคม 2566).
