การรับรู้ความสามารถของตนเองในการหลีกเลี่ยงการดื่มแอลกอฮอล์ของกลุ่มวัยรุ่นไทย
คำสำคัญ:
การรับรู้ความสามารถของตนเอง, การหลีกเลี่ยงการดื่มแอลกอฮอล์, วัยรุ่นไทยบทคัดย่อ
การดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในวัยรุ่นไทยพบว่า การดื่มครั้งแรกเริ่มมีอายุเฉลี่ยน้อยลงอย่างต่อเนื่อง การดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในวัยรุ่นนั้น ก่อให้เกิดผลกระทบอย่างมากมายต่อตัววัยรุ่น ครอบครัว และสังคมทั้งทางตรงและทางอ้อม การป้องกันการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในกลุ่มวัยรุ่น จึงเสมือนการช่วยแก้ปัญหาและผลกระทบเหล่านั้นได้ ซึ่งการเข้าใจถึงปัจจัยที่มีความเกี่ยวข้องกับพฤติกรรมการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในวัยรุ่น จึงเป็นสิ่งจำเป็นต่อการป้องกันการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในวัยรุ่น ปัจจุบันมีการใช้แนวคิดทฤษฎีต่าง ๆ สำหรับเป็นแนวทางในการป้องกันบุคคลเพื่อให้ ลด ละ เลิก การดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์มากมาย โดยผู้เขียนได้หยิบยกเอาการรับรู้ความสามารถของตนเองในทฤษฎีปัญญาสังคมมาเป็นกรอบแนวคิดในการอธิบายวิธีการหลีกเลี่ยง การดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในวัยรุ่น บทความวิชาการนี้จะมุ่งเน้นนำเสนอแนวทางการหลีกเลี่ยงการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ของกลุ่มวัยรุ่นไทยด้วยการบูรณาการฐานคิดการรับรู้ความสามารถของตนเอง ภายใต้ทฤษฎีปัญญาสังคม เพื่อเป็นแนวทางการหลีกเลี่ยงการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในวัยรุ่นต่อไป
เอกสารอ้างอิง
กรมควบคุมโรค กระทรวง สาธารณสุข. (2562). สถานการณ์การการกลายเป็นนักดื่มหน้าใหม่ของวัยรุ่นไทย. สืบค้นเมื่อ 25 สิงหาคม 2566. เข้าถึงได้จาก https://ddc.moph.go.th/index.php.
จักรพันธ์ เพ็ชรภูมิ. (2560). พฤติกรรมสุขภาพ :แนวคิด ทฤษฎี และการประยุกต์ใช้. (พิมพ์ครั้งที่ 3). พิษณุโลก: มหาวิทยาลัยนเรศวร.
ฐิตวันต์ หงส์กิตติยานนท์, อารยา ทิพย์วงศ์, ลักขณา ยอดกลกิจ และ สายสมร เฉลยกิตติ. (2562). ผลของโปรแกรมการรับรู้ความสามารถของตนเองต่อพฤติกรรมหลีกเลี่ยงการใช้สารเสพติดของเยาวชน. วารสารเวชสารแพทยทหารบก, 72(1), 33-40.
ทัพพ์ขวัญ ศรีรัตยาวงค์, สุมาลี เลิศมัลลิกาพร เเละอะเคื้อ อุณหเลขกะ. (2555). การพัฒนาโปรแกรมการป้องกันการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในนักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้นโดยการมีส่วนร่วมของชุมชน. วารสารพยาบาลมหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 39(1), 46-63.
เทพไทย โชติชัย. (2562). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้นจังหวัดขอนแก่น. วารสารทันตาภิบาล, 30(2), 1-12.
เนตรดาว ธงซิว. (2561). การป้องกันการใช้แอลกอฮอล์ในทางที่ผิดในวัยรุ่น. วารสารสมาคมพยาบาลแห่งประเทศไทย สาขาภาคเหนือ, 24(2).1-10.
ประดินันท์ อุปรมัย. (2540). เอกสารการสอนชุดวิชาพื้นฐานการศึกษา หน่วยที่ 4 มนุษย์กับการเรียนรู้. (พิมพ์ครั้งที่ 15). นนทบุรี: มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
ประทีบ จินงี่. (2564). ทฤษฎีปัญญาสังคม (Social Cognitive Theory). เอกสารประกอบการบรรยายในชั้นเรียน วิชา AP 821 Cognitive Psychology จิตวิทยาการรู้คิด. กรุงเทพฯ: สถาบันวิจัยพฤติกรรมศาสตร์ มศว.
ปรียาภรณ์ ประยงค์กุล และสุจรรยา โลหาชีวะ. (2563). แนวทางในการป้องกันการบริโภคเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในวัยรุ่นไทยตามทฤษฎีพฤติกรรมตามแบบแผน. วารสารพยาบาลกาชาดไทย, 13(2), 39-46.
ปานฤทัย ปานขวัญ, ดลดาว วงศ์ธีระธรณ์ และชมพูนุท ศรีจันทร์นิล. (2563). ผลการปรึกษากลุ่มตามทฤษฎีพิจารณาเหตุผล อารมณ์และพฤติกรรมต่อการรับรู้ความสามารถของตนเองในการหลีกเลี่ยงการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ของนิสิตระดับปริญญาตรี. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพาม, 3(2), 174-188.
ปิยนุช วิเศษศรี, เดือนเพ็ญ แสงจันทร์, กัญญรัตน์ พรมกุล และศศิธร จันทสี. (2564). ทฤษฎีการเรียนรู้ของแบนดูรา. สืบค้นเมื่อ 25 สิงหาคม 2566. เข้าถึงได้ จาก https://sites.google.com/ site/psychologybkf1/home/citwithya-kar-reiyn-ru/thvsdi-kar-reiyn-ru-khxng-baen-dura.
พรนภา หอมสินธุ์ เเละ รุ่งรัตน์ ศรีสุริยเวศน์. (2565). ผลของโปรแกรมสร้างเสริมสมรรถนะแห่งตนเพื่อป้องกันการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์และสูบบุหรี่ของวัยรุ่นที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน. ผลของโปรแกรมสร้างเสริมสมรรถนะแห่งตนเพื่อป้องกันการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์และสูบบุหรี่ของวัยรุ่นที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน.วารสารพยาบาลสภากาชาดไทย, 15(1), 161-176.
พรนภา หอมสินธุ์, รุ่งรัตน์ ศรีสุริยเวศน์ และนิรวรรณ ทองระอา. (2561). การป้องกันการดื่มแอลกอฮอล์และสูบบุหรี่ในวัยรุ่นที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน ระยะที่2 (รายงานการวิจัย). ชลบุรี: คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา.
พิมพ์ชนก นุชเนตร. (2560). การเรียนรู้โดยผ่านการสังเกต และพฤติกรรมการเลียนแบบจากรายการเซเลบ บล็อก. (การค้นคว้าอิสระหลักสูตรนิเทศศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการสื่อสารเชิงกลยุทธ). กรุงเทพฯ: บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยกรุงเทพ.
ภาษิต ศิริเทศ และณพวิทย์ ธรรมสีหา. (2562). ทฤษฎีการรับรู้ความสามารถของตนเองกับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพของผู้สูงอายุ. วารสารพยาบาลทหารบก, 20(2), 58-65.
มัณฑรา ธรรมบุศย์. (2564). ทฤษฎีการเรียนรู้ทางสังคมของแบนดูรา. สืบค้นเมื่อวันที่ 25 สิงหาคม 2566 เข้าถึงได้จาก https://bit.ly/3qsZdM1.
รัตติยา บัวสอน และ เชษฐ รัชดาพรรณาธิกุล. (2555). พฤติกรรมการบริโภคเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ของนักศึกษามหาวิทยาลัยระดับปริญญาตรีในเขตกรุงเทพมหานคร. วาสารวิจัยและนวัตกรรมทางการพยาบาล, 18(2), 259-271.
รุจาภา จิระประดิษฐ์ผล, มณฑา ลิ้มทองกุล เเละทิฆัมพร มัจฉาชีพ. (2562). อิทธิพลของครอบครัวต่อการ ป้องกันนักดื่มหน้าใหม่ในวัยรุ่น. วารสารสุโขทัยธรรมาธิราช. 33(1), 6-17.
วันดี ทับทิมทอง, สุวรรณา จันทร์ประเสริฐ เเละพรนภา หอมสินธุ์. (2555).ผลการสร้างเสริมสมรรถนะแห่งตนต่อการรับรู้ความสามารถ ความคาดหวังในผล และพฤติกรรมหลีกเหลี่ยงการสูบบุหรี่ในวัยรุ่นชายตอนต้น. วารสารคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวทิยาลัยบูรพา, 20(1), 33-43.
วัลลภา กุณฑียะ, พรนภา หอมสินธุ์ เเละ รุ่งรัตน์ ศรีสุริยเวศน์. (2558). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ในนักเรียนอาชีวศึกษาชาย จังหวัดชัยนาท. วารสารการพยาบาลและการศึกษา, 8(1), 11-26.
ศิริพร ชุดเจือจีน, สุดารัตน์วุฒิศักดิ์ไพศาล เเละวรางคณา คุ้มสุข. (2560). การเรียนรู้โดยใช้สถานการณ์จาลองเสมือนจริง: การนามาประยุกต์ใช้ในการสอนทางการพยาบาล. วารสารวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สุพรรณบุรี, 5(1), 17-31.
ศูนย์วิจัยปัญหาสุรา (ศวส.). (2562). ข้อเท็จจริงและตัวเลขเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในประเทศไทย พ.ศ. 2559-2561 Facts and Figures: Alcohol in Thailand 2016-2018. กรุงเทพฯ: สหมิตรพัฒนาการพิมพ์.
สาลินี จงใจสุรธรรม, นำชัย ศุภฤกษ์ชัยสกุล และวินัย ดำสุวรรณ. (2558). กลวิธีการกำกับตนเองในการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21. วารสารพฤติกรรมศาสตร์เพื่อการพัฒนา, 7(1), 15-26.
สำนักกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.). (2557). ควบคุมแอลกอฮอล์ ป้องกัน-ลด เยาวชนนักดื่มหน้าใหม่. สืบค้นวันที่ 19 กรกฎาคม 2566 เข้าถึงได้จาก https://1th.me/EMJ0m.
สุราเมศวร์ ฮาชิม, รัตนา เลิศสุวรรณศรี และรมิดา ศรีเหรา. (2560). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ของงนักเรียนชั้นมัธยมปลาย จังหวัดปทุมธานี. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี, 6(1), 1-10.
อโนทัย ฟุ้งขจร เเละ ยุวดี รอดจากภัย. (2559). ผลของโปรแกรมสร้างเสริมสมรรถนะแห่งตนต่อการรับรู้ความสามารถตนเอง ความคาดหวังในผลลัพธ์ และพฤติกรรมหลีกเลี่ยงการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย อำเภอบ่อทอง จังหวัดชลบุรี. วารสารพยาบาลสาธารณสุข, 30(3), 41-54.
อุษมา ช้อนนาค เเละ วีรวิทย์ ปิยะมงคล. (2565). คำจำกัดความวัยรุ่น. สืบค้นเมื่อวันที่ 20 กันยายน 2566 เข้าถึงได้จาก https://w1.med.cmu.ac.th/obgyn/lecturestopics/49484/Erickson EH, Hall E. Growing and Changing. (1967). New York: Random House; Basic Books.Health/The-Smoking-And-Drinking-Behavior-Survey-2011.aspx.
Joyce M. Wolburg. (2001). The "Risky Business" of Binge Drinking Among College Students: Using Risk Models for PSAs and Anti-Drinking Campaigns. Journal of Advertising, Volume 30(4), 1-39.
National Statistical Office of Thailand. (2014). Survey of smoking and alcohol drinking behaviors of the Thai population in 2011. Bangkok: National Statistical Office of Thailand. [Internet]. [cited 2023]. Available from http://www.nso.go.th/sites/2014en/ Pages/survey/Social/.
Office of International Health Policy Development. (2014). Burden of disease and injury of Thai population in 2014. Nonthaburi: The Grafico systems; Internet]. [cited 2023] Available from http://port/msb_gsr_2018_1. Pdf?ua=1.
Patrice R. Jenkins, Pedro M. Hernandez and Chaiqua A. Harris. (2020). African American College Students’ Drinking Behaviors and Their Relationship to Self-Efficacy and Positive or Negative Expectancies Regarding Alcohol Consumption. Behav. Sci Journal. 2020, 10(10), p1-13.
Thomas A. Burling and Daniel C. Ziff. (1988). Tobacco smoking: A comparison between alcohol and drug abuse inpatients. Addictive Behaviors.13(2), 185-190.
World Health Organization. (2019). Glodal status report on alcohol and health [Internet]. [cited 2023]. Available from http://who.int/substance_abuse/publications/global_alcohol
