ความเชื่อและโลกทัศน์ในชุมชนแม่ใสผ่านวรรณกรรมมุขปาฐะ
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความเชื่อและโลกทัศน์ของชุมชนแม่ใสผ่านวรรณกรรมมุขปาฐะ จำนวนทั้งสิ้น 16 บท แบ่งเป็นประเภทภาษิต จำนวน 9 บท และประเภทความเชื่อและโชคลาง จำนวน 7 บท โดยเก็บรวบรวมข้อมูลจากปราชญ์ชาวบ้านที่อาศัยอยู่ในชุมชนแม่ใส จังหวัดพะเยา จำนวน 19 คน ผลการศึกษาพบว่า วรรณกรรมมุขปาฐะสามารถสะท้อนให้เห็นถึงความเชื่อและโลกทัศน์ของคนในชุมชนบ้านแม่ใส ดังนี้ ด้านความเชื่อ แบ่งเป็น 2 ด้านย่อย คือ 1) ความเชื่อในด้านการให้กำลังใจ และ 2) ความเชื่อในการดำเนินชีวิตและการประกอบสัมมาอาชีพ ซึ่งด้านความเชื่อในการให้กำลังใจจะปรากฏในพิธีสืบชะตาหมู่บ้านและการส่งเคราะห์หมู่บ้าน การเลี้ยงผีเจ้าบ้าน พิธีส่งเคราะห์ผู้ป่วย หรือผู้หายป่วย การฮ้องขวัญหรือการเรียกขวัญ และความเชื่อในการดำเนินชีวิตและการประกอบสัมมาอาชีพจะปรากฏในการทำนา จับปลา และตีมีด สำหรับโลกทัศน์ที่ได้สะท้อนออกมาจากวรรณกรรมมุขปาฐะนั้นแบ่งเป็นด้านการทำงานและลักษณะของคนที่ไม่ควรคบ
Downloads
Article Details
บทความทุกบทความเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพาเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
จิรพร ศรีบุญลือ. (2546). การศึกษา “ผญา” สื่อประเพณี: การสืบทอดและการสะท้อนอัตลักษณ์ของชุมชนคนอีสาน. รายงานโครงการเฉพาะบุคคล, วารสารศาสตรมหาบัณฑิต, สาขาการบริหารสื่อสารมวลชน, คณะวารสารศาสตร์และสื่อสารมวลชน, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ราชันย์ นิลวรรณาภา และพิพัฒน์ ประเสริฐสังข์. (2559). วรรณกรรมชาดกพื้นบ้านอีสาน: ภาพสะท้อนอัตลักษณ์ด้านความเชื่อ วิถีชีวิต ประเพณีและพิธีกรรม. วารสารเพื่อพัฒนาสังคมและชุมชน มหาวิทยาลัยราชภัฎมหาสารคาม, 3(5), 85-97.
ศิราพร ณ ถลาง. (2552). ทฤษฎีคติชนวิทยา: วิธีวิทยาในการวิเคราะห์ตำนาน-นิทานพื้นบ้าน. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุกัญญา สุจฉายา. (2556). วรรณกรรมมุขปาฐะ. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
เอื้อมพร จรนามล. (2556). โลกทัศน์ที่ปรากฏในนิทานพื้นบ้านไทลื้อ อำเภอเชียงคำ จังหวัดพะเยา. วารสารมนุษยศาสตร์และ สังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยพะเยา, 1(3), 28-39.
ช้อย เมืองมา. (2560, 26 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
ดา เมืองมา. (2560, 26 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
เดช แก้วใจบุญ. (2560, 26 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
ตั๋น ฟั้นสืบ. (2560, 6 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
บุญมี ใจจา. (2560, 27 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
ป้อ ใจศรี. (2560, 26 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
ประสาท พรหมพันธ์. (2560, 26 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
พระครูวิทิตธรรมคุณ และพ่อหนานเป็ง จุมปา. (2560, 27 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
พระครูสุนทรรัตนสถิต. (2560, 6 มิถุนายน). เจ้าอาวาสวัดสันป่าถ่อน. สัมภาษณ์.
ฟองจันทร์ สุขใจ. (2560, 26 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
ยงยุทธ แก้วใจบุญ. (2560, 26 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
รอด วงศ์ราษฎร์. (2560, 27 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
เลื่อน บุญปั๋น. (2560, 6 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
วิสุทธิ์ ทองคำ. (2560, 6 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
ศรีรัตน์ บุญเจริญ. (2560, 6 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
ศรีรัตน์ อยู่ดี. (2560, 26 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
สนธยา พรหมพันธ์. (2560, 26 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
สำราญ เมืองมา. (2560, 6 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
อำไพ วงศ์เมือง. (2560, 6 มิถุนายน). ปราชญ์ชาวบ้านชุมชนแม่ใส. สัมภาษณ์.
