แนวทางการประยุกต์ภูมิปัญญาการสร้างบ้านดินเพื่อการออกแบบสนามเด็กเล่นที่ส่งเสริมสุขภาพของเด็กปฐมวัย: กรณีศึกษาโรงเรียนบ้านขว้างใหญ่ จังหวัดร้อยเอ็ด

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพชุมชน โรงเรียน และความต้องการในการสร้างสนามเด็กเล่นที่ส่งเสริมพัฒนาสุขภาพของเด็กปฐมวัย 2) เพื่อหาแนวทางการประยุกต์ภูมิปัญญาการสร้างบ้านดินเพื่อออกแบบสนามเด็กเล่นที่ส่งเสริมพัฒนาสุขภาพของเด็กปฐมวัย ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ มีขั้นตอนการดำเนินการประกอบด้วย การกำหนดพื้นที่ต้นแบบในการศึกษาวิจัย การสำรวจพื้นที่และเก็บข้อมูลภาคสนาม  การวิเคราะห์ข้อมูล การสังเคราะห์ข้อมูลและการออกแบบ การพัฒนางานออกแบบขั้นสุดท้าย และการสรุปผลการวิจัยและอภิปรายผล ผลการวิจัย พบว่า 1) ชุมชนมีอาชีพหลักทำการเกษตรและอาชีพเสริมคือการทอผ้าฝ่ายที่สร้างรายได้ ได้มากกว่าอาชีพหลัก และเป็นผลิตภัณฑ์ที่ขึ้นชื่อของชุมชน ความต้องการในการสร้างสนามเด็กเล่น คือต้องการสนามเด็กเล่นที่ประหยัดงบประมาณในการสร้าง สามารถประยุกต์ภูมิปัญญาการทำบ้านดินโดยใช้วัสดุที่หาได้ในชุมชน ใช้งานแรงชาวบ้านในชุมชนมาร่วมกันสร้างได้ และส่งเสริมการเรียนรู้ของเด็กปฐมวัยโดยใช้ทฤษฎีการเรียนรู้สมองเป็นฐาน 2) การหาแนวทางการประยุกต์ภูมิปัญญาการสร้างบ้านดินเพื่อการออกแบบสนามเด็กเล่นที่ส่งเสริมสุขภาพของเด็กปฐมวัย คือ ต้องคำนึงถึงการเรียนรู้โดยใช้สมองเป็นฐาน ประกอบด้วยองค์ประกอบของสนามเด็กเล่นที่ดี ได้แก่ สนามเด็กเล่นอเนกประสงค์ บ่อทราย บริเวณเงียบสงบ และสนามเด็กเล่นสมองเป็นฐาน 10 ฐาน นำเอาอัตลักษณ์ของชุมชน ซึ่งก็คือ ลวดลายของผ้าทอ ลายขอเจ้าฟ้าสิริวัณณวรีฯและลายสาเกตุ มาเป็นแรงบันดาลใจในการออกแบบลวดลายประดับตกแต่งสนามเด็กเล่น ใช้อุปกรณ์ที่เป็นไม้ไผ่และยางรถยนต์ที่หาได้จากโรงเรียนและชุมชนเป็นวัสดุหลักในการออกแบบตามข้อเสนอแนะของทางโรงเรียน ใช้งบประมาณในการก่อสร้าง รวมเป็นเงิน 193,242.95 บาท