แนวทางการส่งเสริมสุขภาวะเชิงพุทธในสถานการณ์แพร่ระบาดโรคโควิด 19 ของพระสงฆ์อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม

ผู้แต่ง

  • พระวิมาน คมฺภีรปญฺโญ วิทยาลัยสงฆ์มหาสารคาม มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • พระครูโพธิธรรมานุศาสก์ วิทยาลัยสงฆ์มหาสารคาม มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • พระครูพิศาลโพธิธรรม วิทยาลัยสงฆ์มหาสารคาม มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • ชาญชัย เพียงแก้ว วิทยาลัยสงฆ์มหาสารคาม มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

แนวทาง, การส่งเสริมสุขภาวะเชิงพุทธ, สถานการณ์การแพร่ระบาดโรคโควิด 19, พระสงฆ์อำเภอกันทรวิชัย

บทคัดย่อ

            บทความวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาปัญหาและผลกระทบต่อสุขภาวะเชิงพุทธในสถานการณ์แพร่ระบาดโรคโควิด 19 ของพระสงฆ์อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม 2) ศึกษากระบวนการพัฒนาแนวทางการส่งเสริมสุขภาวะเชิงพุทธของพระสงฆ์อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม และ 3) สร้างเครือข่ายสุขภาวะเชิงพุทธของพระสงฆ์ในอำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม เป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพและปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม โดยใช้วิธีการเก็บรวบรวมข้อมูลจากการสำรวจ สังเกตการณ์ สัมภาษณ์ สนทนากลุ่ม ปฏิบัติการส่งเสริมสุขภาวะพระสงฆ์และสัมมนา วิเคราะห์ข้อมูลด้วยวิธีการวิเคราะห์เนื้อหาและเสนอผลการวิจัยเชิงพรรณนาวิเคราะห์

             ผลการวิจัยพบว่า

             ผลการวิจัยจำแนกออกเป็น 3 ส่วน 1) สถานการณ์แพร่ระบาดของโรคโควิด 19 พระสงฆ์ประสบกับปัญหาและผลกระทบทางด้านร่างกาย สังคม จิตใจและปัญญา 2) กระบวนการพัฒนาแนวทางการส่งเสริมสุขภาวะเชิงพุทธให้กับพระสงฆ์ 4 แนวทาง คือ แนวทางส่งเสริมสุขภาวะตามสภาพปัญหาและผลกระทบกับพระสงฆ์ แนวทางส่งเสริมสุขภาวะตามพระธรรมวินัยให้สอดคล้องกับสถานการณ์ แนวทางส่งเสริมสุขภาวะพระสงฆ์เชิงบูรณาการแบบมีส่วนร่วมและแนวทางส่งเสริมสุขภาวะพระสงฆ์เชิงประยุกต์แบบองค์รวม ส่งผลให้เกิดกิจกรรมส่งเสริมสุขภาวะพระสงฆ์สอดคล้องกับสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคโควิด 19 มีการพัฒนาพฤติกรรมสุขภาวะพระสงฆ์ควบคู่กับการสร้างปัจจัยเอื้อต่อการส่งเสริมสุขภาวะ พระสงฆ์มีพฤติกรรมสุขนิสัยและสามารถปรับกิจวัตรให้สอดคล้องกับสถานการณ์การแพร่ระบาดโรคโควิด 19  3) เครือข่ายความร่วมมือส่งเสริมสุขภาวะพระสงฆ์ 6 ส่วน ประกอบด้วย เครือข่ายพระพุทธศาสนา เครือข่ายสุขภาพ เครือข่ายภาครัฐ เครือข่ายภาคเอกชน เครือข่ายภาคการศึกษา และเครือข่ายภาคประชาชน ซึ่งได้ดำเนินงานด้านการป้องกันปัญหาสุขภาวะ การแก้ปัญหา การพัฒนาและส่งเสริมสุขภาวะ รวมทั้งการรักษาสุขภาวะให้กับพระสงฆ์ด้วย

เอกสารอ้างอิง

Post Today. (2564). รพ.สงฆ์ระส่ำพระติดเชื้อโควิดมรณภาพรายวันล้นห้องเก็บศพ. https://www.posttoday.com/social/general/659448 (สืบค้นg 10 ธันวาคม 2564).

Unicef. (2563). คู่มือคำแนะนำสำหรับนายจ้างเรื่องการจัดการทำงานแบบยืดหยุ่น การสนับสนุนการดูแลบุตรหลานพนักงานและแนวทางปฏิบัติที่เหมาะสมในสถานที่ทำงานในบริบทสถานการณ์โรคโควิด 19. https://learnbig-books-prod.s3.amazonaws.com/uploads/2020/04/7-Guidance-for-employers-on-flexible-work-arrangements-childcare-support-practices-during-COVID-19.pdf (สืบค้น 25 ธันวาคม 2563).

ประกาศกระทรวงสาธารณสุข ฉบับที่ 2. (2563). ท้องที่นอกราชอาณาจักรที่เป็นเขตติดโรคติดต่ออันตราย กรณีโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 หรือโรคโควิด 19. https://ddc.moph. go.th/uploads/ files/10020200423034157 (สืบค้น 15 พฤศจิกายน 2563).

ปาริชาติ วลัยเสถียร. (2543). กระบวนการและเทคนิคการทำงานของนักพัฒนา. กรุงเทพมหานคร: โครงการส่งเสริมการเรียนรู้เพื่อชุมชนเป็นสุข.

พระครูปลัดพรหมเรศ โชติวโร และคณะ. (2558). การจัดการสุขภาวะเชิงพุทธของผู้สูงอายุในเขตภาคเหนือ. รายงานการวิจัย. มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระครูภาวนาโพธิคุณ. (2557). ศึกษาบทบาทการเสริมสร้างสุขภาวะเชิงพุทธของสำนักปฏิบัติธรรมประจำจังหวัดขอนแก่น. รายการงานวิจัย. สถาบันวิจัยพุทธศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระมหาสุทิตย์ อาภากโร และสายชล ปัญญชิต. (2558). รูปแบบการเสริมสร้างสุขภาวะและการเรียนรู้ของสังคมตามแนวพระพุทธศาสนา. Veridian E-Journal Silpakorn University. สาขามนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์ และศิลปะ, 8(1), 958-971.

วิภาพร สิทธิสาตร์และสุชาดา สวนนุ่ม. (2550). พฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพของผู้สูงอายุในชุมชนเขตความรับผิดชอบของสถานีอนามัยบ้านเสาหิน ตำบลวัดพริก อำเภอเมือง จังหวัดพิษณุโลก. รายงานการวิจัย. วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนีพุทธชินราช สถาบันพระบรมราชชนก สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข.

ศนิกานต์ ศรีมณี และคณะ. (2561). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อพฤติกรรมการบริโภคของพระสงฆ์และพฤติกรรมการถวายภัตตาหารแด่พระสงฆ์ของประชาชนในเขตภาษีเจริญ กรุงเทพมหานคร. วารสารพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยสยาม, 19(37), 36.

สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข, สรุปข่าว สธ. https://pr.moph.go.th/_ WEBADMIN/uploads/attfiles/24c2l1as39s0wo4c0c.pdf (สืบค้น 21 เมษายน 2565).

สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดมหาสารคาม. (2565). สถานการณ์ COVID-19 จังหวัดมหาสารคาม. http://mkho.moph.go.th/mko/frontend/web/index.php/site/index (สืบค้น 17 เมษายน 2565).

สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.). (2562). คู่มือการใช้สิทธิหลักประกันสุขภาพแห่งชาติสำหรับพระภิกษุสามเณร. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.).

สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. (2561). ธรรมนูญสุขภาพพระสงฆ์แห่งชาติเพื่อสุขภาวะที่ดีถ้วนหน้า. วารสารก้าวใหม่หลักประกันสุขภาพ, 11(54).

สำนักอนามัยผู้สูงอายุ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. (2562). คู่มือแนวทางการอบรมหลักสูตรการอบรมพระคิลานุปัฏฐาก (พระอาสาสมัครส่งเสริมสุขภาพประจำวัด–อสว.) ขั้นต้น. กรุงเทพมหานคร: กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2022-12-21

รูปแบบการอ้างอิง

คมฺภีรปญฺโญ พ. ., พระครูโพธิธรรมานุศาสก์, พระครูพิศาลโพธิธรรม, & เพียงแก้ว ช. . (2022). แนวทางการส่งเสริมสุขภาวะเชิงพุทธในสถานการณ์แพร่ระบาดโรคโควิด 19 ของพระสงฆ์อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม. วารสารวิชาการ มจร บุรีรัมย์, 7(2), 285–299. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/ambj/article/view/259244

ฉบับ

ประเภทบทความ

Research Articles