แนวทางการสร้างองค์กรแห่งความสุขเพื่อเพิ่มแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูในสถานศึกษา สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดชลบุรี

Main Article Content

สุปาณี อินทร์ปฐม
สมกูล ถาวรกิจ

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์ในการศึกษาเพื่อ (1) ศึกษาสภาพปัจจุบันและสภาพที่พึงประสงค์ของการสร้างองค์กรแห่งความสุขเพื่อเพิ่มแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูในสถานศึกษา (2) ประเมินความต้องการจำเป็นของการสร้างองค์กรแห่งความสุขเพื่อเพิ่มแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูในสถานศึกษา (3) นำเสนอแนวทางการสร้างองค์กรแห่งความสุขเพื่อเพิ่มแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูในสถานศึกษา เป็นการวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษา จำนวน 28 คน และครู จำนวน 232 คน รวมจำนวน 260 คน เครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสอบถาม แบบประเมินความเหมาะสมและเป็นไปได้ เป็นแบบประเมินที่ใช้มาตราส่วนประมาณค่า 5 ระดับ สถิติที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ ความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่าดัชนีความต้องการจำเป็นแบบปรับปรุง ผลการวิจัยพบว่า (1) สภาพปัจจุบันของการสร้างองค์กรแห่งความสุขในสถานศึกษา โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก สภาพที่พึงประสงค์โดยภาพรวม อยู่ในระดับมากที่สุด ส่วนสภาพปัจจุบันเพื่อเพิ่มแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูในสถานศึกษา ในภาพรวมอยู่ในระดับมากทุกด้าน สภาพที่พึงประสงค์ โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (2) ผลการประเมินความต้องการจำเป็นการสร้างองค์กรแห่งความสุขในสถานศึกษา มีค่าดัชนีการจัดลำดับความสำคัญของความต้องการจำเป็น โดยรวมเท่ากับ 0.153  เมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน โดยเรียงลำดับความต้องการจำเป็นจากมากไปหาน้อย คือ ด้านการมีสุขภาพดี  ด้านการมีความรับผิดชอบ ด้านการติดต่อสัมพันธ์ที่ดี ด้านการมีสังคมที่ดี ด้านการมีความเข้าใจผู้อื่น ตามลำดับ ส่วนผลการประเมินความต้องการจำเป็นเพื่อเพิ่มแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูในสถานศึกษา มีค่าดัชนีการจัดลำดับความสำคัญของความต้องการจำเป็น โดยรวมเท่ากับ 0.088 โดยเรียงลำดับความต้องการจำเป็นจากมากไปหาน้อย  คือ  ด้านการยอมรับนับถือ ด้านลักษณะงานที่ปฏิบัติ ด้านความรับผิดชอบ ด้านความสำเร็จในการปฏิบัติงาน มีค่า ด้านความต้องการทางสังคม และด้านความก้าวหน้าในตำแหน่งหน้าที่ ตามลำดับ (3) แนวทางการสร้างองค์กรแห่งความสุขในสถานศึกษา นำมากำหนดเป็นแนวทาง 1 แนวทางหลัก คือ ด้านการมีสุขภาพดี และ 3 แนวทางรอง ส่วนแนวทางการเพิ่มแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูในสถานศึกษานำมากำหนดเป็นแนวทาง 4 แนวทางหลัก คือ ด้านการยอมรับนับถือด้านลักษณะงานที่ปฏิบัติ ความรับผิดชอบ ด้านความสำเร็จในการปฏิบัติงาน และ 12 แนวทางรอง


 คำสำคัญ: แนวทาง, องค์กรแห่งความสุข, แรงจูงใจการปฏิบัติงานของครู

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
อินทร์ปฐม ส., & ถาวรกิจ ส. . (2026). แนวทางการสร้างองค์กรแห่งความสุขเพื่อเพิ่มแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูในสถานศึกษา สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดชลบุรี. วารสารครุศาสตร์ปัญญา, 5(3), 429–446. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/IEJ/article/view/294911
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กัญญ์สิริ กันทา, และ ณัฐวุฒิ สัพโส. (2568). การศึกษาแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูผู้สอนในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเชียงราย เขต 2. Journal of Sustainable Wisdom and Networking, 3(4), 48–66.

กอปรลาภ อภัยภักดิ์. (2563). บรรยากาศองค์กรแห่งความสุข: คนเบิกบาน งานสำเร็จ. วารสารมจรมนุษยศาสตร์ปริทรรศน์, 6(1), 315-331.

จอมพงศ์ มงคลวนิช. (2556). การบริหารองค์การและบุคลากรทางการศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์วี.

จีระ หงส์ลดารมภ์. (2555). เอกสารประกอบการสัมมนา 8K’s + 5 K’s ทุนมนุษย์คนไทยในการรองรับประชาคมอาเซียน. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

ฐิติมา เวชพงศ์. (2566). การเสริมสร้างแรงจูงใจในการทำงานของครูโรงเรียนขนาดเล็ก อำเภอเมือง จังหวัดสมุทรสงคราม. วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 23(2), 141–161.

ณัฐพงษ์ น้อยโคตร (2565). แนวทางการพัฒนาสถานศึกษาสู่องค์กรแห่งความสุข สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามหาสารคาม เขต 2. วารสารพุทธปรัชญาวิวัฒน์. 6(1), 91-103.

ธนวุฒิ แก้วนุช, อุทัย บุญประเสริฐ และพิมลพรรณ เพชรสมบัติ. (2563). รูปแบบการพัฒนาสถานศึกษาขั้นพื้นฐานสู่การ เป็นองค์กรแห่งความสุข. (วิทยานิพนธ์ ศึกษาศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการศึกษา). คณะครุศาสตร์, มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์.

ธร สุนทรายุทธ. (2553). ทฤษฎีองค์กรและพฤติกรรม: หลักการทฤษฎี การวิจัย และการปฏิบัติการทางการศึกษา. กรุงเทพฯ: เนติกุลการพิมพ์.

ภัทรพล สายแวว. (2564). แนวทางการส่งเสริมองค์กรแห่งความสุขของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา

มัธยมศึกษาปทุมธานี. (วิทยานิพนธ์). หลักสูตรศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี.

ภารดี อนันต์นาวี. (2555). หลักการ แนวคิด ทฤษฎีทางการบริหาร (พิมพ์ครั้งที่ 4). ชลบุรี: มนตรี.

พรสวัสดิ์ ศิรศาตนันท์. (2555). ภาวะผู้นำทางการศึกษา. คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณี

เย็นฤดี สอนสุราษฎร์. (2557). แรงจูงใจในการปฏิบัติงานของบุคลากรทางการศึกษาในสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จังหวัดสกลนคร (วิทยานิพนธ์ ค.ม.). สกลนคร: มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.

ว.วชิรเมธี. (2553). ความทุกข์มาโปรด ความสุขโปรยปราย. กรุงเทพฯ : ปราณพับลิชชิ่ง.

ศิรินันท์ กิตติสุขสถิต, เฉลิมพล แจ่มจันทร์, กาญจนา ตั้งชลทิพย์, และจรัมพร โห้ลำยอง. (2555). คุณภาพชีวิต การทำงาน และความสุข. สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล.

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2566). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2566–2570). https://www.nesdc.go.th/the-national-economic-and-social-development-plan/the-thirteenth-plan-2023-2027/

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560-2579. กรุงเทพ : พริกหวาน กราฟิค.

สุรศักดิ์ วณิชยวัฒนากุล. (2559). แรงจูงใจและการจูงใจในการทำงาน. กรุงเทพฯ: คณะพาณิชยศาสตร์และการบัญชี มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

สุราลัย ป้องแพง. (2559). การศึกษาแรงจูงใจในการปฏิบัติงานของครูในอำเภอแม่วงก์ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครสวรรค์ เขต 2. วิทยานิพนธ์ ค.ม. มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์.

สนุก สิงห์มาตร และคณะ. (2560). คุณลักษณะภาวะผู้นำของผู้บริหารองค์กรในศตวรรษที่ 21 (การประชุมวิชาการเสนอผลงานวิจัยระดับบัณฑิตศึกษา ครั้งที่ 2). มหาสารคาม: มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.

Creswell, J. W. (2022). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (6th ed.). SAGE.

Diener, E. (2000). Subjective well-being: The science of happiness and a proposal for a national index. American Psychologist, 55(1), 34–43.

Gavin, J. H., & Mason, R. O. (2004). The virtuous organization: The value of happiness in the workplace. Organizational Dynamics, 33(4), 379–392.

Herzberg, F., Mausner, B., & Snyderman, B. B. (1959). The motivation to work (2nd ed.). John Wiley & Sons.

Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610.

Layard, R. (2005). Happiness: Lessons from a new science. Penguin Press.

Manion, J. (2003). Joy at work: Creating a positive workplace. Journal of Nursing Administration, 33(12), 652–659.

Maslow, A. H. (1943). A theory of human motivation. Psychological Review, 50(4), 370–396.

McClelland, D. C. (1961). The achieving society. New York: Van Nostrand.