การศึกษาวิธีการปฏิบัติตนต่อพระบรมสารีริกธาตุของชาวพุทธไทย จังหวัดพิษณุโลก

บทคัดย่อ

             งานวิจัยเรื่อง มีวัตถุประสงค์ 2 ข้อ คือ 1) เพื่อศึกษาความเชื่อและความสำคัญของพระบรมสารีริกธาตุในพระพุทธศาสนาของชาวพุทธไทย 2) เพื่อศึกษาแนวทางการปฏิบัติตนต่อพระบรมสารีริกธาตุของชาวพุทธไทยจังหวัดพิษณุโลก งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงปริมาณ แบ่งเนื้อหาออกตามวัตถุประสงค์ ดังต่อไปนี้

             วัตถุประสงค์ข้อที่ 1 กล่าวถึง ความหมาย ความเป็นมา ประเภทและลักษณะของพระบรมสารีริกธาตุ ความสำคัญของพระบรมสารีริกธาตุ การสร้างที่ประดิษฐานพระบรมสารีริกธาตุ และคติความเชื่อเรื่องพระบรมสารีริกธาตุในสมัยพุทธกาล สมัยหลังสมัยพุทธกาล การเข้ามาของพระธาตุในประเทศไทย และความเชื่อเกี่ยวกับพระธาตุของชาวพุทธไทย และวัตถุประสงค์ข้อที่ 2 ผลการศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับการปฏิบัติตนต่อพระบรมสารีริกธาตุของชาวพุทธในจังหวัดพิษณุโลก

             ผลการวิจัยพบว่า

             ผลจาการศึกษาวิจัยภาคเอกสาร สรุปได้ว่าชาวพุทธไทยมีความเชื่อเรื่องพระบรมสารีริกธาตุอย่างสูงยิ่ง นอกจากนี้ยังเชื่อมั่นในอานุภาพของพระอัฐิธาตุที่ประดิษฐานอยู่ในพระสถูปเจดีย์ และยังพบว่าผู้มีพระบรมสารีริกธาตุไว้สักการบูชา จะมีความสุขความเจริญในชีวิต ดังนั้น ชาวพุทธจึงควรพยายามปฏิบัติตนให้บริสุทธิ์เพื่อบูชาพระบรมสารีริกธาตุ เพราะเชื่อว่าพระบรมสารีริกธาตุคือสิ่งแทนพระพุทธเจ้า

             ผลการวิจัยภาคสนาม ได้ผลสรุปว่าพระธาตุ วัดเสนาสน์ อำเภอวัดโบสถ์ จังหวัดพิษณุโลก เป็นพระธาตุเจดีย์ที่บรรจุพระบรมสารีริกธาตุ คือพระธาตุของพระพุทธเจ้าทั้งหลาย จำนวน 36 พระองค์ โดยพระมหาไหล่ลาย ต่อมาชาวพุทธ อำเภอวัดโบสถ์ จังหวัดพิษณุโลก ได้พากันสร้างเจดีย์ใหญ่ครอบไว้ เมื่อ พ.ศ. 1232

             พื้นฐานความเชื่อเรื่องพระบรมสารีริกธาตุของชาวพุทธไทยในปัจจุบัน มีสาเหตุมาจากความเชื่อแบบดั้งเดิมที่สืบทอดกันมาและส่วนใหญ่มีความเคารพนับถือและความเข้าใจเรื่องพระบรมสารีริกธาตุ เคยเห็นพระอัฐิธาตุและเชื่อว่าพระบรมสารีริกธาตุเป็นวัตถุวิเศษสามารถแสดงปรากฏการณ์เหนือธรรมชาติได้

          ประชาชนจังหวัดพิษณุโลกมีความเชื่อว่าพระบรมธาตุเจดีย์ วัดเสนาสน์ เป็นเจดีย์ที่บรรจุพระบรมสารีริกธาตุจริง และองค์พระธาตุความศักดิ์สิทธิ์ มีอิทธิปาฏิหาริย์ ดลบันดาลให้ผู้มีศรัทธาในการปฏิบัติตนแคล้วคลาดปลอดภัย และเป็นสิริมงคล สำหรับการปฏิบัติตนต่อพระธาตุของชาวพุทธจังหวัดพิษณุโลก คือการบวงสรวง การถวายน้ำสรง การหมวดนาคหมู่ เมื่อได้สืบทอดกันมาจนกลายเป็นประเพณีที่จะต้องปฏิบัติทุกปี และมีการบวชนาคหมู่เพื่อถวายเป็นพุทธบูชาอีกด้วย