การประยุกต์หลักสาราณียธรรมเพื่อส่งเสริมความเป็นพลเมืองในระบอบประชาธิปไตยของประชาชนในอำเภอไชยวาน จังหวัดอุดรธานี
คำสำคัญ:
หลักสาราณียธรรม, ความเป็นพลเมือง, ระบอบประชาธิปไตยบทคัดย่อ
การวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับความเป็นพลเมืองในระบอบประชาธิปไตยของประชาชนในอำเภอไชยวาน จังหวัดอุดรธานี 2) ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างหลักสาราณียธรรมกับความเป็นพลเมืองในระบอบประชาธิปไตยของประชาชนในอำเภอไชยวาน จังหวัดอุดรธานี และ 3) นำเสนอการประยุกต์หลักสาราณียธรรมเพื่อส่งเสริมความเป็นพลเมืองในระบอบประชาธิปไตยของประชาชนในอำเภอไชยวาน จังหวัดอุดรธานี เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี การวิจัยเชิงปริมาณ เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลเป็นแบบสอบถามมาตรส่วนประมาณค่า 5 ระดับ มีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.964 จากประชาชนในอำเภอไชยวาน จำนวน 395 คน ใช้วิธีการสุ่มแบบบังเอิญ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การวิเคราห์ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน และการวิจัยเชิงคุณภาพ ใช้การสัมภาษณ์เชิงลึก ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 12 รูป/คน โดยวิธีการเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง และวิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้เทคนิควิเคราะห์เนื้อหาเชิงพรรณนา
ผลการวิจัยพบว่า
1. ระดับความเป็นพลเมืองในระบอบประชาธิปไตยของประชาชนในอำเภอไชยวาน จังหวัดอุดรธานี โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก ค่าเฉลี่ยเท่ากับ 3.78
2. ความสัมพันธ์ระหว่างหลักสาราณียธรรมกับความเป็นพลเมืองในระบอบประชาธิปไตยของประชาชนในอำเภอไชยวาน จังหวัดอุดรธานี อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 โดยมีความสัมพันธ์เชิงบวก ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ (r) เท่ากับ 0.42
3. การประยุกต์หลักสาราณียธรรมในการส่งเสริมความเป็นพลเมืองในระบอบประชาธิปไตยของประชาชนในอำเภอไชยวาน จังหวัดอุดรธานี 1) เมตตากายกรรม ควรมีความสุภาพเรียบร้อย มีความเป็นกัลยาณมิตรต่อกัน 2) เมตตาวจีกรรม ควรมีวาจาสุภาพ บอกกล่าวสิ่งที่เป็นประโยชน์ 3) เมตตามโนกรรม มีใจปรารถนาดี ยอมรับความคิดเห็นของผู้อื่น 4) สาธารณโภคี รู้จักแบ่งปันในสิ่งของที่ได้มาโดยชอบธรรม กระจายรายได้ที่เป็นธรรม 5) สีลสามัญญตา รักษาระเบียบข้อบังคับ ประพฤติตามกฎระเบียบ 6) ทิฏฐิสามัญญตา มีความเห็นชอบร่วมกันยอมรับในความคิดเห็นที่แตกต่าง
เอกสารอ้างอิง
กัลยกร ลาภเดโช และสุกิจ ชัยมุกสิก. (2562). การประยุกต์ใช้หลักสาราณียธรรมในการปฏิบัติงานของบุคลากร เทศบาลนครแหลมฉบัง อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี. วารสารบัณฑิตศึกษาปริทรรศน์ วิทยาลัยสงฆ์นครสวรรค์, 7(2), 270-271.
คณะอนุกรรมการนโยบายปฏิรูปการศึกษาในทศวรรษที่สองด้านพัฒนาการศึกษาเพื่อสร้างความเป็นพลเมืองดี. (2554). ยุทธศาสตร์พัฒนาการศึกษาเพื่อสร้างความเป็นพลเมือง พ.ศ. 2553-2561. กรุงเทพมหานคร: สำนักนโยบายด้านพัฒนาคุณภาพและมาตรฐานการศึกษา สำนักงานเลขาชิการสภาการศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ.
ณฐาน แย้มสรวล. (2559). การประยุกต์หลักสาราณียธรรมเพื่อเสริมสร้างความปรองดองในการปฏิบัติงานวิชาชีพพยาบาลในโรงพยาบาลบางไทร จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. วารสาร มจร พุทธปัญญาปริทรรศน์, 1(1), 49-58.
ถวิลวดี บุรีกุล และรัชวดี แสงมหะหมัด. (2555). ความเป็นพลเมืองในประเทศไทย. รายงานการประชุมทางวิชาการสถาบันพระปกเกล้า ครั้งที่ 13 ประจําปี 2554. กรุงเทพมหานคร: สถาบันพระปกเกล้า.
ทิพย์พาพร ตันติสุนทร. (2554). การศึกษาเพื่อสร้างพลเมือง. กรุงเทพมหานคร: สถาบันนโยบายศึกษา.
บูฆอรี ยีหมะ. (2559). ความรู้เบื้องต้นทางรัฐศาสตร์. (พิมพ์ครั้งที่ 4). กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ปรมต วรรณบวร. (2560). ความเป็นพลเมืองเพื่อการส่งเสริมประชาธิปไตยในท้องถิ่น. วารสาร มจร สังคมศาสตร์บริพรรศน์, 6(2), 85-100.
ปริญญา เทวานฤมิตรกุล, (2555). การศึกษาเพื่อสร้างพลเมือง (Civic Education). กรุงเทพมหานคร: นานมีบุ๊คส์พับลิเคชั่นส์.
พงศกรณ์ พิลาบุตร. (2565). ความเป็นพลเมืองแบบประชาธิปไตยของประชาชนภายในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลเมือง อำเภอเมือง จังหวัดยโสธร. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 7(2), 735-744.
พระครูสุวรรณธรรมาภิมณฑ์ (สมชาย เจริญผา). (2564). การประยุกต์ใช้หลักสาราณียธรรมเพื่อส่งเสริมความสมานฉันท์ในการบริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอำเภอเมือง จังหวัดสุพรรณบุรี. (ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์). บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
วรากรณ์ สามโกเศศ. (2554). การศึกษาเพื่อสร้างความเป็นพลเมือง. มติชน. (กรอบบ่าย). เข้าถึงได้จาก http://www.amoe.go.th/moe/th/news/detail.php2NewsID= 22721&key=news research
สำนักบริหารการทะเบียน กรมการปกครอง. (2566). สถิติจำนวนประชากร พื้นที่อำเภอไชยวาน จังหวัดอุดรธานี. เข้าถึงได้จาก https://stat.bora.dopa.go.th/stat/Statnew/ statMONTH/statmonth/#/Mainpage
สุบัณฑิต จันทร์สว่าง. (2560). การประยุกต์ใช้หลักพุทธธรรมเพื่อการส่งเสริมความสมานฉันท์ในการบริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จังหวัดนครสวรรค์. (ดุษฎีนิพนธ์หลักสูตรปริญญาพุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์). บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
เอนก เหล่าธรรมทัศน์. (2556). การเมืองภาคพลเมือง. (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพมหานคร: สถาบันพระปกเกล้า. อ้างใน ธัญธัช วิภัติภูมิประเทศ. (2554). ความเป็นพลเมืองในระบอบประชาธิปไตยของนักศึกษามหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์. (รายงานการวิจัย). มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์.
Sukree Boontep and Madpouzee Rubama. (2564). ความเป็นพลเมืองตามระบอบประชาธิปไตยของนักศึกษาคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยหาดใหญ่ ประจำปีการศึกษา 2563. ใน การประชุมหาดใหญ่วิชาการระดับชาติและนานาชาติครั้งที่ 12. มหาวิทยาลัยหาดใหญ่.
Mehran, K. (1996). Understanding Comparative Politics: a framework for analysis. London and New York: Routledge.
Taro Yamane. (1973). Statistics : An Introductory Analysis. (3rd Edition). Tokyo: Aoyama Gakuin University.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารวิชาการ มจร บุรีรัมย์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ทัศนะและความคิดเห็นที่ปรากฏในบทความวารสารฉบับนี้ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความนั้น ไม่ถือเป็นทัศนะและความรับผิดชอบของบรรณาธิการ
