ความต้องการจำเป็นและแนวทางการพัฒนาการบริหารจัดการเรียนรู้ในยุคดิจิทัลสำหรับโรงเรียนมัธยมศึกษา

Main Article Content

บุหรัน ขวัญพรม
สุพจน์ ประไพเพชร

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ประเมินความต้องการจำเป็นการบริหารจัดการเรียนรู้ในยุคดิจิทัลสำหรับโรงเรียนมัธยมศึกษา  และ 2) เสนอแนวทางการพัฒนาการบริหารจัดการเรียนรู้ในยุคดิจิทัลสำหรับโรงเรียนมัธยมศึกษา  กลุ่มตัวอย่าง  คือ ผู้บริหารในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา ในเขตภาคเหนือ 15 เขตพื้นที่  จำนวน 214 คน  จาก 471 คน  ซึ่งได้มาจาก การเปิดตารางกำหนดขนาดกลุ่มตัวอย่างของ เครซี มอร์แกน (Krejcie & Morgan) เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสอบถามแบบประมาณค่า 5 ระดับ ที่ได้รับการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหา (IOC) โดยผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5 คน และมีค่าความเที่ยงของแบบสอบถามทั้งฉบับเท่ากับ 0.93 การวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการหาค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ยส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่าดัชนีความต้องการจำเป็นแบบปรับปรุง (PNI Modified) การสังเคราะห์แนวทางการพัฒนาใช้การวิเคราะห์เนื้อหา จากข้อเสนอแนะปลายเปิดและประเด็นที่มีค่าดัชนีความต้องการจำเป็นสูง ผลการวิจัยพบว่า ภาพรวมมีค่าดัชนี ความต้องการจำเป็น (PNImodified = 0.20)โดยด้านที่มีความต้องการจำเป็นสูงที่สุดคือ การสอนโดยใช้เทคนิคที่หลากหลาย มีดัชนีความต้องการจำเป็นมากที่สุด (PNImodified = 0.23) รองลงมาคือ การสร้างเครือข่ายความร่วมมือ (PNImodified = 0.22) การเข้าใจบริบทของวิชาและเนื้อหาโดยรวม  (PNImodified = 0.20) การเรียนรู้และพัฒนาตนเองของบุคลากร (PNImodified = 0.18) และการใช้งานสื่อเทคโนโลยีดิจิทัล (PNImodified = 0.17) ตามลำดับ แนวทางการพัฒนา ได้แก่ การสอนโดยใช้เทคนิคที่หลากหลาย การสร้างเครือข่ายความร่วมมือ การเข้าใจบริบทของวิชาและเนื้อหาโดยรวม การเรียนรู้และพัฒนาตนเองของบุคลากร และการใช้งานสื่อเทคโนโลยี โดยคำนึงถึงผลกระทบต่อผู้เรียน ใช้ข้อมูลเพื่อการตัดสินใจนำข้อมูลจริงมาวิเคราะห์ วางแผนและปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง มุ่งผลลัพธ์ที่คุณภาพผู้เรียนเป็นสำคัญ


คำสำคัญ: รูปแบบ,  การบริหารจัดการเรียนรู้,  ยุคดิจิทัล

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ขวัญพรม บ. . ., & ประไพเพชร ส. . (2026). ความต้องการจำเป็นและแนวทางการพัฒนาการบริหารจัดการเรียนรู้ในยุคดิจิทัลสำหรับโรงเรียนมัธยมศึกษา. วารสารครุศาสตร์ปัญญา, 5(2), 424–436. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/IEJ/article/view/294869
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กนกอร สมปราชญ์. (2560). ภาวะผู้นำกับคุณภาพการศึกษา. ขอนแก่น: คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น.

เกียรติศักดิ์ ลำพองชาติ. (2563). ทักษะการทำงานในโลกยุคดิจิทัล. กรุงเทพฯ: สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภา. สืบค้นจาก https://www.senate.go.th/document/ Ext23317/23317851_0002.PDF

กระทรวงศึกษาธิการ. (2553). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ.2545 และ (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2553. กรุงเทพมหานคร

จิติมา วรรณศรี. (2563). นวัตกรรมสู่การพัฒนาสถานศึกษา. พิษณุโลก: รัตนสุวรรณการพิมพ์.

จิติมา วรรณศรี. (2564). การบริหารจัดการศึกษายุคดิจิทัล. พิษณุโลก: รัตนสุวรรณการพิมพ์.

จีระนันท์ มูลมาตร และคณะ. (2564). การใช้เทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการบริหารของสถานศึกษา ในยุคดิจิทัลทรานฟอร์เมชั่น. วารสารคุณภาพชีวิตกับกฎหมาย, 17(2), 21-32.

ฉัตรชัย หวังมีจงมี, และองอาจ นัยพัฒน์. (2560). สมรรถนะของครูไทยในศตวรรษที่ 21: ปรับการเรียน เปลี่ยนสมรรถนะ. สถาบันเสริมศึกษาและทรัพยากรมนุษย์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 12(2), 47-63.

ชัชชญา พีระธรณิศร์. (2563). ความท้าทายการจัดการศึกษาในยุค Disruptive Change ของผู้บริหารสถานศึกษา. ศึกษาศาสตร์สาร มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 4(2), 126-139.

เชิดศักดิ์ ศุภโสภณ. (2553). การพัฒนารูปแบบการเปลี่ยนแปลงสู่ความเป็นเลิศของสถานศึกษาขั้นพื้นฐานของรัฐ (ปริญญานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย.

ณัฐพิมล ธรรมสรางกูร. (2559). รูปแบบการบริหารเพื่อส่งเสริมการจัดการเรียนรู้ที่เน้นทักษะการคิด วิเคราะห์ของครูในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพืน้ที่การศึกษาประถมศึกษา (ปริญญานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต). พิษณุโลก: มหาวิทยาลัยนเรศวร.

ถนอมพร เลาหจรัสแสง. (2560). ครูพันธ์ C (C-Teachers.). http://sornorinno.blogspot.com/2010/09/c-c-teacher.html

ทิศนา แขมมณี. (2557). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ (พิมพ์ครั้งที่ 18). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

บุษบา เสนีย์. (2563). รูปแบบการบริหารการจัดการเรียนรู้ โดยใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ ของสถานศึกษาสังกัด กรุงเทพมหานคร (ปริญญานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต). กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยนอร์ทกรุงเทพ.

ประกอบ ตันมูล. (2559). การพัฒนารูปแบบการบริหารการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารที่ส่งผลต่อ ประสิทธิผลด้านวิชาการของสถานศึกษา สังกัดสานักงานเขตพืน้ที่การศึกษาประถมศึกษา สกลนคร เขต 1 (ปริญญานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต). สกลนคร: มหาวิทยาลัยราชภัฏ สกลนคร.

ปรียาพร วงศ์อนุตรโรจน์. (2553). การบริหารงานวิชาการ. กรุงเทพฯ: ศูนย์สื่อเสริมกรุงเทพ.

ปัณณทัต กาญจนะวสิต. (2561). โลกยุค 4.0. สืบค้น 20 เมษายน 2563, http://www.dsdw2016.dsdw.go.th/doc_pr/ndc_2560-2561/8455m.html

พระราชวุธ ปญฺญาวชิโร. (2561). การบริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล ตามหลักสัปปุริสธรรม 7 โรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา จังหวัดขอนแก่น (วิทยานิพนธ์ปริญญา มหาบัณฑิต). อยุธยา: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พิมพันธ์ เดชะคุปต์, และพเยาว์ ยินดีสุข. (2562). ทักษะ 7C ของครู 4.0 (พิมพ์ครั้งที่ 5). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

มหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์. (2557). คู่มือการจัดระบบการเรียน การสอนที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ (พิมพ์ครั้งที่ 2). ปทุมธานี: ศูนย์เรียนรู้การผลิตและ การจัดการธุรกิจสิ่งพิมพ์ดิจิตอล มหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์.

มานะ สินธุวงษานนท์. (2562). กลยุทธ์การพัฒนาผู้เรียนสู่ความเป็นพลเมืองในศตวรรษที่ 21. วารสารนาคบุตรปริทรรศน์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรีธรรมราช, 11(2), 118-129.

เยาวดี วิบูลย์ศรี. (2545). การวัดผลและการสร้างแบบสอบผลสัมฤทธิ์ (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

รัตติกร จิตรไกรสร. (2559). องค์การและการจัดการ. กรุงเทพฯ: ศูนย์การเรียนรู้และผลิตสิ่งพิมพ์ ระบบดิจิตอล มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร.

วิจารณ์ พาณิช. (2557). วิถีสร้างการเรียนรู้เพื่อศิษย์ (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: ตถาตา พับลิเคชั่น.

วิชัย ประสิทธิวุฒิเวชช์. (2542). การพัฒนาหลักสูตรสานต่อที่ท้องถิ่น. กรุงเทพฯ: เลิฟแอนด์ลิพ เพรส.

วิรัตน์ เกตุเรือง, สุกัญญา แช่มช้อย, และฉลอง ชาตรูประชีวิน. (2559). รูปแบบการบริหารการจัดการเรียนรู้ภาษาอังกฤษเพื่อการสื่อสารสำหรับนักเรียน ของโรงเรียนขยายโอกาสขนาดเล็ก. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวรปีที่, 19(3), 313-328. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/edujournal_nu/article/view/100971/78430

วีระยุทธ ชาตะกาญจน์. (2556). เทคนิคการบริหารสำหรับนักบริหารการศึกษามืออาชีพ(พิมพ์ครั้งที่ 4). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ศิธาชัย ศรีอุดม. (2557). รูปแบบการบริหารจัดการเรียนรู้ในสถานศึกษา สังกัดเทศบาล(ปริญญานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต). พิษณุโลก: มหาวิทยาลัยนเรศวร.

สุกัญญา แช่มช้อย. (2558). ภาวะผู้นำทางเทคโนโลยี: การนำเทคโนโลยีสู่ห้องเรียน และโรงเรียนในศตวรรษที่ 21. วารสารศึกษาศาสตร์มหาวิทยาลัยนเรศวร, 17(4), 216-224.

สุกัญญา แช่มช้อย. (2560). การบริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล. พิษณุโลก: พิษณุโลกดอทคอม.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2557). แนวทางการพัฒนาการศึกษาไทยกับการเตรียมความพร้อมสู่ศตวรรษที่ 21. กรุงเทพฯ: พริกหวานกราฟฟิค.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2563). รายงาน เรียนออนไลน์ยุคโควิด-19: วิกฤตหรือโอกาส การศึกษาไทย. กรุงเทพฯ: สืบค้นจาก http://backoffice.onec. go.th/uploads/Book/1779-file.pdf

สำนักงานเลขานุการของคณะกรรมการยุทธศาสตร์ชาติ และสำนักงานคณะกรรมการพัฒนาเศรษฐกิจ และสังคมแห่งชาติ. (2561). ยุทธศาสตร์แห่งชาติ. สืบค้นจาก http://nscr.nesdb.go.th/

เอกชัย กี่สุขพันธ์. (2559). การบริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล. สืบค้น 25 มกราคม 2569, https://so13.tci-thaijo.org/index.php/SWU_JEd/article/view/1367

Ally, M. (2019). Competency profile of the digital and online teacher in future education. International Review of Research in Open and Distributed Learning, 20(2). https://www.irrodl.org/index.php/irrodl/article/view/4206/5017

Baglama, B., Evcimen, E., Altinay, F., Sharma, R.C., Tlili, A., Altinay, Z., … Celebi, M. (2022). Analysis of digital leadership in school management and accessibility of animation-designed game-based learning for sustainability of education for children with special needs. Sustainability, 14, 1-12.

Bazzano, D. (2011). Teaching skills: What 21st century educator need to learn to survive. Retrieved November 18, 2021, from https://www.masternewmedia. org/teaching-skills-what-21st-century-educators-need-to-learn-to-survive/

Carroll, J.B. (1974). Learning theory for the classroom teacher. In G.A. Jarvis (Ed.), The Challenge of Communication. Illinois: National Textbook Company.

Fanreza, R. (2018). The quality of teacher in digital era. In Proceedings of the 5th International Conference on Community Development (AMCA 2018) (pp. 461-463). N.P.: Atlantis.

Good, C.V. (1973). Dictionary of education. New York: McGraw-Hill.

Good, C.V. (1974). Dictionary of education. New York: McGraw-Hill.

Hills, P.J.A. (1982). Dictionary of education. London: Routledge & Kegan Payi.

Hough, J.B., & Duncan, J.K. (1970). Teaching description and analysis. N.P.: Addison- Westlu.

Hoy, W.K., & Miskel, C.G. (2001). Education and administration theory, research, and practice (6th ed.). New York: McGraw Hill.

International Society for Technology in Education. (2009). ISTE standards administrators. Retrieved from https://www.iste.org/standards/for-administrators

Jukes, I., McCain, T., Crockett, L. (2010). Understanding the digital generation: Teaching and learning in the new digital landscape. https://www.academia.edu/40796949/The_importance_of_visualization_in_e_learning_courses

Moore, K.D. (1992). Classroom teaching skills (2nd ed.). New York: McGraw-Hill.

Napate, S., Maity, P., & Baheti, P. (2020). Digital Transformation of Management Education. American International Journal of Business Management, 3(9), 19-23.

Prenksy, M. (2001). Digital natives, digital immigrants in the horizon. Retrieved from http://www.marcprensky.com/writing/prensky% 20%20digital%20natives,% 20digital%20immigrants%20- %20part1.pdf

Redecker, C., & Punie, Y. (2017). European framework for the digital competence of educators: Dig Comp Edu. Luxembourg: Office of the European Union.

Sharma, M. (2017). Teacher in a digital era. Global Journal of Computer Science and Technology, 17(3), 10-14.

Simmons, C. (2010). Teacher skills for 21st century. Retrieved from http://www.ehow.com/list_6593189_teacher-skills-21st-century.html

Smith, R.H. (1980). Measurement: Making organization perform. New York: Macmillan.

White, J. (2015). Digital literacy skills for FE teachers. London: SAGE.

Yusuf, H. (2019). Education management in the age of digitality and social media: Exploring the utilization of digitality and social media to improve the management of further education from a methodological perspective (Master’s thesis). U.S.A.: The University of Boston.