การพัฒนาแผนการจัดการเรียนรู้แบบวัฏจักรการเรียนรู้ 7 ขั้น เพื่อส่งเสริมการคิด อย่างมีวิจารณญาณ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น 56-65

ผู้แต่ง

  • วิลาวัลย์ ศรมณี
  • เสนอ ภิรมจิตรผ่อง

คำสำคัญ:

แผนการจัดการเรียนรู้แบบวัฏจักรการเรียนรู้ 7 ขั้น, การคิดอย่างมีวิจารณญาณ, นักเรียนมัธยมศึกษา

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ คือ 1) เพื่อสร้างและพัฒนาแผนการจัดการเรียนรู้แบบวัฏจักรการเรียนรู้ 7 ขั้น เพื่อส่งเสริมการคิดอย่างมีวิจารณญาณสำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น 2) เพื่อศึกษาประสิทธิภาพของแผนการจัด การเรียนรู้ 3) เพื่อเปรียบเทียบการคิดอย่างมีวิจารณญาณของนักเรียนก่อนและหลังการเรียน 4) เพื่อศึกษาความคิดเห็นของผู้เรียนต่อการจัดการเรียนการรู้ กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 จำนวน 41 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วย แบบสอบถามสภาพการจัดการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมความสามารถในการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และการจัดการเรียนรู้โดยใช้กระบวนการสืบเสาะแบบวัฏจักรการเรียนรู้ 7 ขั้น แบบวัดความสามารถในการคิดอย่างมีวิจารณญาณ แบบสอบถามเพื่อสำรวจความคิดเห็นของผู้เรียนที่มีต่อแผนการจัดการเรียนรู้ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลได้แก่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการทดสอบลำดับพิสัยวิลคอกซอน

ผลการวิจัยพบว่า

  1. แผนการจัดการเรียนรู้แบบวัฏจักรการเรียนรู้ 7 ขั้น มี 9 แผน แต่ละแผนมีกิจกรรมการเรียนการสอนดังนี้ 1) ขั้นตรวจสอบความรู้เดิม 2) ขั้นสร้างความสนใจ 3) ขั้นสำรวจและค้นหา 4) ขั้นอธิบาย 5) ขั้นขยายความรู้ 6) ขั้นประเมินผล และ 7) ขั้นนำความรู้ไปใช้
  2. แผนการจัดการเรียนรู้ที่พัฒนาขึ้นมีค่าประสิทธิภาพเท่ากับ 75.12 / 78.78 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ 70/70 ที่ตั้งไว้ และมีดัชนีประสิทธิผลเท่ากับ 0.617 แสดงว่านักเรียนมีความก้าวหน้าในการเรียนร้อยละ 61.70
  3. หลังการทดลองนักเรียนมีคะแนนเฉลี่ยการคิดอย่างมีวิจารณญาณสูงกว่าก่อนการทดลอง อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01
  4. นักเรียนมีความคิดเห็นต่อการจัดการเรียนรู้อยู่ในระดับมาก

เอกสารอ้างอิง

จิราภรณ์ ศิริทวี. รายงานผลการจัดการศึกษาระดับมัธยมศึกษาตอนปลายของไทย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์คุรุสภา ลาดพร้าว, 2548.
ถนอมพร เลาหจรัสแสง. คอมพิวเตอร์ช่วยสอน. กรุงเทพฯ: วงกมลโปรดักชัน, 2541.
ทดสอบทางการศึกษาแห่งชาติ (องค์การมหาชน), สถาบัน. รายงานสรุปผลการจัดสอบ การทดสอบทางการศึกษา ระดับชาติขั้นพื้นฐาน (O–NET) ปีการศึกษา 2555. กรุงเทพฯ: สถาบันทดสอบทางการศึกษาแห่งชาติ (องค์การมหาชน), 2556.
ทัศนียพร ครูเกษตร. ผลการจัดกิจกรรมการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ เรื่อง โลกและการเปลี่ยนแปลงชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 โดยใช้วัฏจักรการเรียนรู้ 7 ขั้น. การศึกษาค้นคว้าอิสระการศึกษามหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 2552.
ทิศนา แขมมณี. ศาสตร์การสอน : องค์ความรู้เพื่อจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2545.
นันทิยา บุญเคลือบ และคนอื่น ๆ. “การเรียนการสอนวิทยาศาสตร์ตามแนวคิด Constructivism,” วารสาร สสวท. 25,99 (ตุลาคม-ธันวาคม 2540): 13-14.
เนาวรัตน์ จันทรวิวัฒน์. การเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน การคิดอย่างมีวิจารณญาณและทักษะ กระบวนการทางวิทยาศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ระหว่างการจัดการเรียนรู้แบบวัฏจักร การเรียนรู้ 7 ขั้นกับการจัดการเรียนรู้แบบวัฏจักร 5 ขั้น. วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 2551.
วัฒนาพร ระงับทุกข์. การจัดการเรียนการสอนที่เน้นผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง. กรุงเทพฯ: ต้นอ้อ 1999, 2541.
ส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี, สถาบัน. แนวการสอนวิทยาศาสตร์เกี่ยวกับโครงงานวิทยาศาสตร์กับคุณภาพชีวิต. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว, 2547.
สุภาพร วงเวียง. การเปรียบเทียบผลการเรียนวิทยาศาสตร์แบวัฏจักรการเรียนรู้ 7 ขั้น (7E)ที่กำหนดและ หมุนเวียนหน้าที่ของสมาชิกกับการสืบเสาะแบบ สสวท. ที่มีต่อทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ขั้น พื้นฐานและการคิดเชิงวิพากษ์วิจารณ์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2. วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 2549.
เสาวลักษณ์ แย้มตรี. “การคิดวิจารณญาณ : ทักษะจำเป็นที่ต้องพัฒนา,” สาธารณสุข. 11,121 (กุมภาพันธ์ 2542): 10-11.
อาฬวี ภิญโญดม. การเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน เรื่องพันธุกรรม กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ ทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ขั้นบูรณาการ และเจตคติต่อการเรียนวิทยาศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ระหว่างการจัดกิจกรรมการเรียนรู้แบบวัฏจักรการเรียนรู้ 4 MAT และการจัดกิจกรรมการเรียนรู้แบบสืบเสาะหาความรู้ 7 ขั้น. วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 2551.
อำนวยพร นันทา. ผลการจัดการเรียนรู้วิทยาศาสตร์แบบวัฎจักรการเรียนรู้ 7 ขั้น เรื่อง โลกและการเปลี่ยนแปลงชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2. การศึกษาค้นคว้าอิสระการศึกษามหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 2552.
อิศราภรณ์ ภาพันธ์. การเปรียบเทียบผลการเรียนเรื่อง สารและการเปลี่ยนแปลงของสารแบบวัฎจักรการเรียนรู้ 7 ขั้นโดยใช้พหุปัญญาและการเรียนสืบเสาะแบบ สสวท. ที่มีต่อทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ขั้นพื้นฐานและความสามารถในการคิดวิพากษ์วิจารณ์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2. วิทยานิพนธ์ การศึกษามหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 2550.
Bransford, J. D. A. L. Brown. and R. R. Cocking. How People Learn. Washington, D.C.: National Academy Press, 2000.
Ebrahim, Ail. “The Effect of Traditional Learning and a Learning Cycle Inquiry Learning Strategy on Students Science Achievement and Attitudes Toward Elementary Science,” Dissertation Abstracts International. 65,4 (October 2004): 1232-A.
Eisenkraft, Artur. “Expanding the 5E Model,” The Science Teacher. 10,18 (September 2003):
57-59.
National Council of Social Studies : NCSS. Social Studies for Early Childhood and Elementary School Children Preparing for the 21st Century, 1989.
Watson Goodwin and E. M. Glaser. Watson–Glaser Critical Thinking Appraisal Manual for Ym and Zm. New York: Harcourt Brasce and World, 1964.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2021-08-28

รูปแบบการอ้างอิง

ศรมณี ว., & ภิรมจิตรผ่อง เ. . (2021). การพัฒนาแผนการจัดการเรียนรู้แบบวัฏจักรการเรียนรู้ 7 ขั้น เพื่อส่งเสริมการคิด อย่างมีวิจารณญาณ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น 56-65. วิจัยและประเมินผลอุบลราชธานี, 5(1), 56–65. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/ubonreseva/article/view/251001