ศาสตร์แห่งการอธิบายความจริงของพระพุทธเจ้า

บทคัดย่อ

             บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาวิเคราะห์ศาสตร์แห่งการอธิบายความจริงของพระพุทธเจ้า พบว่า ในหลักนิยาม 5 ที่พระพุทธเจ้าทรงนำเสนอกรอบมูลฐานเชิงวิทยาศาสตร์ที่ควบคุม “สภาวะคงที่” และ “พลวัต”ของสรรพสิ่งทั้งปวงในเอกภพ กฎเหล่านี้ไม่ได้แยกขาดจากกัน แต่แสดงถึงความสัมพันธ์เชิงองค์รวมของจักรวาลเป็นเหมือนกฎที่ควบคุมกระบวนการทางวัตถุและพลังงาน นอกจากนี้ในยุคที่พระพุทธเจ้าทรงมีพระชนม์อยู่ได้มีความรู้เกี่ยวกับ “ปรมาณู” ที่มีรากฐานมาจากความสงสัยพื้นฐานเกี่ยวกับความตาย เมื่อร่างกายของบุคคลถูกเผาทำลายจนหมดสิ้นก็จะเหลือเพียงสิ่งที่มองไม่เห็นคือ “วิญญาณ” หรือ “จิตวิญญาณ”ชาวอินเดียจึงเริ่มตั้งคำถามต่อว่า แท้จริงแล้วประกอบขึ้นจากอะไรกันแน่ เรื่องนี้มีความสอดคล้องกับคำสอนในอภิธรรมเรื่อง “สุขุมรูปติกะ” ที่ว่าด้วยหมวดแห่งรูปที่ละเอียดอ่อน พระพุทธเจ้าทรงอธิบายจำแนกและระบุคุณสมบัติของรูปและปรากฏการณ์ทางวัตถุ เมื่อพิจารณาว่าอะไรอยู่เบื้องหลังที่ทำให้ทุกสิ่งทุกอย่างเป็นไป คำอธิบายในแบบพุทธศาสนานั้นมีความโน้มเอียงไปในเชิงธรรมชาตินิยมอย่างชัดเจน ในการพยายามอธิบายกลไกพื้นฐานที่ขับเคลื่อนจักรวาลที่ไม่พึ่งพาแนวคิดเหนือธรรมชาติ หรือการแทรกแซงของพระผู้สร้างแต่อย่างใด พระองค์ทรงอธิบายว่า ทุกสิ่งไม่ใช่สสารคงที่ และไม่ใช่วัตถุที่มีชิ้นส่วนให้ประกอบกันขึ้นมา แต่พระองค์มองว่า ทุกสิ่งเป็นพลังงานและกระบวนการที่ไม่มีตัวตนอิสระ สิ่งที่เรารับรู้ว่าเป็น “สิ่งของ” หรือ “ตัวเรา” เป็นเพียงการรวมตัวชั่วคราวของปัจจัยที่เกิดดับอยู่ตลอดเวลา