ผู้นำทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตย ตามแนวทางพระพุทธศาสนา
คำสำคัญ:
ผู้นำทางการเมือง, ระบอบประชาธิปไตย, พระพุทธศาสนาบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) วิเคราะห์สภาพทั่วไปเกี่ยวกับผู้นำทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตยตามแนวทางพระพุทธศาสนา 2) วิเคราะห์ปัจจัยที่ช่วยในการส่งเสริมผู้นำทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตยตามแนวทางพระพุทธศาสนา และ 3) สร้างองค์ความรู้เกี่ยวกับผู้นำทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตยตามแนวทางพระพุทธศาสนา เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพโดยรวบรวมข้อมูลทางเอกสาร สัมภาษณ์เชิงลึก จำนวน 25 รูป/คน และจัดเวทีเสวนากลุ่ม จำนวน 10 รูป/คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสัมภาษณ์ และวิเคราะห์ข้อมูลโดยวิธีพรรณนา
ผลการวิจัยพบว่า
1. สภาพทั่วไปของผู้นำทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตย ตามแนวทางพระพุทธศาสนา ควรมีคุณลักษณะ 1) การบริหารตน คือ ทางกาย วาจา และใจ (ความคิด) ได้แก่ มีมนุษยสัมพันธ์ อดทน ตื่นตัว กระฉับกระเฉง เสียสละ สงบเสงี่ยม ไม่ถือตัว ไม่วางอำนาจ ใช้วาจาในทางสร้างสรรค์ มีความยุติธรรม ซื่อสัตย์ ปราศจากความลำเอียง มีความภักดีต่อองค์กร และมีวิสัยทัศน์ที่กว้างไกล 2) การบริหารคน คือ การจัดสรรคนให้เหมาะสมกับความรู้ความสามารถ ผ่านขั้นตอนการสรรหาและคัดเลือกบุคลากร การจัดบุคลากรเข้าปฏิบัติงาน การบำรุงรักษาบุคลากร การพัฒนาบุคลากร และการประเมินผลการปฏิบัติงาน 3) การบริหารงาน การจัดการประสิทธิภาพผ่านการปฏิบัติงานที่มีความฉับไว ความถูกต้องแม่นยำ ความรู้ ประสบการณ์ และความคิดสร้างสรรค์
2. ปัจจัยที่ช่วยส่งเสริมผู้นำทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตย ตามแนวทางพระพุทธศาสนา ประกอบด้วย 1) หลักปาปณิกธรรม (บริหารตน) ได้แก่ มีวิสัยทัศน์, มีทักษะในการทำงาน และมีทักษะในการสื่อสาร 2) หลักสังคหวัตถุ 4 (บริหารคน) ได้แก่ เสียสละเพื่อส่วนรวม, การใช้วาจาในทางสร้างสรรค์, มีจิตอาสาช่วยเหลือผู้อื่นด้วยความจริงใจ และการวางตัวเป็นกลาง) 3) หลักอิทธิบาท 4 (บริหารงาน) ได้แก่ การมีใจรักในงานที่ทำ, ความพากเพียร มุ่งมั่น, มีสมาธิจดจ่อรับผิดชอบ และการมีปัญญาและเหตุผล
3. องค์ความรู้ที่ได้จากการวิจัย เรียกว่า SPA Model ประกอบด้วย S (Self Management) คือ การบริหารตน P (People Management) คือ การบริหารคน และ A (Administration) คือ การบริหารงาน
เอกสารอ้างอิง
ก๊ก ดอนสำราญ. (2562). จริยธรรมที่เหมาะสมกับคนในสังคม. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยกรุงเทพธนบุรี, 7(2), 1-10.
กรุงเทพธุรกิจออนไลน์. (2564). 10 เรื่องสำคัญวันอภิวัฒน์สยาม 24 มิถุนายน 2475. เข้าถึงได้จาก https://www.bangkokbiznews.com/social/945064 (สืบค้นเมื่อ 1 สิงหาคม 2567).
เกรียงไกร บุญมั่ง และขวัญฟ้า ศรีประพันธ์. (2565). การสื่อสารภาพลักษณ์ทางการเมืองผ่านสื่อสังคมออนไลน์ของนักการเมืองไทย. วารสารการสื่อสารมวลชน คณะการสื่อสารมวลชน, 10(2), 195-220.
ธนภรณ์ พรรณราย. (2565). ปัจจัยที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพในการปฏิบัติงานของบุคลากรองค์การบริหารส่วนจังหวัดสงขลา. สารนิพนธ์รัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยสงขลา ครินทร์.
นฤดล มะโนศรี. (2565). การบริหารงานวิชาการตามหลักอิทธิบาท 4 ของผู้บริหารกลุ่มโรงเรียนมัธยมศึกษาสหวิทยาเขตหลักเมืองเลย สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเลย หนองบัวลำภู. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการพุทธบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
บุษบา ชมที. (2566). การศึกษาและวิเคราะห์หลักอิทธิบาท 4 กับการบริหารงานวิชาการของสถานศึกษาในศตวรรษที่ 21 สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาระยอง เขต 1. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณี.
ปิยกร อภิบาลศรี. (2567). หลักประชาธิปไตย. บทความเอกสารวิชาการวิทยาลัยศาลรัฐธรรมนูญ. เข้าถึงได้จาก http://elibrary.constitutionalcourt.or.th/ documentread.php?bibid=11817&cat=4&typ=4&file=IS6D_610624.pdf (สืบค้นเมื่อ 1 สิงหาคม 2567).
ประพันธ์พงศ์ เวชชาชีวะ. (2562). ภาวะผู้นำกับการปกครองในระบอบประชาธิปไตย. เข้าถึงได้จาก https://www.naewna.com/politic/columnist/41836 (สืบค้นเมื่อ 20 ธันวาคม 2566).
พักตร์วิไล ชำปฏิ. (2566). รูปแบบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมตามหลักปาปณิกธรรม สำหรับผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา. วารสารสหวิทยาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 7(3), 1805-1828.
พระพุทธทาสภิกขุ. (2561). การเสริมสร้างจริยธรรมแก่เด็กวัยรุ่น. กรุงเทพมหานคร: สมชายการพิมพ์.
พระมหาธนัญกรณ์ จนฺทวณฺโณ (วรตันติ). (2564). หลักการครองตน ครองคน ครองงาน : รูปแบบการบริหารยุค 4.0. เข้าถึงได้จาก https://plg.onab.go.th/th/file/get /file/20210727477926165c77710a0f6ac83e96d8e923163038.pdf (สืบค้นเมื่อ 23 มิถุนายน 2567).
พระสมโชค คุตฺตธมฺโม (เกื้อกลิ่น) และคณะ. (2565). การประยุกต์ใช้หลักสังคหวัตถุ 4 ในการเสริมสร้างการปฏิบัติงานของบุคลากรองค์การบริหารส่วนตำบลเขาตอก อำเภอเคียนซา จังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสาร มจร. อุบลปริทรรศน์, 7(2), 927-936.
วัชรา ไชยสาร. (2567). พัฒนาการมีส่วนร่วมในทางการเมืองกับประชาธิปไตยแบบมีส่วนร่วมและพหุการเมือง : การเมืองภาคประชาชน. เข้าถึงได้จาก https://www. parliament.go.th/ewtadmin/ewt/parliament_parcy/ewt_news.php?nid=16001&filename=visit (สืบค้นเมื่อ 1 สิงหาคม 2567).
วนัส ปิยะกุลชัยเดช และเอกวีร์ มีสุข. (2565). แนวคิดความเป็นผู้แทนทางการเมืองและการปรับใช้ในการเมืองไทย. รายงานการวิจัย. กรุงเทพมหานคร: สถาบันพระปกเกล้า.
อัจฉรา อยุทธศิริกุล. (2561). การศึกษาคุณลักษณะความเป็นพลเมืองตามวิถีประชาธิปไตยของนักเรียนมัธยมศึกษา. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการสอนสังคม. บัณฑิตศึกษา: มหาวิทยาลัยศิลปากร.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2024 วารสารวิชาการ มจร บุรีรัมย์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ทัศนะและความคิดเห็นที่ปรากฏในบทความวารสารฉบับนี้ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความนั้น ไม่ถือเป็นทัศนะและความรับผิดชอบของบรรณาธิการ
