แนวทางการใช้การสื่อสารเพื่อการยกระดับมาตรฐานการท่องเที่ยว ระดับท้องถิ่นของอำเภอปาย จังหวัดแม่ฮ่องสอน ตามกรอบการท่องเที่ยวที่ยั่งยืนและมาตรฐานสากล
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) สถานการณ์และลักษณะการสื่อสารด้านการท่องเที่ยว 2) กระบวนการสื่อสารในการบริหารจัดการและยกระดับการท่องเที่ยว 3) ยุทธ์การสื่อสารของภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง และ 4) แนวทาง การพัฒนาการสื่อสารเพื่อยกระดับมาตรฐานการท่องเที่ยวของอำเภอปาย จังหวัดแม่ฮ่องสอนให้สอดคล้องกับกรอบการท่องเที่ยวที่ยั่งยืนระดับสากล เก็บข้อมูลจากการสัมภาษณ์เชิงลึกกลุ่มตัวอย่าง จำนวน 35 คน จาก 5 กลุ่ม ประกอบด้วย 1) ตัวแทนภาครัฐ 2) ตัวแทนองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 3) ตัวแทนภาคเอกชน 4) ตัวแทนผู้นำชุมชน และ 5) ตัวแทนนักท่องเที่ยว เครื่องมือวิจัย คือ แบบสัมภาษณ์เชิงลึกแบบมีโครงสร้าง ครอบคลุมวัตถุประสงค์การวิจัยโดยผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาจากผู้เชี่ยวชาญก่อนเก็บข้อมูล และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการสังเคราะห์เนื้อหาร่วมกับแนวคิดทฤษฎี ผลการวิจัยพบว่า 1) สถานการณ์การสื่อสารด้านการท่องเที่ยวมีความเข้มแข็งด้านการประชาสัมพันธ์ภาพลักษณ์ผ่านสื่อดิจิทัลและการสื่อสารแบบไม่เป็นทางการผ่านเครือข่ายออนไลน์และการบอกต่อของนักท่องเที่ยว แต่การสื่อสารเชิงนโยบายและการบูรณาการข้อมูลระหว่างหน่วยงานยังขาดเอกภาพ 2) กระบวนการสื่อสารมีลักษณะกระจายตัวตามบทบาทของแต่ละภาคส่วนโดยภาครัฐเน้นนโยบายและโครงสร้างพื้นฐาน ภาคเอกชนเน้นการตลาดและประสบการณ์ท่องเที่ยว ส่วนชุมชนมีบทบาทในการสื่อสารอัตลักษณ์ท้องถิ่น 3) กลยุทธ์การสื่อสารเน้นภาพลักษณ์เมืองท่องเที่ยวเชิงธรรมชาติ วัฒนธรรมร่วมสมัยดึงดูดนักท่องเที่ยว แต่ยังเน้นความสำคัญด้านเศรษฐกิจมากกว่า มาตรฐานการท่องเที่ยวอาเซียน และ 4) ด้านการพัฒนาระบบสื่อสารบูรณาการควรจัดตั้งศูนย์ข้อมูลกลางด้านการท่องเที่ยวเชื่อมรัฐ เอกชนและชุมชน ผลการวิจัยนี้สอดคล้องกับงานวิจัยด้านการสื่อสาร การท่องเที่ยวที่พบข้อจำกัดเรื่องความลักลั่นระหว่างการตลาดเชิงพาณิชย์กับการสื่อสารเพื่อความยั่งยืน
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กรมควบคุมมลพิษ. (2569). รายงานสถานการณ์และคุณภาพอากาศประเทศไทยประจำวัน (พื้นที่ภาคเหนือ). กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม. เรียกใช้เมื่อ 20 เมษายน 2569 จาก https://gcc.go.th/?p=9696
ชัชพันธุ์ ยิ้มอ่อน และวรรณลดา กันต์โฉม. (2565). การพัฒนาภาคีเครือข่ายเพื่อบูรณาการฟื้นฟูเศรษฐกิจ และสังคมในพื้นที่ตำบลกระแชง อำเภอสามโคก จังหวัดปทุมธานี. วารสารวไลยอลงกรณ์ปริทัศน์ (มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์), 12(3), 142-154.
ภัทร์ศินี แสนสาแดง. (2563). การสื่อสารในการจัดการการท่องเที่ยวเชิงความร่วมมือเพื่อความยั่งยืน. ใน ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาสื่อสารวิทยา. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
องค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน องค์การมหาชน. (2565). คู่มือการประเมินสถานะความยั่งยืนของแหล่งท่องเที่ยวตามเกณฑ์การท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนโลก (GSTC-Destination Version 2.0). เรียกใช้เมื่อ 24 พฤษภาคม 2569 จาก https://www.dasta.or.th/uploads/file/202210/1666951894_e37b7953a68ed25daff8.pdf
อนุพันธ์ สถิตย์. (2568). สำนักประชาสัมพันธ์ที่ 3 ผู้ว่าราชการจังหวัดแม่ฮ่องสอน ติดตามการแก้ไขปัญหาการท่องเที่ยวอำเภอปาย. เรียกใช้เมื่อ 20 เมษายน 2569 จาก https://thainews.prd.go.th/thainews/news/view/930912/?bid=1
อนุศักดิ์ คงมาลัย และคณะ. (2566). การสื่อสารของเครือข่ายสภาองค์กรชุมชนเพื่อการปฏิรูปประเทศไทย โดยการมีส่วนร่วมของประชาชน. วารสารวิชาการวิทยาลัย บริหารศาสตร์, 6(4), 1-18.
ASEAN Secretariat. (2015). ASEAN tourism strategic plan 2016-2025. Indonesia: Author.
Cohen, E. (2006). Pai - A backpacker enclave in transition. Tourism Recreation Research, 31(3), 11-27.
Global Sustainable Tourism Council. (2019). GSTC Criteria for Destinations (Version 2.0). (2nd ed.). Washington: Global Sustainable Tourism Council.
Huang, Li. et al. (2021). A review of research progress of social network structure. Complexity, 1-14. https://doi.org/10.1155/2021/6692210.
Machado, C. et al. (2021). The development of cities is supported by communication and information technologies. Journal of Urban Management, 10(2), 115-128.
United Nations. (2015). Sustainable Development Goals. Retrieved May 10, 2026, from https://sdgs.un.org/goals
United Nations Development Programme. (2024). SDG profile: Mae Hong Son [Research report]. Mae Hong Son. Thailand: United Nations Development Programme (UNDP).