ปัจจัยที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุหลังเกษียณ โดยใช้หลักพุทธธรรมนำชีวิต

บทคัดย่อ

             การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาองค์ประกอบของปัจจัยที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุหลังเกษียณโดยใช้หลักพุทธธรรมนำชีวิต 2) พัฒนาปัจจัยที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุหลังเกษียณโดยใช้หลักพุทธธรรมนำชีวิตจากข้อมูลเชิงประจักษ์ และ 3) ถ่ายทอดองค์ความรู้การพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุหลังเกษียณโดยใช้หลักพุทธธรรมนำชีวิต กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่  กลุ่มผู้สูงอายุหลังเกษียณที่อาศัยอยู่ในเขตอำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด จำนวน 364 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ 1) แบบสัมภาษณ์ 2) แบบสอบถาม 3) แบบสนทนากลุ่ม มีความเที่ยงตรงอยู่ในเกณฑ์มาตรฐานตั้งแต่ 0.80 ถึง 1.00 และค่าความเชื่อมั่นทั้งฉบับเท่ากับ .93
             ผลการวิจัยพบว่า
             1. องค์ประกอบของปัจจัยที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุหลังเกษียณโดยใช้หลักพุทธธรรมนำชีวิต 6 ด้าน ประกอบด้วย 6 องค์ประกอบ 74 ตัวบ่งชี้ ได้แก่ 1) ด้านการรวมกลุ่มทางสังคม 10 ตัวบ่งชี้ 2) ด้านความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล 10 ตัวบ่งชี้ 3) ด้านสภาพร่างกายที่ดี 15 ตัวบ่งชี้ 4) ด้านการตัดสินใจด้วยตนเอง 10 ตัวบ่งชี้ 5. ด้านสภาพความเป็นอยู่ที่ดี 9 ตัวบ่งชี้ 6) ด้านสภาพอารมณ์ที่ดี12 ตัวบ่งชี้ ซึ่งมีระดับความคิดเห็นโดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด
             2. การพัฒนาปัจจัยที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุหลังเกษียณโดยใช้หลักพุทธธรรมนำชีวิต ได้แก่ 1) ด้านการรวมกลุ่มทางสังคม (หลักสัปปุริสธรรม 7) มี 10 ตัวชี้วัด 2) ด้านความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล (พรหมวิหาร 4) มี 8 ตัวชี้วัด 3) ด้านสภาพร่างกายที่ดี (สัปปุริสธรรม 7) มี12 ตัวชี้วัด 4) ด้านการตัดสินใจด้วยตนเอง (สัปปุริสธรรม 7) มี 4 ตัวชี้วัด 5) ด้านสภาพความเป็นอยู่ที่ดี (อริยสัจ 4) มี 6 ตัวชี้วัด 6) ด้านสภาพอารมณ์ที่ดี (อริยสัจ 4) มี 12 ตัวชี้วัด
             3. การถ่ายทอดองค์ความรู้การพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุหลังเกษียณโดยใช้หลักพุทธธรรมนำชีวิต ผ่านคู่มือการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุหลังเกษียณโดยใช้หลักพุทธธรรมนำชีวิต พบว่า คู่มือการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุหลังเกษียณโดยใช้หลักพุทธธรรมนำชีวิต คู่มือฉบับนี้ประกอบด้วย ส่วนประกอบต่าง ๆ และเนื้อหาสาระ ด้านรูปแบบและการใช้ภาษา ด้านการออกแบบ ด้านรูปเล่ม ด้านประโยชน์ความเป็นไปได้จากการนำคู่มือไปใช้