อิทธิพลศิลปะอยุธยาที่มีต่อพระพุทธรูปพม่าสมัยอังวะ
Main Article Content
บทคัดย่อ
พระพุทธรูปพม่าศิลปะอังวะ แม้จะเป็นศิลปะในระยะถัดจากศิลปะพุกาม แต่กลับพบพัฒนาการด้านรูปแบบที่ทำให้ทราบว่านอกจากศิลปะอังวะมีการสืบเนื่องบางลักษณะจากศิลปะพุกามแล้ว ยังมีบางลักษณะที่เป็นการเปลี่ยนแปลงไปจากพื้นฐานเดิมด้วย การศึกษานี้จึงมุ่งตรวจสอบรูปแบบศิลปกรรมโดยใช้ระเบียบวิธีการวิจัยในสาขาวิชาประวัติศาสตร์ศิลปะเพื่อหาคำอธิบายว่า "ลักษณะที่เป็นการเปลี่ยนแปลง" ของพระพุทธรูปศิลปะอังวะอาจมีที่มาหรือแรงบันดาลใจจากศิลปะใด
จากการวิเคราะห์รูปแบบศิลปกรรมพบว่าพระพุทธรูปศิลปะอังวะสัมพันธ์กับแบบแผนศิลปะไทยสมัยอยุธยาในหลายประเด็น ซึ่งปรากฏชัดโดยเฉพาะกรณีพระพุทธรูปไม่ทรงเครื่องทั้งแบบประทับนั่งและยืน ทำให้อธิบายได้ว่าพระพุทธรูปพม่าสมัยอังวะนอกจากจะมีพื้นฐานเดิมจากศิลปะพุกามแล้วอาจได้รับอิทธิพลด้านรูปแบบจากศิลปะอยุธยาจนเกิดลักษณะเฉพาะขึ้น ทั้งยังสะท้อนให้เห็นถึงอิทธิพลด้านรูปแบบของศิลปะไทยที่ปรากฏในศิลปะประเทศเพื่อนบ้านซึ่งในกรณีนี้คือศิลปะพม่าด้วย
Downloads
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ผู้เขียนจะต้องลงนามในแบบฟอร์มรับรองบทความ เพื่อให้คำยืนยันความรับผิดชอบว่า บทความของผู้เขียนนั้นไม่เคยตีพิมพ์ที่ใดมาก่อน พร้อมรับทราบว่า กระบวนการส่งบทความเข้าพิจารณาและตีพิมพ์ในวารสารไทยคดีศึกษานั้น จะไม่มีการเรียกเก็บค่าใช้จ่ายในการดำเนินการ ยกเว้น ในกรณีที่ผู้เขียนขอยกเลิกการตีพิมพ์บทความในวารสารไทยคดีศึกษาไม่ว่าด้วยสาเหตุใด และหลังจากบทความนั้นเข้าสู่กระบวนการพิจารณาของผู้ทรงคุณวุฒิไปแล้ว ผู้เขียนจะต้องรับผิดชอบต่อค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นในกระบวนการประเมินเป็นจำนวนเงิน 3,000 บาท (สามพันบาทถ้วน)
เอกสารอ้างอิง
Chew, A.M. (2005). The cave - temples of Po Win Taung, Central Burma: architecture, sculpture and murals. Bangkok: White Lotus.
Duroiselle, C. (1913 - 1914). Stone Sculptures in the Ananda Temple at Pagan. Archaeological Survey of India Annual Report, Delhi: Archaeological Survey of India, 63 - 67.
Khin Khin Si. (2012). Art and Architecture of Ananda Temple. Hinthada University Research Journal, 4(1), 125 - 126.
Leksukhum, L. (2012). ศิลปะภาคเหนือ: หริภุญชัย - ล้านนา [Art of Nothern Thailand: Hariphunchai and Lanna]. Bangkok: Muangboran Press.
Likitwisedkul, O. (2009). จิตรกรรมฝาผนังแบบอยุธยาตอนปลายภายในกู่วุดจีกูพญา เมืองมินบู สหภาพพม่า [The Gu Mural at Wut Kyi Gu Paya, Minbu: late Ayutthaya style in Burma]. (Master’s thesis, Silpakorn University).
Likitwisedkul, O. (2010). ช่างอยุธยาในเมืองพม่ารามัญ [Ayutthaya Craftsmen in Burma]. Bangkok: ICOMOS Thailand.
Lowry, J. (1974). Burmese Art. London: Her Majesty's Stationery Office.
Maung Tin Aung & Sumitra, P. (translate). (2008). A History of Burma. Bangkok: Toyota Thailand Foundation.
Na Paknam, N. (2015). ห้าเดือนกลางซากอิฐปูนที่อยุธยา [Five Months Among the Ruins of Ayuddhaya]. Bangkok: Muangboran Press.
Nantiwat, B. (2007). เจดีย์แบบพม่าสมัยรัชกาลที่ห้าที่เมืองลำปาง [Burmese chedis in Lampang during the reign of King Rama V]. (Master’s thesis, Silpakorn University).
Noonsuk, P. (1998). ศิลปะศรีลังกา [Sri Lankan Art]. Bangkok: Muangboran Press.
Panyasami, Pra & Monwithun, S (translate). (1963). ศาสนวงศ์หรือประวัติศาสนา [Sasana Vamsa or History of the Buddhist in Burma]. Bangkok: Rungruangdham Press.
Pe Maung Tin & G. H. Luce. (translate). (2008). The Glass Palace Chro nicle of the Kings of Burma. Yangon: Unity.
Phayre, A., Sir. (1998). History of Burma. Bangkok: Orchid Press.
Saisingha, S. (2013). พระพุทธรูปในประเทศไทย [Buddha Images in Thailand]. Bangkok: Silpakorn University.
Saisingha, S. (2017). เจดีย์ในประเทศไทย [Pagodas in Thailand]. Bangkok: Muangboran Press.
Saisingha, S. (2018). พุทธศิลป์ไทยในบริบทอาเซียน [Thai buddhist art in the Southeast Asian context]. Bangkok: Chulalongkorn University.
Stadtner, D. M. (2005). Ancient Pagan: Buddhist Plain of Merit. Bangkok: River Books.
Sukhasvasti, S., M.L. & Abhakara, R., M.R. (2006). ชาวอยุธยาที่เมืองสะกาย [Ayutthayan connection in Sagaing]. Bangkok: Saithan.
Thammarungrueng, R. (2013). พุทธศิลป์ลังกา [Buddist Art in Lanka]. Bangkok: Matichon Press.
Thungmhungmee, T. (2017). รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์การศึกษาคติการสร้างพระพุทธรูปเกสรดอกไม้ศิลปะ พม่าในล้านนาเพื่อการสร้างสรรค์พระพุทธปฏิมาร่วมสมัย [A study on principle of creating pollen buddha images Burma arts in Lan Na for the creations of contemporary buddha images]. Bangkok: Chiangmai University.
Tingsanchali, C. (2011). พระพุทธรูปศิลปะอินเดีย [Buddha Images in Indian Art]. Bangkok: Muangboran Press.
Tingsanchali, C. (2012). เจดีย์ในศิลปะพม่า - มอญ [Stupas in Burmese - Mon Art]. Bangkok: Muangboran Press.
Tingsanchali, C. (2021). จากเมืองตากสู่สะเทิม [From Tak to Thaton]. Bangkok: Matichon.
Tripitaka in Pali Languange with Thai Alphabets, The Siamratha Version Vol.10 (3nd ed.). (1980). Bangkok: Mahamakut Raja Vidhyalaya.
Tripitaka, Maha Chulalongkorn Rajavidyalaya Version Vol.10. (1996). Bangkok: Maha Chulalongkorn Rajavidyalaya.
Tripitaka, The Royal Version Vol.10. (1982). Bangkok: Department of Religious Affairs.