รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัลโรงเรียนประถมศึกษา ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ก
การวิจัยในครั้งนี้มีความมุ่งหมายเพื่อ 1) ศึกษาองค์ประกอบภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล 2) สร้างและพัฒนารูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล และ 3) เพื่อตรวจสอบประสิทธิผลของรูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล การวิจัยมี 3 ระยะ คือ ระยะที่ 1 การศึกษาองค์ประกอบภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล ได้แก่ ขั้นที่ 1 การศึกษาเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ขั้นที่ 2 การยืนยันองค์ประกอบภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล โดยผู้เชี่ยวชาญ 9 ท่าน ขั้นที่ 3 การศึกษาความต้องการจำเป็นในการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล กลุ่มตัวอย่าง คือ ครูโรงเรียนประถมศึกษาภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ปีการศึกษา 2568 จำนวน 370 คน เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสอบถาม มีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.98 ระยะที่ 2 สร้างและพัฒนารูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล ได้แก่ ขั้นที่ 1 ร่างรูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล ขั้นที่ 2 การสร้างและยืนยันรูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล โดยผู้ทรงคุณวุฒิ 9 ท่าน ระยะที่ 3 การศึกษาประสิทธิผลจากการทดลองใช้รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล ได้แก่ ขั้นที่ 1 ดำเนินการทดลองใช้รูปแบบ การพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล กลุ่มเป้าหมาย ได้แก่ ครูโรงเรียนประถมศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาหนองคาย เขต 1 จำนวน 32 คน จาก 4 โรงเรียน ขั้นที่ 2 สรุปผลการทดลองใช้รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล ผลการวิจัยพบว่า 1. องค์ประกอบของภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล ประกอบด้วย 5 องค์ประกอบ ดังนี้ 1) การพัฒนาการจัดการเรียนรู้โดยใช้เทคโนโลยีดิจิทัล 2) ผู้นำในการพัฒนาหลักสูตรด้วยเทคโนโลยีดิจิทัล 3) การพัฒนาตนเองด้านการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลในการจัดการเรียนรู้ 4) การเป็นแบบอย่างที่ดีในการวัดและประเมินผลโดยใช้เทคโนโลยีดิจิทัล และ 5) การมีคุณธรรม จริยธรรมด้านการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลในการจัดการเรียนรู้ 2. รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล พบว่า องค์ประกอบของรูปแบบ ประกอบด้วย 1) หลักการของรูปแบบ 2) วัตถุประสงค์ของรูปแบบ 3) เนื้อหาของรูปแบบ 4) กระบวนการพัฒนา และ5) การวัดและประเมินผล รวมถึงการประเมินความเหมาะสมขององค์ประกอบรูปแบบ พบว่า โดยภาพรวม อยู่ในระดับมากที่สุด 3. ผลการประเมินประสิทธิผลรูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครูยุคดิจิทัล พบว่า มีพัฒนาการเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยมีค่าเพิ่มขึ้นเท่ากับ 0.79 หรือ ร้อยละความก้าวหน้าเท่ากับ 73.15
คำสำคัญ: รูปแบบการพัฒนา, ภาวะผู้นำทางวิชาการ, ครูยุคดิจิทัล
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2564). หลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2564. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.
ขจีนุช ดาโอภา. (2568). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงดิจิทัลของครูโรงเรียนมัธยมศึกษา ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วิทยานิพนธ์ ค.ด. สกลนคร: มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
จงดี เพชรสังคูณ. (2567). แนวทางการจัดการเรียนรู้ในยุคดิจิทัล. วารสารมณีเชษฐารามวัดจอมมณ, 7(6), 1407 – 1419.
ชีวิน อ่อนละออ และคณะ. (2563). ภาวะผู้นำยุคดิจิทัลสำหรับนักบริหารการศึกษา. วารสารวิทยาลัยบัณฑิตเอเซีย, 10(1), 108 - 119.
ไชยา ภาวะบุตร. (2565). ภาวะผู้นำทางวิชาการ Academic leadership. (พิมพ์ครั้งที่ 3). สกลนคร: มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
ณัฐยาภรณ์ เล็กสิงโต. (2564). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำยุคดิจิทัลของครูโรงเรียนประถมศึกษาในภาค ตะวันออกเฉียงเหนือ. วิทยานิพนธ์ ปร.ด. สกลนคร: มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
ฐิติมา จันทะคีรี. (2565). "การเรียนการสอนออนไลน์ในยุคดิจิทัล." Journal of Modern Learning Development. 7(10):349 - 363.
บดี ทะนอก. (2568). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครูในยุคดิจิทัลของโรงเรียนมัธยมศึกษาในโครงการ 1 อำเภอ 1 โรงเรียนคุณภาพ สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วิทยานิพนธ์ ปร.ด. สกลนคร: มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
มัตติกา ผาลี. (2566). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำครูยุคดิจิทัลในการจัดการเรียนรู้ของโรงเรียนประถมศึกษาในเขตพื้นที่รับผิดชอบ สำนักงานศึกษาธิการภาค 11. วิทยานิพนธ์ ปร.ด. สกลนคร: มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
รุ่งฤดี บุญจันทร์. (2567). การพัฒนารูปแบบการนิเทศแบบเสริมพลังเพื่อเสริมสร้างสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครูภาษาไทย สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่ การศึกษาประถมศึกษานครพนม เขต 2. วิทยานิพนธ์ ปร.ด. สกลนคร: มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
รัฐธรรมนญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. (2560). ราชกิจจานุเบกษา, เล่ม 134 ตอนที่ 40 ก. : 19 - 20 และ 67 - 70.
วิชัย วงษ์ใหญ่ และมารุต พัฒผล. (2562). เอกสารประกอบการบรรยาย เรื่องทักษะการโค้ชเพื่อครู.กรุงเทพฯ: บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
วิชัย วงษ์ใหญ่ และมารุต พัฒผล. (2563). กระบวนทัศน์ใหม่ในแพลทฟอร์มการเรียนรู้. กรุงเทพฯ: บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
สาธกา ตาลชัย. (2567). การพัฒนาครูในยุคดิจิทัล: ทักษะที่จําเป็นและความท้าทาย. วารสารกว๊านพะเยา, 1(3), 43 - 50.
สุพจน์ ประไพเพชร. (2566). ภาวะผู้นำ: แนวคิด ทฤษฎี และองค์ประกอบ. วารสารครุศาสตร์ปัญญา. 2(1), 59 - 73.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2562). คู่มือการขับเคลื่อนยุทธศาสตร์ชาติ (พ.ศ. 2561 – 2580) ของกระทรวงศึกษาธิการ. กรุงเทพ: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.
สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา (ก.ค.ศ.). (2564). ยุทธศาสตร์การพัฒนาครูแนวใหม่. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560 – 2579. กรุงเทพฯ : พริกหวานกราฟฟิค จำกัด.
สำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา. (2564). นวัตกรรมการจัดการศึกษาในยุคดิจิทัล. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการ.
อุไรรัก พันโกฏิ. (2567). รูปแบบการพัฒนาภาวะผู้นำทางวิชาการของครู กลุ่มโรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย. วิทยานิพนธ์ ค.ด. สกลนคร: มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
Tondeur, J., van Braak, J., Ertmer, P. A., & Ottenbreit - Leftwich, A. (2017). Understanding the relationship between teachers’ pedagogical beliefs and technology use in education: A systematic review of qualitative evidence. Educational Technology Research and Development, 65(3), 555 – 575.
Tracey Wilen, (2018). Digital Disruption: The Future of Work, Skills, Leadership, Education and Careers in a Digital World, New York: Peter Lang In.c.
Wenner, J. A., & Campbell, T. (2021). Thick and thin: Variations in teacher leader identity. International Journal of Teacher Leadership, 12(2), 4 - 21.
White, J. (2015). Digital Literacy Skills for FE Teachers. London: Learning Matters.
