บทบาทของปัญญาประดิษฐ์ในการวางแผนการท่องเที่ยวแบบเฉพาะบุคคล ในบริบทอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวของประเทศไทย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
อุตสาหกรรมการท่องเที่ยวในยุคดิจิทัลกำลังอยู่ภายใต้การเปลี่ยนผ่านเชิงโครงสร้างจากอิทธิพล
ของเทคโนโลยีขั้นสูง โดยเฉพาะปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence: AI) ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการพลิกโฉมกระบวนการออกแบบและวางแผนการท่องเที่ยวแบบเฉพาะบุคคล (Personalized Travel) บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทบทวนและสังเคราะห์องค์ความรู้เชิงทฤษฎีและเชิงประจักษ์เกี่ยวกับบทบาทของ AI ในการสนับสนุนการวางแผนการท่องเที่ยวแบบเฉพาะบุคคล ภายใต้บริบทของอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวไทย โดยใช้วิธีการทบทวนวรรณกรรมเชิงบรรยายจากแหล่งข้อมูลวิชาการที่เกี่ยวข้องในช่วง 5 ปีที่ผ่านมา
ผลการศึกษาชี้ให้เห็นว่า บทบาทของ AI สามารถอธิบายได้ผ่านกรอบการวิเคราะห์เชิงระบบ (systemic perspective) ใน 3 มิติที่สัมพันธ์กันอย่างมีพลวัต ได้แก่ (1) มิติการจัดการข้อมูล (data layer)
ซึ่งครอบคลุมการรวบรวม บูรณาการ และวิเคราะห์ข้อมูลนักท่องเที่ยวเชิงพฤติกรรมและบริบท (2) มิติของกลไกอัจฉริยะ (intelligence layer) ซึ่งรวมถึงระบบแนะนำอัตโนมัติ อัลกอริทึมการเรียนรู้ของเครื่อง และแชตบอตที่สามารถปรับตัวตามผู้ใช้ และ (3) มิติการส่งมอบคุณค่า (value delivery layer) ซึ่งมุ่งเน้นการสร้างประสบการณ์การท่องเที่ยวที่มีความเฉพาะบุคคลและต่อเนื่องแบบไร้รอยต่อ การสังเคราะห์องค์ความรู้จากวรรณกรรมนำไปสู่
ข้อค้นพบเชิงแนวคิดที่สำคัญว่า AI ทำหน้าที่เป็น “โครงสร้างพื้นฐานเชิงปัญญา” (cognitive infrastructure)
ที่เอื้อให้เกิดการบูรณาการระหว่างข้อมูล (data-driven insights) พฤติกรรมผู้บริโภค และทรัพยากรการท่องเที่ยวในลักษณะของระบบนิเวศดิจิทัล (digital ecosystem) ซึ่งส่งผลให้เกิดการเพิ่มประสิทธิภาพในการจับคู่ความต้องการ (demand-resource matching) และการกระจายตัวของนักท่องเที่ยวเชิงพื้นที่ (spatial redistribution) โดยเฉพาะในพื้นที่รองของประเทศไทย อย่างไรก็ตาม การประยุกต์ใช้ AI ในบริบทประเทศไทยยังคงเผชิญข้อจำกัดเชิงโครงสร้าง ได้แก่ ความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงเทคโนโลยี (digital divide) ประเด็นจริยธรรมและความเป็นส่วนตัวของข้อมูล (data privacy and ethics) ตลอดจนข้อจำกัดด้านศักยภาพของชุมชนท้องถิ่นในการปรับตัวต่อเทคโนโลยี บทความนี้จึงเสนอแนวทางเชิงนโยบายที่เน้นการพัฒนาระบบนิเวศดิจิทัลอย่างครอบคลุม การกำกับดูแลข้อมูลอย่างสมดุล และการเสริมสร้างศักยภาพของผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย เพื่อให้การใช้ AI
ในอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวไทยเป็นไปอย่างยั่งยืนและครอบคลุม
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ลิขสิทธิ์บทความวิจัยที่ได้รับการตีพิมพ์เผยแพร่ในวารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ วไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์ ถือเป็นกรรมสิทธิ์ของคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์ ห้ามนำข้อความทั้งหมดหรือบางส่วนไปพิมพ์ซ้ำ เว้นแต่จะได้รับอนุญาตจากมหาวิทยาลัยเป็นลายลักษณ์อักษร
ความรับผิดชอบ เนื้อหาต้นฉบับที่ปรากฏในวารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ วไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์ เป็นความรับผิดชอบของผู้นิพนธ์บทความหรือผู้เขียนเอง ทั้งนี้ไม่รวมความผิดพลาดอันเกิดจากเทคนิคการพิมพ์
เอกสารอ้างอิง
เจตน์วงศ์ เกตุนิมะ และ ทักษญา สง่าโยธิน. (2568). การพัฒนาศักยภาพอุตสาหกรรมท่องเที่ยวรูปแบบการ
ท่องเที่ยวเชิงธุรกิจในประเทศไทยสำหรับนักเดินทางท่องเที่ยวเชิงธุรกิจจากสาธารณรัฐประชาชนจีน.
วารสารการวิจัยการบริหารการพัฒนา, 15(2), 749–815.
โชติ ภักดีอักษร, ธัญนันท์ บุญอยู่, และ สุมาลี รามนัฏ. (2566). บทบาทของท่องเที่ยวไทยต่อการขับเคลื่อน
เศรษฐกิจในระดับชาติและท้องถิ่น. วารสารศิลปศาสตร์และอุตสาหกรรมบริการ, 6(2), 186–201.
ภัคชุดา พูนสุวรรณ. (2567). นวัตกรรมกับการพัฒนาการท่องเที่ยวในยุค New Normal. วารสารพุทธนวัตกรรม
และการจัดการ, 5(1), 25–36.
สามารถ พันธ์เวหา, สุภาพร ชาวสวน, และ ศราวดี ศรีอ่วม. (2567). ปัจจัยที่มีผลต่อการพัฒนาการท่องเที่ยวไทย ในจังหวัดภูเก็ต. วารสารปัญญาลิขิต, 2(2), 58–71.
Alrasheedi, N. M. (2025). Artificial intelligence and personalizing travel experiences: The future of
tourism. Journal of Information Systems Engineering and Management, 10(53s), 780–794.
Chaivichayachat, B. (2024). Total factor productivity growth of Thai tourism. Social Sciences
Research and Academic Journal, 19(1), 95–110.
Kandampully, J., Zhang, T. C., & Jaakkola, E. (2020). Customer experience management in
hospitality: A literature synthesis, new understanding, and research agenda. International
Journal of Contemporary Hospitality Management, 32(3), 1022–1044.
Klarin, A., Park, E., Xiao, Q., & Kim, S. (2023). Time to transform the way we travel: A conceptual
framework for slow tourism and travel research. Tourism Management Perspectives, 46,
https://doi.org/10.1016/j.tmp.2023.101100
Khumsai, N. (2022). Adaptation of community-based tourism with innovation theory. Romphruek
Journal of the Humanities and Social Sciences, 40(3), 9–27.
Nugroho, I. S., Priyanto, D., & Purnama, Y. (2024). Exploring the role of artificial intelligence (AI) in
designing and optimizing personalization strategies to enhance customer experience in
the tourism industry. Technology and Society Perspectives (TACIT), 2(3), 292–298.
Rather, R. A. (2020). Customer experience and engagement in tourism destinations: The
experiential marketing perspective. Journal of Travel & Tourism Marketing, 37(1), 15–32.
Saichana, S. (2025). Virtual reality and experiential marketing in Thai tourism: A Generation Y
perspective. Asian Administration and Management Review, 8(1), Article 16.
https://doi.org/10.14456/aamr.2025.16
Veseli, A., Bajraktari, D., & Bajraktari, A. (2025). Personalizing the travel experience through AI:
Exploring the impact of AI-driven technologies on travelers’ satisfaction in emerging
tourism markets. Crisis Management Days.
Wang, S., Wang, Q., Cui, Q., & Lan, T. (2025). Artificial intelligence in tourism: A systematic
literature review and future research agenda. Sustainability, 17(20), 9080.
https://doi.org/10.3390/su17209080
Wudhiwiriya, P. (2024). The study of trends, impacts, and challenges of Thai tourism in the digital
world in the new normal era. Journal of Liberal Art of Rajamangala University of
Technology Suvarnabhumi, 4(3), 600–612.
