การปฏิบัติการพัฒนาทักษะการให้เหตุผลทางคณิตศาสตร์ โดยจัดการเรียนรู้ที่เน้นการคิดแบบฮิวริสติกส์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านหนองขุ่น สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา อุบลราชธานี เขต 3

ผู้แต่ง

  • จิมลอน คูณทา
  • อมรรัตน์ พันธ์งาม

คำสำคัญ:

ทักษะการให้เหตุผลทางคณิตศาสตร์ การเรียนรู้ที่เน้นการคิดแบบฮิวริสติกส์

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อปฏิบัติการพัฒนาทักษะการให้เหตุผลทางคณิตศาสตร์ โดยจัดการเรียนรู้ที่เน้นการคิดแบบฮิวริสติกส์ และเพื่อศึกษาผลการปฏิบัติการพัฒนาทักษะการให้เหตุผลทางคณิตศาสตร์โดยจัดการเรียนรู้ที่เน้นการคิดแบบฮิวริสติกส์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านหนองขุ่น  สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุบลราชธานี เขต 3 กลุ่มเป้าหมายในการพัฒนาเป็นนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2555  โรงเรียนบ้านหนองขุ่น สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุบลราชธานี เขต 3 จำนวน 16 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วย 1) แผนการจัดการเรียนรู้ที่เน้นการคิดแบบฮิวริสติกส์ 2) แบบวัดทักษะการให้เหตุผลทางคณิตศาสตร์ 3) แบบทดสอบย่อยท้ายวงจร 4) แบบบันทึกการสังเกตพฤติกรรมการเรียนรู้ของนักเรียน 5) แบบบันทึกการสังเกตพฤติกรรมการสอนของครู 6) แบบสัมภาษณ์ 7) แบบบันทึกประจำวัน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน

                 ผลการวิจัยพบว่า

  1. การปฏิบัติการพัฒนาทักษะการให้เหตุผลทางคณิตศาสตร์ โดยจัดการเรียนรู้ที่เน้นการคิดแบบฮิวริสติกส์ ประกอบด้วย 5 ขั้นตอน ดังนี้ 1) ขั้นการอ่านและคิด 2) ขั้นการสำรวจและวางแผน 3) ขั้นการเลือกวิธีการแก้ปัญหา 4) ขั้นดำเนินการหาคำตอบ 5) ขั้นการสะท้อนผลและการประเมินค่า ซึ่งพบว่าการจัดการเรียนรู้ที่เน้นการคิดแบบ
    ฮิวริสติกส์ เป็นการจัดการเรียนรู้ที่ส่งเสริมให้นักเรียนมีอิสระในการคิด ค้นหาคำตอบด้วยตนเอง ด้วยวิธีที่หลากหลาย ใช้เหตุผลประกอบการตัดสินใจเลือกวิธีการหาคำตอบ โดยมีการเชื่อมโยงความรู้ที่เรียนเข้ากับความรู้เดิมที่เรียนมาแล้ว ทำให้นักเรียนสามารถตรวจสอบคำตอบจากการค้นพบด้วยตัวเองได้อย่างสมเหตุสมผล
  2. ผลการพัฒนาทักษะการให้เหตุผลทางคณิตศาสตร์ หลังการปฏิบัติการมีความก้าวหน้าเฉลี่ย ร้อยละ 47.92 และนักเรียนทุกคนมีคะแนนทักษะการให้เหตุผลทางคณิตศาสตร์ ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60

 

เอกสารอ้างอิง

เขตพื้นที่การศึกษาอุบลราชธานี เขต 3, สำนักงาน. รายงานผลการประเมินคุณภาพการศึกษาขั้นพื้นฐาน โครงการประเมินคุณภาพผู้เรียน ปีการศึกษา 2551. อุบลราชธานี: มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี, 2552.
เขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุบลราชธานี เขต 3, สำนักงาน. รายงานการประเมินคุณภาพการศึกษาขั้นพื้นฐาน โครงการประเมินคุณภาพผู้เรียน ปีการศึกษา 2552. อุบลราชธานี: กลุ่มงานวัดและประเมินผล สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาอุบลราชธานี เขต 3, 2553.
. รายงานการประเมินคุณภาพนักเรียนระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน เพื่อการประกันคุณภาพ
ปีการศึกษา 2553. อุบลราชธานี: กลุ่มงานวัดและประเมินผล สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาอุบลราชธานี เขต 3, 2554.
จิมลอน คูณทา. การปฏิบัติการพัฒนาทักษะการให้เหตุผลทางคณิตศาสตร์ โดยจัดการเรียนรู้ที่เน้นการคิด
แบบฮิวริสติกส์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านหนองขุ่น สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา อุบลราชธานี เขต 3. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี, 2556.
จุไรรัตน์ ประจวบมอญ. การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้คณิตศาสตร์ที่เน้นทักษะกระบวนการทางคณิตศาสตร์สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 2548.
ทดสอบทางการศึกษา, สำนัก. สรุปผลการประเมินคุณภาพภายนอกรอบสอง (พ.ศ. 2549–2553) จากข้อมูล
ผลการประเมินของ สมศ. ระหว่างปีการศึกษา 2549 - 2551 ของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. กรุงเทพฯ: กลุ่มพัฒนาระบบการประกันคุณภาพการศึกษา
ขั้นพื้นฐาน สำนักทดสอบทางการศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ, 2552.
ธีรวุฒิ เอกะกุล. การวิจัยปฏิบัติการ. พิมพ์ครั้งที่ 2. อุบลราชธานี: ยงสวัสดิ์อินเตอร์กรุ๊ป, 2552.
นวลทิพย์ นวพันธุ์. ผลของการจัดกิจกรรมการเรียนรู้คณิตศาสตร์โดยเน้นการคิดแบบฮิวริสติกส์ที่มีต่อความคิดสร้างสรรค์ ความสามารถในการตั้งและแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2552.
เวชฤทธิ์ อังกนะภัทรขจร. การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้แบบการสอนแนะให้รู้คิด (CGI) ที่ใช้ทักษะการให้เหตุผลและการเชื่อมโยงโดยบูรณาการ สาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ เรื่องการวิเคราะห์ข้อมูลกับสิ่งแวดล้อมศึกษา สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6. ปริญญานิพนธ์การศึกษาดุษฎีบัณฑิต มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, 2551.
ศึกษาธิการ, กระทรวง. หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย, 2551.
ส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี, สถาบัน. การอบรมคณิตศาสตร์ด้วยระบบทางไกล สาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ ระดับประถมศึกษา หลักสูตรมาตรฐานการอบรมครู ปีที่ 1 (ฉบับปรับปรุง). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ สกสค, 2554.
. คู่มือการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว, 2544.
สุรเชษฐ์ เหล่าจันตา. การวิจัยเชิงปฏิบัติการเพื่อพัฒนาทักษะการคิดด้านคณิตศาสตร์ โดยใช้แบบฝึกของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 2551.
สุรัญชนา บุตรวิเชียร. การเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ความสามารถในการให้เหตุผลและเจตคติต่อวิชาคณิตศาสตร์ เรื่องโจทย์ปัญหาอัตราส่วนร้อยละของนักเรียนระหว่างการจัดกิจกรรมการเรียนรู้แบบฮิวริสติกส์ และการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ตามคู่มือครู. ปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 2549.
สุวิมล ว่องวาณิช. การวิจัยปฏิบัติการในชั้นเรียน. พิมพ์ครั้งที่ 10. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย, 2550.
อัมพร ม้าคนอง. “การสอนทักษะการคิด,” วารสารคณิตศาสตร์. 37, 422-423 (พฤษภาคม-ธันวาคม 2536): 40-44
Krulik, S. and J. A. Rudnick. The New Sourcebook for Teaching Reasoning and Problem Solving in Elementary School. Boston: Allyn and Bacon, 1995.
National Council of Teachers of Mathematics. Curriculum and Evaluation Standards for School Mathematics. Reston, Virginia: The National Council of Teachers of Mathematics, 1989
Sheffield, L. j. Proceedings of the Discussing Group 9: Promoting Creativity for All Students in Mathematics Education : The 11th International Congress on Mathematical Education Monterey (online) 2008 (cited 12 December 2008). Available form: http://dg.icme11.org/tsg/show/10

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2021-08-27

รูปแบบการอ้างอิง

คูณทา จ., & พันธ์งาม อ. (2021). การปฏิบัติการพัฒนาทักษะการให้เหตุผลทางคณิตศาสตร์ โดยจัดการเรียนรู้ที่เน้นการคิดแบบฮิวริสติกส์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านหนองขุ่น สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา อุบลราชธานี เขต 3. วิจัยและประเมินผลอุบลราชธานี, 2(1), 62–69. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/ubonreseva/article/view/250839