ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสมดุลระหว่างชีวิตและการทำงานของครูในโรงเรียนคาทอลิก

Main Article Content

ปาณิสรา แป้นนอก
รัตติกรณ์ จงวิศาล

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีจุดประสงค์เพื่อศึกษาระดับจิตวิญญาณในการทำงาน ภาวะผู้นำเชิงจิตวิญญาณและความสมดุลระหว่างชีวิตและการทำงาน เปรียบเทียบปัจจัยส่วนบุคคล ได้แก่ เพศ อายุ และสถานภาพสมรสกับความสมดุลระหว่างชีวิตและการทำงาน ความสัมพันธ์ระหว่างจิตวิญญาณในการทำงาน ภาวะผู้นำเชิงจิตวิญญาณกับความสมดุลระหว่างชีวิตและการทำงาน และการพยากรณ์ระหว่างจิตวิญญาณในการทำงานและภาวะผู้นำเชิงจิตวิญญาณกับความสมดุลระหว่างชีวิตและการทำงานของครู กลุ่มตัวอย่างคือ ครูในโรงเรียนคาทอลิก จำนวน 380 คน เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามปัจจัยส่วนบุคคล แบบวัดจิตวิญญาณในการทำงาน แบบวัดภาวะผู้นำเชิงจิตวิญญาณ และแบบวัดความสมดุลระหว่างชีวิตและการทำงาน สถิติที่ใช้คือ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบทดสอบ t-test การวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน และการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณ


            ผลการวิจัยพบว่า 1) ครูมีระดับจิตวิญญาณในการทำงานและภาวะผู้นำเชิงจิตวิญญาณอยู่ในระดับสูงที่สุด ระดับความสมดุลระหว่างชีวิตและการทำงานอยู่ในระดับสูง 2) ครูที่มีเพศและสถานภาพสมรสที่แตกต่างกัน มีความสมดุลระหว่างชีวิตและการทำงานไม่แตกต่างกัน และอายุครูที่แตกต่างกันมีความสมดุลระหว่างชีวิตและการทำงานแตกต่างกัน 3) จิตวิญญาณในการทำงานและภาวะผู้นำเชิงจิตวิญญาณมีความสัมพันธ์ทางบวกกับความสมดุลระหว่างชีวิตและการทำงานของครู และ 4) จิตวิญญาณในการทำงานและภาวะผู้นำเชิงจิตวิญญาณ สามารถร่วมกันพยากรณ์ความสมดุลระหว่างชีวิตและการทำงานของครูได้ร้อยละ 9.4 (  =  .094) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ภาษาไทย

กองบรรณาธิการ the 101. (2568). เปิดโจทย์การศึกษา 2568: ถึงเวลายกระดับโครงสร้างใหม่ เพื่อการศึกษาไทย

ที่เท่าเทียมมากขึ้น สืบค้นเมื่อ 21 กันยายน from https://www.eef.or.th/education-restructuring-

for-equity-2025/

เจษฎา นกน้อย. (2560). พฤติกรรมองค์การ. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ดิษพล รุ่งโรจน์วรวัฒนา, และ ธีรภัทร กุโลภาส. (2564). ลักษณะอัตลักษณ์ครูโรงเรียนคาทอลิก. วารสารวิชาการ

วิทยาลัยแสงธรรม, 13 (2), 228-246.

นฤเบศร์ สายพรหม, ดุษฎี โยเหลา และรัตติกรณ์ จงวิศาล. (2559). อิทธิพลพหุระดับของภาวะผู้นำแบบรับใช้ผู้อื่น

กับปัจจัยเหตุและผลของจิตวิญญาณในการทำงานที่มีต่อสุขภาวะทางจิตวิญญาณ พฤติกรรม และเจตคติ

ในการทำงานของครูในโรงเรียนคาทอลิก สังกัดอัครสังฆมณฑลกรุงเทพฯ. (ปริญญานิพนธ์ปริญญาดุษฎี

บัณฑิต). มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

นุรฟิตตรี เจ๊ะอาแว, และ รัตติกรณ์ จงวิศาล. (2559). ภาวะผู้นำ จิตวิญญาณในที่ทำงาน สมดุลระหว่างชีวิตและ

การทำงาน กับผลการปฏิบัติงานของพนักงานระดับปฏิบัติการ ธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทย

(สำนักงานใหญ่). วารสารพฤติกรรมศาสตร์, 22 (2), 29-48.

บุญใจ ศรีสถิตย์นรากูร. (2555). การพัฒนาและตรวจสอบคุณภาพเครื่องมือวิจัย: คุณสมบัติการวัดเชิงจิตวิทยา.

โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

รัตติกรณ์ จงวิศาล. (2565). รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์เรื่อง การพัฒนาแบบวัดจิตวิญญาณในการทำงานฉบับ

ภาษาไทย. เอเชีย ดิจิตอลการพิมพ์.

รัตติกรณ์ จงวิศาล. (2567). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมภาวะผู้นำเชิงจิตวิญญาณสำหรับผู้นำในองค์การระบบ

สุขภาพ. วารสารพฤติกรรมศาสตร์เพื่อการพัฒนา, 16 (1), 47-67.

วาสนา รังสร้อย. (2564). ภาวะผู้นำและวัฒนธรรมองค์การที่มีผลต่อคุณภาพชีวิตการทำงานของบุคลากรครู

โรงเรียนวัดลานบุญ สำนักงานเขตลาดกระบัง กรุงเทพมหานคร. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 8 (2),

-74.

สภาการศึกษาคาทอลิกแห่งประเทศไทย. (2565). อัตลักษณ์โรงเรียนคาทอลิก เพื่อวัฒนธรรมแห่งการเสวนา.

สืบค้นเมื่อ 20 มีนาคม 2568 from https://www.catholic-education.or.th/edct/index.php

สภาการศึกษาคาทอลิกแห่งประเทศไทย. (2567). วิสัยทัศน์และพันธกิจการศึกษาคาทอลิกไทย.

สืบค้นเมื่อ 21 มีนาคม 2568 from https://inlnk.co/uFmwv

สายสุนีย์ เกษม (2559). ความสมดุลระหว่างชีวิตกับการทำงานของบุคลากรสายวิชาการระดับอุดมศึกษาในจังหวัด

เชียงใหม่. วารสารมหาวิทยาลัยพายัพ, 26 (1), 151-174

สุพักตรา แจ้งจิตร์, และ ทิพทินนา สมุทรานนท์. (2562). คุณภาพชีวิตในการทำงาน ความสมดุลระหว่างงานและ

ชีวิตและความผาสุกทางใจของพยาบาลวิชาชีพโรงพยาบาลเอกชนขนาดกลางในกรุงเทพมหานคร.

วารสารพยาบาลทหารบก, 20 (2), 131-139.

สุชาติ ประสิทธิ์รัฐสินธุ์. (2555). ระเบียบวิธีการวิจัยทางสังคมศาสตร์. (พิมพ์ครั้งที่ 15). โรงพิมพ์สามลดา.

สุรพงษ์ คงสัตย์ และ ธีรชาติ ธรรมวงค์ (2551). การหาค่าความเที่ยงตรงของแบบสอบถาม (IOC).

สืบค้นเมื่อ 10 มีนาคม 2568 https://www.mcu.ac.th/article/detail/14329

อธิเจต มงคลโสฬศ. (2568). ครูแบก “งาน” รากของปัญหามาจากไหน ?. สืบค้นเมื่อ 18 มีนาคม 2568

https://www.thaipbs.or.th/now/content/2828

อนิสา สังข์เจริญ, และ วศิวพร แต้มคู. (2567). การสร้างความสมดุลชีวิตกับการทำงานในบทบาทของครูตามหลัก

ไตรสิกขา. วารสาร มจร บาฬีศึกษาพุทธโฆสปริทรรศน์, 9 (1), 208-224.

อภิญญา หิรัญวงษ์. (2565). สถิติประยุกต์ทางจิตวิทยา. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

ภาษาอังกฤษ

Anindita, R. L., & Taufiqur, R. H. (2018). How Demographics Affect Quality of Work Life and Work-

Life Balance. International Conference Recent Innovation, 2616-2627.

Anupama, B. (2021). Workplace Spirituality and Worklife Balance: A Critical Study. Journal of

Emerging Technologies and Innovative Research (JETIR), 8 (9), 350-358.

Cinamon, R. G., & Rich, Y. (2005). Work-family conflict among female teachers. Teaching and

Teacher Education, 21 (4), 365-378.

Cronbach, L. J. (1990). Essentials of psychological testing ( ed.). Harper & Row Publishers.

Fisher, G. G. (2003). Beyond Work and Family: A Measure of Work/Nonwork Interference and

Enhancement. Journal of Occupational Health Psychology 14 (4), 441-456.

Fry, L. W. (2003). Toward a theory of spiritual leadership. The Leadership Quarterly, 14 (6), 693-

Fry, L. W., Vitucci, S., & Cedillo, M. (2005). Spiritual leadership and army transformation: Theory,

measurement, and establishing a baseline. The Leadership Quarterly, 16, 835–862.

Garg, N. (2017). Workplace Spirituality and Employee Well-being: An Empirical Exploration.

Journal of Human Values 23 (2), 129-147.

Greenhaus, J. H., & Powell, G. N. (2006). When work and family are allies: A theory of work-family

enrichment. Academy of Management Review. Academy of Management Review, 31 (1),

-92.

Gu, Q., & Day, C. (2013). Challenges to teacher resilience: Conditions count. British Educational

Research Journal, 39 (1), 22-44.

Haar, J., Brougham, D., Roche, M. A., & Barney, A. . (2017). Servant leadership and work

engagement: The mediating role of work-life balance. New Zealand of Human

Resources Management (NZJHRM), 17 (2), 56-72.

Hunsaker, W. D., & Jeong, W. (2023). Spiritual Leadership and Work-life Balance. Journal of

Management, Spirituality & Religion, 27 (1), 27-52.

Jena, L. K., & Pradhan, R. K. (2014). Workplace spirituality and work-life balance: An empirical

introspection in Indian manufacturing industries. International Journal of Applied

Psychology, 4 (4), 155-161.

Lamprinou, V. D. I., Tasoulis, K., & Kravariti, F. (2021). The impact of servant leadership and

perceived organisational and supervisor support on job burnout and work–life balance

in the era of teleworking and COVID-19. Leadership & Organization Development

Journal of Managerial Psychology, 42 (7), 1071-1088.

Lin, Y., Jiang, C., P., Y., & Xu, Z. (2024). The impact of mindfulness on nurses' perceived

professional benefits: The mediating roles of workplace spirituality and work-life

balance. Frontiers in Psychology, 15, 1-12.

Poohongthong, C., Surat, P., & Sutipan, P. (2014). A Study on the Relationships between Ethical

Leadership, Work-life Balance, Organizational Socialization, and Organizational

Citizenship Behavior of Teachers in Northern Thailand. International Journal of

Behavioral Science, 9 (2), 17-28.