Factors Relating to the Demand for Alternative Medicine Services among People in Phayao Province
Main Article Content
Abstract
The purpose of this research article was to study the factors relating to the demand for alternative medical services in Phayao Province. The research was conducted from January to August 2024 using the PRECEDE MODEL theory as a conceptual framework. The sample of 333 people was calculated using the n4Studies program. Data were collected using a questionnaire with a validity and a reliability of 0.76. Data were analyzed using descriptive statistics and analyzed the relationship using Pearson's Correlation Coefficient. The research results found that the majority of the sample was female (56.8 percent), with an average age of 40 years, marital status (60.4 percent), a bachelor's degree (46.2 percent), and an income of more than 18,000 baht (32.7 percent). The correlation analysis found that the factors that had a statistically significant positive relationship with the need for alternative medical services (p < 0.001) were social support (r = .721), access to service sources (r = .627), perceived benefits (r = .470), attitudes toward efficiency and receipt of news from the media (r = .423), knowledge about health care (r = .411), and experience in using services (r = .266). Recommendations from the research should support the increase in alternative medical service locations to make them easily accessible, provide accurate information to create understanding among the public, and promote health advice from families and medical personnel.
Article Details

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
1. เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงพิมพ์กับวารสารวิจยวิชาการ ถือเป็นข้อคิดเห็น และความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรงซึ่งกองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ
2. บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารวิจยวิชาการ ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิจยวิชาการ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่ง ส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อการกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจากวารสารวิจยวิชาการก่อนเท่านั้น
References
กระทรวงสาธารณสุข. (2566). การส่งเสริมสุขภาพแพทย์แผนไทยและแพทย์ทางเลือกปีงบประมาณ 2566. เข้าถึงได้จาก https://hdcservice.moph.go.th/hdc/main/index.php
ขวัญชนก เทพปัน, นวรัตน์ สุวรรณผ่อง และนพพร โหวธีระกุล. (2560). การตัดสินใจเลือกใช้บริการแพทย์แผนไทยของประชาชน ผู้มาใช้บริการที่โรงพยาบาลทั่วไป จังหวัดราชบุรี. วารสารวิทยาลัยพยาบาล พระปกเกล้า จันทบุรี, 28(2), 80-92.
จันทร์ฉาย มณีวงษ์ และขวัญฤทัย พันธุ. (2556). ปัจจัยทำนายพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านในตำบลสนามชัย จังหวัดสุพรรณบุรี. วารสารสมาคมพยาบาลฯ สาขาภาคตะวันออกเฉียงเหนือ, 31(2), 183-92.
นรลักขณ์ เอื้อกิจ และลัดดาวัลย์ เพ็ญศรี. (2562) .การประยุกต์ใช้แนวคิด PRECEDE MODEL ในการสร้างเสริมสุขภาพ. วารสารพยาบาลสภากาชาดไทย, 12(1), 28-48.
พัทธวรรณ ลาน้อย. (2565). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพของผู้สูงอายุอำเภอเวียงแหง จังหวัดเชียงใหม่. (รายงานการวิจัย). เชียงใหม่ : สำนักงานสาธารณสุขอำเภอเวียงแหง.
พัทยา สายหู. (2541). ทฤษฎีการเปลี่ยนแปลงสังคม และวัฒนธรรม. เข้าถึงได้จาก http:// oservice.skru.ac.th/ebookft/509/chapter%202.pdf
มนชนก ชูวรรธนะปกรณ์ และเกษแก้ว เสียงเพราะ. (2563). ปัจจัยที่มีผลต่อการตัดสินใจเข้ารับบริการนวดแผนไทยของผู้สูงอายุ ในจังหวัดพะเยา. วารสารสุขศึกษา, 43(1), 87-99.
รณชัย โตสมภาค. (2558). การแพทย์แผนไทย. เข้าถึงได้จาก https://library.parliament.go.th/sites/default/files/assets/files/works/academic%20office/radio%20scripts/pdf/2558-05/NALT-radioscript-rr2558-040558.pdf
ฤทธิรงค์ อัญจะนะ และวิภาวดี ลี้มิ่งสวัสดิ์. (2559). ความรู้ ทัศนคติ และพฤติกรรมการใช้การแพทย์ทางเลือก ของคนไทย. วารสารวิทยาศาสตร์การกีฬาและสุขภาพ, 13(2), 70-83.
วิเชียร เพ็งสวย และศรีสุรางค์ เคหะนาค. (2564). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการรับบริการทางการแพทย์แผนไทยในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตาบลหนองมะค่าโมงอำเภอด่านช้าง จังหวัดสุพรรณบุรี. วารสารสาธารณสุขล้านนา, 17(1), 76-87.
สมชาย นันทวัฒนากรณ์. (2566). การเข้าถึงบริการสุขภาพผู้สูงอายุในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล อำเภอเวียงแหง จังหวัดเชียงใหม่. (รายงานการวิจัย). เชียงใหม่ : สำนักงานสาธารณสุขอำเภอเวียงแหง.
สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดพะเยา. (2566). ร้อยละของผู้ป่วยนอกได้รับบริการการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก. เข้าถึงได้จาก https://pyo.hdc.moph.go.th/hdc/main /index.php
สำนักสารนิเทศ. (2567). นโยบายขับเคลื่อนงานด้านการแพทย์แผนไทย และการแพทย์ทางเลือกด้วย 3I 1D. เข้าถึงได้จาก https://pr.moph.go.th/?url=pr/detail/2/02/ 199544/
อรอุษา อินทพงษ์. (2565). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการเข้ารับบริการการแพทย์แผนไทยของประชาชน ในสถานี อนามัยเฉลิมพระเกียรติ 60 พรรษานวมินทราชินีบ้านไตรตรึงษ์ จังหวัดกำแพงเพชร. (วิทยานิพนธ์สาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต). บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยนเรศวร.
อัจฉรา เชียงทอง และคณะ. (2560). คุณภาพและการเข้าถึงบริการของโรงพยาบาลการแพทย์แผนไทย.วารสารศูนย์การศึกษาแพทยศาสตร์คลินิก โรงพยาบาลพระปกเกล้า, 34(3), 206-221.
อุสุมา เบ็ญจคาร, ตะวัน วิกรัยพัฒน์, ชนินทร์ วิชุลลตา และพรพนา ศรีสถานนท์. (2564). ปัจจัยในการเลือกใช้บริการด้านสุขภาพด้วยแพทย์ทางเลือกของผู้บริโภคในเขตอำเภอเมือง จังหวัดนนทบุรี. วารสารปรัชญาปริทรรศน์, 26(2), 65-72.
Green, L. W., Kreuter, M. W. & Deeds, S. G. (1980). Health Education Planning : A Diagnostic Approach. California : California Mayfield Publishing.
Ngamjarus, C. (2016). n4Studies: Sample Size Calculation for an Epidemiological Study on a Smart Device. Siriraj Med J, 68(3), 160-170.