การเสริมสร้างวัฒนธรรมองค์กรตามหลักพุทธธรรมในบริบทสังคมไทยร่วมสมัย

ผู้แต่ง

  • ทิพกัมพู เดชารัตน์ วิทยาลัยสงฆ์สุราษฎร์ธานี มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • วิลัยภรณ์ มลิวัลย์ วิทยาลัยสงฆ์สุราษฎร์ธานี มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • โศจิลักษณ์ สุวรรณภักดี วิทยาลัยสงฆ์สุราษฎร์ธานี มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

วัฒนธรรมองค์กร, พุทธธรรม, สังคมไทยร่วมสมัย

บทคัดย่อ

             บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวทางการเสริมสร้างวัฒนธรรมองค์กรตามหลักพุทธธรรมในบริบทสังคมไทยร่วมสมัย โดยใช้วิธีการศึกษาจากเอกสารแนวคิด ทฤษฎีและงานวิจัยที่เกี่ยวข้องเป็นฐานในการวิเคราะห์เนื้อหา มุ่งอธิบายความหมายและความสำคัญของวัฒนธรรมองค์กร ตลอดจนการประยุกต์ใช้หลักพุทธธรรม ได้แก่  พรหมวิหาร 4 สังคหวัตถุ 4 และอิทธิบาท 4 ในการพัฒนาค่านิยม พฤติกรรม และความสัมพันธ์ในการทำงานของบุคลากรภายในองค์กร ผลการศึกษาพบว่า หลักพุทธธรรมสามารถทำหน้าที่เป็นฐานคุณค่าทางจริยธรรมที่เอื้อต่อการสร้างวัฒนธรรมองค์กรที่เน้นความเมตตาความร่วมมือ ความรับผิดชอบ และความโปร่งใส ส่งผลต่อการเพิ่มประสิทธิภาพการทำงาน การเสริมสร้างความผูกพันของบุคลากรและความยั่งยืนขององค์กร บทความนี้ชี้ให้เห็นว่าการ บูรณาการหลักพุทธธรรมเข้ากับการบริหาร และการพัฒนาองค์กรเป็นแนวทางที่สอดคล้องกับบริบททางสังคม และวัฒนธรรมไทย และสามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้ทั้งในองค์กรภาครัฐ องค์กรเอกชน และองค์กรทางสังคม

เอกสารอ้างอิง

นิธิ เอียวศรีวงศ์. (2558). ประวัติศาสตร์สังคมไทยในมุมมองวัฒนธรรม. กรุงเทพมหานคร: มติชน.

ประเวศ วะสี. (2560). ระบบสุขภาพทางปัญญา: ทางออกของสังคมไทย. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ.

พระเทพเวที. (2560). พุทธธรรมกับการพัฒนาองค์กร. กรุงเทพมหานคร: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป. อ. ปยุตฺโต). (2559). พุทธธรรม. (พิมพ์ครั้งที่ 35). กรุงเทพมหานคร: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระมหาวุฒิชัย วชิรเมธี. (2561). ภาวะผู้นำตามแนวพุทธ. กรุงเทพมหานคร: อมรินทร์ธรรมะ.

วิชัย ว่องศิริ. (2561). ภาวะผู้นำเชิงคุณธรรมกับการบริหารองค์กร. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

สมชาย ศรีทอง. (2561). การพัฒนาสังคมอย่างยั่งยืนกับบทบาทสถาบันศาสนา. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ป. อ. ปยุตฺโต). (2560). ธรรมนูญชีวิต. กรุงเทพมหานคร: มูลนิธิพุทธธรรม.

สมบัติ ธำรงธัญวงศ์. (2557). การบริหารรัฐกิจแนวใหม่. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สุจิตต์ วงษ์เทศ. (2561). วัฒนธรรมไทยกับพุทธศาสนา. กรุงเทพมหานคร: ศิลปวัฒนธรรม.

อเนก เหล่าธรรมทัศน์. (2560). วัฒนธรรมองค์กรกับการพัฒนา. กรุงเทพมหานคร: สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-07-16

รูปแบบการอ้างอิง

เดชารัตน์ ท., มลิวัลย์ ว., & สุวรรณภักดี โ. (2026). การเสริมสร้างวัฒนธรรมองค์กรตามหลักพุทธธรรมในบริบทสังคมไทยร่วมสมัย. วารสารวิชาการ มจร บุรีรัมย์, 11(2), 447–460. สืบค้น จาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/ambj/article/view/291535