ความต้องการจำเป็นและแนวทางการพัฒนาการบริหารจัดการเชิงนวัตกรรมเพื่อส่งเสริมทักษะอาชีพในโรงเรียนมัธยมศึกษา
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ประเมินความต้องการจำเป็นของการบริหารจัดการเชิงนวัตกรรม
เพื่อส่งเสริมทักษะอาชีพในโรงเรียนมัธยมศึกษา และ 2) เสนอแนวทางการพัฒนาการบริหารจัดการเชิงนวัตกรรมเพื่อส่งเสริมทักษะอาชีพในโรงเรียนมัธยมศึกษา กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษาในโรงเรียนมัธยมศึกษาเขตตรวจราชการที่ 15, 16, 17 และ 18 จำนวน 210 คน ซึ่งได้มาจาก การสุ่มกลุ่มตัวอย่างแบบหลายขั้นตอน (Multi-stage Sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสอบถามแบบประมาณค่า 5 ระดับที่ได้รับการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหา (IOC) โดยผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5 คน และมีค่าความเที่ยงของแบบสอบถามทั้งฉบับท่ากับ 0.94 การวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการหาค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ยส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานและค่าดัชนีความต้องการจำเป็นแบบปรับปรุง (PNImodified) การสังเคราะห์แนวทางการพัฒนาใช้การวิเคราะห์เนื้อหา จากข้อเสนอแนะปลายเปิดและประเด็นที่มีค่าดัชนีความต้องการจำเป็นสูง ผลการวิจัยพบว่า ภาพรวมมีค่าดัชนี ความต้องการจำเป็นเท่ากับ 0.31 โดยด้านที่มีความต้องการจำเป็นสูงที่สุดคือ ด้านการสร้างและพัฒนานวัตกรรม (PNIModified = 0.35) รองลงมาคือ การคิดเชิงนวัตกรรม (0.34) การบริหารจัดการเชิงนวัตกรรม (0.33) การส่งเสริมทักษะอาชีพ (0.32) การสร้างเครือข่ายและความร่วมมือเชิงนวัตกรรม (0.31) และภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรม (0.23) ตามลำดับ แนวทางการพัฒนา ได้แก่ การสร้างวัฒนธรรมองค์กรที่เปิดกว้าง การกำหนดโจทย์นวัตกรรมจากปัญหาจริง การบริหารแบบมีส่วนร่วม ภาวะผู้นำเชิงโค้ชการสร้างเครือข่ายความร่วมมือและการจัดประสบการณ์เรียนรู้เชิงอาชีพตามสภาพจริง
คำสำคัญ : ความต้องการจำเป็น, การบริหารจัดการเชิงนวัตกรรม, ทักษะอาชีพ, โรงเรียนมัธยมศึกษา
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2568). นโยบายการศึกษาของกระทรวงศึกษาธิการ ปีงบประมาณ พ.ศ. 2568–2569:
เรียนดี มีความสุข.
จำลักษณ์ ขุนพลแก้ว. (2563). มิติใหม่ของการจัดการ. https://www.ftpi.or.th/2025/24185.
ชญานิศ อินทะวงศ์, นวัตกร หอมสิน, และพิมพ์พร จารุจิตร์. (2567). กลยุทธ์การบริหารสู่องค์การแห่ง
นวัตกรรมของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. Journal of Roi Kaensarn Academi, 9(10), 481–495.
https://so02.tci- thaijo.org/index.php/ JRKSA/ article/view/271461.
นวชล สมบูรณ์สิน. (2564). รูปแบบการจัดการนวัตกรรมทางการบริหารในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน
[วิทยานิพนธ์การศึกษาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยนเรศวร].
บุญชม ศรีสะอาด. (2560). การวิจัยเบื้องต้น. สุวีริยาสาส์น.
พยัต วุฒิรงค์. (2563). การจัดการนวัตกรรม: ทรัพยากร องค์การแห่งการเรียนรู้และนวัตกรรม. สำนักพิมพ์แห่ง
จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา. (2568). แนวทางการพัฒนาคุณภาพการอาชีวศึกษาเพื่อการพัฒนา
กำลังคน. สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา.
สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม. (2562). มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม ระบบการจัดการ
นวัตกรรม: แนวทางปฏิบัติ (มอก. 56002–2562). กระทรวงอุตสาหกรรม.
สำนักงานราชบัณฑิตยสภา. (2558). พจนานุกรมศัพท์ศึกษาศาสตร์ร่วมสมัย ฉบับราชบัณฑิตยสภา. สำนักงาน
ราชบัณฑิตยสภา.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560–2579. กระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักงานศึกษาธิการภาค 15. (2568). ข้อมูลสารสนเทศด้านการศึกษาภาคเหนือ ปีการศึกษา 2568.
สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2563). รายงานภาวะการทำงานของประชากร. สำนักงานสถิติแห่งชาติ.
สุธรรม ธรรมทัศนานนท์ และบัณฑิต ศรีพุทธางกูร. (2568). รูปแบบการบริหารเพื่อพัฒนาทักษะอาชีพของ
นักเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษากาฬสินธุ์. วารสารพุทธปรัชญาวิวัฒน์. 9(1) :
-187.
สุวิมล ว่องวาณิช. (2564). การวิจัยประเมินความต้องการจำเป็น. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
โสภนา สุดสมบูรณ์. (2568). แนวทางการส่งเสริมการจัดการเรียนการสอนเพื่อพัฒนาทักษะอาชีพของนักเรียน
ระดับมัธยมศึกษาในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสาร
สถาบันวิจัยพิมลธรรม, 12(3), 239–258.
อาชัญญา รัตนอุบล และคณะ. (2558). การแนะแนวอาชีพและการพัฒนาทักษะอาชีพสำหรับผู้เรียนระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
Alzoraiki, M., Ahmad, A. R., Ateeq, A. A., & Milhem, M. (2024). The role of transformational
leadership in enhancing school culture and teaching performance in Yemeni public
schools. Frontiers in Education, 9, Article 1413607.
https://doi.org/10.3389/feduc.2024.1413607
Creswell. J. W.& Creswell.J.D. (2022). Research design : Qualitative and mixed
methods approaches (6th ed). SAGE Publications.
Chanchaona, J., & Santichaianan, K. (2012). Factors influencing vocational education success
in Thailand. Journal of Technical Education and Training, 4(2), 85–102.
De Vries, N., Meeter, M., & Huizinga, M. (2024). Why, when, and for whom does career
education in secondary schools work? A qualitative study of stakeholders’
perspectives in the Netherlands. Education Sciences, 14(7), Article 681.
https://doi.org/10.3390/educsci14070681
Hojeij, Z. (2024). Educational leadership’s role in fostering innovation and entrepreneurship in
education: A narrative literature review. Social Sciences & Humanities Open, 10,
Article 101173. https://doi.org/10.1016/j.ssaho.2024.101173
Maisyaroh, M., Juharyanto, J., Wiyono, B. B., Nawi, A. M., Adha, M. A., & Lesmana, I. (2024).
Unveiling the nexus of leadership, culture, learning independence, passion trend-
based learning, and teacher creativity in shaping digital student skills. Social Sciences
& Humanities Open, 9, Article 100884. https://doi.org/10.1016/j.ssaho.2024.100884
OECD. (2021). Vocational education and training in Thailand: Building pathways for skills and
jobs. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/cc20bf6d-en
OECD. (2023). OECD skills outlook 2023: Skills for a resilient green and digital transition. OECD
Publishing. https://doi.org/10.1787/27452f29-en
OECD. (2023). Building future-ready vocational education and training systems. OECD
Publishing.
OECD. (2023). Spotlight on vocational education and training: Findings from Education at a
Glance 2023. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/acff263d-en
Pang, C., Xie, R., Kang, N., & Hu, Z. (2025). The impact of career education participation on
academic self-efficacy: The sequential mediating role of career adaptability and
learning engagement. Behavioral Sciences, 15(2), Article 174.
https://doi.org/10.3390/bs15020174
Popli, N. K., & Singh, R. P. (2024). Enhancing academic outcomes through industry
collaboration: Our experience with integrating real-world projects into engineering
courses. Discover Education, 3, Article 217.
https://doi.org/10.1007/s44217-024-00300-w
Suharyati, H., Tarihoran, E., Khuriyah, K., Sonny, S., Nurlaili, L., Caska, C., & Supard, S. (2024).
Exploring the role of e-learning, digital leadership and digital innovation behavior on
schools’ performance during society 5.0 era. International Journal of Data and
Network Science, 8(4), 2527–2538. https://doi.org/10.5267/j.ijdns.2024.5.005
