การพัฒนากลยุทธ์การบริหารสถานศึกษาเชิงพื้นที่ในสังคมพหุวัฒนธรรมเพื่อพัฒนาสมรรถนะผู้เรียนอาชีวศึกษา ในสังกัดสำนักงานอาชีวศึกษาจังหวัดน่าน
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนากลยุทธ์การบริหารสถานศึกษาเชิงพื้นที่ในสังคมพหุวัฒนธรรมเพื่อพัฒนาสมรรถนะผู้เรียนอาชีวศึกษา ในสังกัดสำนักงานอาชีวศึกษาจังหวัดน่าน เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี (Mixed Methods Research) ดำเนินการ 4 ขั้นตอน ได้แก่ 1) ศึกษาบริบทสถานศึกษาสังกัดสำนักงานอาชีวศึกษาจังหวัดน่าน ด้วยการศึกษาเอกสารและใช้เทคนิค SWOT Analysis และ SOAR Analysis 2) พัฒนากลยุทธ์โดยการสนทนากลุ่มผู้เชี่ยวชาญจำนวน 20 คน ด้วยการเลือกแบบเจาะจง ได้แก่ นักวิชาการ ผู้ทรงคุณวุฒิ ผู้บริหารสถานศึกษาอาชีวศึกษาจังหวัดน่าน และกลุ่มผู้ปฏิบัติงานในสถานศึกษา ตรวจสอบ กลยุทธ์โดยการสัมมนาอิงผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 10 คน โดยการเลือกแบบเจาะจง ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษาอาชีวศึกษา ผู้บริหารศึกษาของหน่วยงานรัฐ 3) สร้างคู่มือกลยุทธ์และประเมินคู่มือกลยุทธ์โดยผู้เชี่ยวชาญ 10 ท่าน ในการสัมมนาอิงผู้เชี่ยวชาญ ใช้แบบประเมินคู่มือกลยุทธ์มาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ 4) ประเมินคุณภาพ กลยุทธ์ โดยผู้เชี่ยวชาญ 10 ท่าน ในการสัมมนาอิงผู้เชี่ยวชาญ ใช้แบบประเมินกลยุทธ์มาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ ในการประเมินความถูกต้อง ความเหมาะสม ความเป็นประโยชน์ และความเป็นไปได้ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า กลยุทธ์การบริหารสถานศึกษาเชิงพื้นที่ในสังคมพหุวัฒนธรรม เพื่อพัฒนาสมรรถนะผู้เรียนอาชีวศึกษา สังกัดสำนักงานอาชีวศึกษาจังหวัดน่าน ประกอบด้วย 3 ยุทธศาสตร์หลักและ 7 กลยุทธ์สำคัญ ที่ครอบคลุมการบริหารเครือข่ายเชิงพื้นที่สู่ความเป็นเลิศ การพัฒนาหลักสูตรและสมรรถนะบนฐานอัตลักษณ์ท้องถิ่น และการเสริมสร้างศักยภาพบุคลากรและคุณภาพชีวิตผู้เรียนในสังคมพหุวัฒนธรรม ผลการประเมินความเหมาะสมของคู่มือกลยุทธ์ในภาพรวมมีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมากที่สุด ผลการประเมินคุณภาพกลยุทธ์ ด้านความถูกต้อง ความเหมาะสม ความเป็นประโยชน์ และความเป็นไปได้ ในภาพรวมมีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมากที่สุด
คำสำคัญ: กลยุทธ์การบริหารสถานศึกษา, การบริหารเชิงพื้นที่, สังคมพหุวัฒนธรรม, สมรรถนะผู้เรียน
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
ณัฐศิษฎ์ จิตร์จำนงค์, เพ็ชรี รูปะวิเชตร์, และจรัญญา เทพพรบัญชากิจ. (2568). รูปแบบการส่งเสริมภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงในศตวรรษที่ 21 ของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุราษฎร์ธานี เขต 2. e-Journal of Education Studies, Burapha University, 7(4), 5–15. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/ejes/article/view/283818
ชูพินิจ เกษมณี. (2545). การบูรณาการเรียนรู้วัฒนธรรมด้านวิถีชีวิตของชนต่างวัฒนธรรม/ชนกลุ่มน้อยกับการศึกษา. สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ, สำนักนายกรัฐมนตรี.
ธาดา อักษรชื่น. (2556). กลยุทธ์การบริหารโรงเรียนโสตศึกษาของประเทศไทยในทศวรรษหน้า. Veridian E-Journal, 7(2), 357–368. https://he02.tci-thaijo.org/index.php/Veridian-E-Journal/article/view/18145/0
ปกรณ์ ปรียากร. (2558). การวางแผนกลยุทธ์: แนวคิดและแนวทางเชิงประยุกต์. สำนักพิมพ์เสมาธรรม.
ภานุวัฒน์ บุญยะรัตน์. (2565). การพัฒนารูปแบบการจัดการศึกษาวิชาชีพระยะสั้นตามบริบทพหุวัฒนธรรม วิทยาลัยสารพัดช่างยะลา. วารสารวิชาการสถาบันอาชีวศึกษาภาคใต้ 3, 2(1), 37–44. https://so08.tci-thaijo.org/index.php/KRIS/article/view/3214
สถาบันคุณวุฒิวิชาชีพ (องค์การมหาชน). (ม.ป.ป.). กรอบคุณวุฒิวิชาชีพ. https://www.tpqi.go.th/qualification-and-occupation/qualification-framework/
สมเกียรติ ชิดไธสง. (2566). รูปแบบการบริหารจัดการเชิงพื้นที่เพื่อยกระดับคุณภาพการจัดการศึกษาของเขตพื้นที่การศึกษา. วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, 7(9), 176–186. https://share.google/U3B2zzsg2jtOqHx5m
สมชาย ภคภาสน์วิวัฒน์. (2556). 5 รูปแบบการคิดเชิงกลยุทธ์. ศูนย์พัฒนากลยุทธ์ทางธุรกิจ. http://www.sbdc.co.th
สมพร ชูทอง. (2560). กลยุทธ์การจัดการอาชีวศึกษาในสังคมพหุวัฒนธรรมเพื่อลดปัจจัยเสี่ยงทางสังคม วิทยาลัยการอาชีพกาญจนาภิเษกหนองจอก. วารสารวิจัยและนวัตกรรมสถาบันการอาชีวศึกษากรุงเทพมหานคร, 2(2), 23–31. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/ivebjournal/article/view/244954
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2550). แนวทางการกระจายอำนาจการบริหารและการจัดการการศึกษา. ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด.
สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา. (2563). แผนปฏิบัติราชการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2563. สำนักงานคณะกรรมการอาชีวศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักงานศึกษาธิการจังหวัดน่าน. (2569). แผนพัฒนาการศึกษาจังหวัดน่าน พ.ศ. 2566–2570 (ฉบับทบทวนประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569). http://www.nanpeo.go.th/admin/pdf_up//eduplan2569.pdf
สุทธิพงษ์ โชติพิสุทธิเมธี. (2567, 21 สิงหาคม). การสัมภาษณ์ [การสัมภาษณ์โดย รชต ดิลกรัชตสกุล].
สุธน วงค์แดง. (2567). การจัดการห้องเรียนพหุวัฒนธรรม: แนวทางสู่การเรียนรู้ที่เสมอภาคและยั่งยืน. วารสาร มจร พุทธโสธรปริทรรศน์, 4(2), 189–205. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/JMBR_sothorn/article/view/275376
Banks, J. A. (1994). An introduction to multicultural education. University of Washington Press.