ศึกษาแนวทางการบริหารงานโรงเรียนพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ อำเภอเมือง จังหวัดน่าน

บทคัดย่อ

             การศึกษาวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ คือ 1) เพื่อศึกษาประวัติความเป็นมาของศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ 2) เพื่อศึกษาปัญหาอุปสรรคของการบริหารงานของศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ อำเภอเมือง จังหวัดน่าน 3) เพื่อศึกษาแนวทางการบริหารงานของศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ อำเภอเมือง จังหวัดน่าน ผลการศึกษาวิจัยพบว่า

             ศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ ในสมัยเริ่มแรกนั้นมีชื่อว่า โรงเรียนพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ โดยที่โรงเรียนพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์เกิดขึ้นครั้งแรกที่ประเทศศรีลังกา โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อฟื้นฟูพระศาสนาและ การรุกรานของศาสนาคริสต์ที่เข้ามารุกราน ซึ่งโรงเรียนที่จัดตั้งขึ้นนี้มีลักษณะเป็นสถาบันอาสาคือ คณะครูและอาจารย์ทำงานโดยไม่มีค่าตอบแทนใด ๆ มีทั้งฆราวาสและพระภิกษุ ผู้ทรงคุณวุฒิทางการศึกษาและศาสนาซึ่งอยู่ภายใต้การดำเนินงานของสมาคมยุวพุทธิก (Young Men Buddhist Association หรือ Y.M.B.A.) สำหรับโรงเรียนพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ในประเทศไทยนั้น เริ่มตั้งแต่ปี พ.ศ. 2488 ซึ่งเป็นช่วงระยะสงครามโลกครั้งที่ 2 เกิดการผสมผสานวัฒนธรรม ในราวปี พ.ศ. 2496-2500 พระพิมลธรรม (อาจ  อาสภเถระ) สังฆมนตรีว่าการองค์การปกครองและองค์สภานายก มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย ได้เดินทางไปดูกิจการพระพุทธศาสนาที่ประเทศพม่าและประเทศศรีลังกา ได้เห็นพระสงฆ์ในประเทศเหล่านั้นจัดสอนศีลธรรมให้แก่เด็กเฉพาะในวันอาทิตย์ได้ผลดีมาก จึงได้นำเอาแนวคิดนี้มาใช้ที่ประเทศไทย จนเกิดโรงเรียนพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์แห่งแรกของไทยในปี 2505 เป็นต้นมา

            จากการศึกษาวิจัยถึงปัญหาอุปสรรคของการจัดการเรียนการสอนของโรงเรียนพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดน่าน พบว่า ปัญหาและอุปสรรคที่พบ คือ ในการจัดการศึกษาของโรงเรียนพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ในมุมมองของนักเรียนเองนั้น โดยภาพรวมพบว่า โรงเรียนพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ประสบปัญหาอยู่ 5 ด้านคือ  1) ปัญหาอุปสรรคด้านการจัดการเรียนการสอน 2) ปัญหาอุปสรรคด้านครูผู้สอน 3) ปัญหาอุปสรรคด้านสื่อการเรียนการสอน 4) ปัญหาอุปสรรคด้านการวัดผล 5) ปัญหาอุปสรรคด้านการจัดการสภาพแวดล้อมการเรียน

          จากการศึกษาวิจัยถึงแนวทางการบริหารงานของศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ในอำเภอเมืองน่าน จังหวัดน่าน พบว่า แนวทางการบริหารงานศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ อำเภอเมือง จังหวัดน่านมีทั้งหมด 8 ด้าน ดังนี้ 1) แนวทางการบริหารงานศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ด้านการบริหารทั่วไป 2) แนวทางการบริหารงานศูนย์พระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ด้านหลักสูตร 3) แนวทางการบริหารงานศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ด้านวิชาการ 4) แนวทางการบริหารงานศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ด้านกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน 5) แนวทางการบริหารงานศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ด้านบุคลากร ครูผู้สอน 6) แนวทางการบริหารงานศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ด้านสื่อการเรียนการสอน 7) แนวทางการบริหารงานศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์  ด้านการจัดการสภาพแวดล้อม 8) แนวทางการบริหารงานศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ ด้านงบประมาณ