การพัฒนารูปแบบการบริหารสถานศึกษาตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงเพื่อส่งเสริมทักษะอาชีพของนักเรียนโรงเรียนบ้านแนงมุด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา สุรินทร์ เขต 3

บทคัดย่อ

             การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบันและแนวทางการบริหารสถานศึกษา สร้าง ทดลองใช้ และประเมินรูปแบบการบริหารสถานศึกษาตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงเพื่อส่งเสริมทักษะอาชีพของนักเรียน เป็นการวิจัยและพัฒนา (Research and Development) ดำเนินการวิจัยเป็น 4 ระยะ ระยะที่ 1 ศึกษาสภาพปัจจุบัน โดยกลุ่มตัวอย่างจำนวน 78 คน เลือกแบบเจาะจง ใช้แบบสอบถามสภาพปัจจุบันซึ่งมีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ .921 ระยะที่ 2 ศึกษาแนวทางในการพัฒนารูปแบบ โดยผู้ให้ข้อมูลเป็นผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 11 คน เลือกแบบเจาะจง ใช้แบบสัมภาษณ์ ระยะที่ 3 สร้างรูปแบบ โดยประชากรคือครูผู้สอนโรงเรียนบ้านแนงมุด จำนวน 20 คน ใช้แบบสอบถามซึ่งมีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ .870 และระยะที่ 4 ทดลองใช้และประเมินรูปแบบ แบ่งเป็น 3 ขั้น ได้แก่ ขั้นที่ 1 ประเมินความเหมาะสมและความเป็นไปได้ของรูปแบบและคู่มือการใช้รูปแบบ โดยประชากรคือครูผู้สอนโรงเรียนบ้านแนงมุด จำนวน 20 คน ขั้นที่ 2 ประเมินประสิทธิผลของรูปแบบ โดยกลุ่มตัวอย่างจำนวน 142 คน และขั้นที่ 3 ประเมินความพึงพอใจของครู คณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน ผู้ปกครอง และนักเรียน โดยกลุ่มตัวอย่างจำนวน 220 คน เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสอบถามซึ่งมีค่าความเชื่อมั่นระหว่าง .882–.920 สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
             ผลการวิจัยพบว่า
             สภาพปัจจุบันการบริหารสถานศึกษาตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงและการส่งเสริมทักษะอาชีพของนักเรียน โดยภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง แนวทางการบริหารสถานศึกษาที่เหมาะสม ได้แก่ การขับเคลื่อนหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงผ่านการมีส่วนร่วมและการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ การพัฒนาหลักสูตรและการจัดการเรียนการสอนตามหลัก 3 ห่วง 2 เงื่อนไข ครอบคลุม 4 มิติ การจัดกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน การพัฒนาบุคลากรและคณะกรรมการสถานศึกษา และการส่งเสริมทักษะอาชีพและทักษะชีวิตของนักเรียน รูปแบบการบริหารสถานศึกษาที่พัฒนาขึ้นประกอบด้วย หลักการ วัตถุประสงค์ ขั้นตอนการดำเนินงาน เงื่อนไขความสำเร็จ และการวัดผลและประเมินผล ผลการตรวจสอบและการทดลองใช้รูปแบบ พบว่ามีความเป็นไปได้ ความถูกต้อง และการปฏิบัติตามรูปแบบอยู่ในระดับมากที่สุด ผลการประเมินรูปแบบ พบว่ามีความเหมาะสม ความมีประโยชน์ และประสิทธิผลในการส่งเสริมทักษะอาชีพของนักเรียนอยู่ในระดับมากถึงมากที่สุด และผู้มีส่วนเกี่ยวข้องทุกกลุ่มมีความพึงพอใจต่อรูปแบบอยู่ในระดับมาก