การใช้แอปพลิเคชันสุขภาพและการรับรู้ความเสี่ยงโรคไม่ติดต่อของเจนเนอเรชันวาย : การศึกษาเชิงคุณภาพ

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการใช้แอปพลิเคชันในการดูแลสุขภาพและการรับรู้ความเสี่ยงในโรคไม่ติดต่อของเจนเนอเรชั่นวายและสำรวจข้อมูลเชิงลึกของการใช้จากข้อมูลแอปพลิเคชันในการดูแลสุขภาพกับการรับรู้ความเสี่ยงในโรคไม่ติดต่อของเจนเนอเรชันวายที่อาศัยอยู่ในเขตกรุงเทพมหานคร โดยเก็บข้อมูลจากการสัมภาษณ์เชิงลึกในกลุ่มตัวอย่าง ทั้งสิ้น 14 คน เป็นการสุ่มตัวอย่างแบบไม่อาศัยความน่าจะเป็นแบบการเลือกเฉพาะเจาะจง (purposive sampling) แบ่งเป็นเพศหญิงจำนวน 9 คนและเพศชาย 5 คน ส่วนมาก อายุ 28-32 ปีและอายุ 38-42 ปี รองลงมาคือ อายุ 23-27 ปี และอายุ 33-37 ปี อาชีพพนักงานบริษัท 5 คน รับราชการ 6 คน และธุรกิจส่วนตัว     3 คน สถานะโสดเป็นส่วนมาก ระดับการศึกษา ปริญญาตรีและปริญญาโท ส่วนใหญ่รายได้ 20,000 – 40,000 บาท และมากกว่า 60,000 บาท ผลการศึกษาพบว่า เจนเนอเรชันวายที่ใช้แอปพลิเคชันเพื่อดูแลสุขภาพนั้น มีแนวโน้มปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพและลดโอกาสเสี่ยงต่อการเกิดโรคไม่ติดต่อ จากกลุ่มตัวอย่างที่เข้าร่วมงานวิจัยนั้น ส่วนมากสุขภาพดี เพราะมีการใช้แอปพลิเคชันเพื่อดูแลสุขภาพต่อเนื่องนาน 1-3 ปี โดยใช้แอปพลิเคชันผ่านทางสมาท์วอชและสมาท์โฟน อีกทั้ง กลุ่มตัวอย่างให้ความน่าเชื่อถือข้อมูลที่ได้จากแอปพลิเคชันร้อยละ 80 สาเหตุที่ใช้แอปพลิเคชัน คือ เพื่อสุขภาพที่ดี โดยแอปพลิเคชันที่ใช้มากที่สุด คือ แอปพลิเคชันที่ช่วยในการออกกำลังกาย ถัดลงมา คือ แอปพลิเคชันที่ใช้เพื่อติดตามคุณภาพในการนอน แอปพลิเคชันในการช่วยลดน้ำหนัก  โดยการอดอาหารที่เรียกว่า Intermittent fasting (IF) และแอปพลิเคชันในการจดบันทึกรอบเดือน แอปพลิเคชันในการกระตุ้นเตือนให้ดื่มน้ำ แอปพลิเคชันที่ช่วยในการทำสมาธิ และแอปพลิเคชันที่แสดงค่าฝุ่น PM. 2.5 ด้วย เรียงตามลำดับ หลังจากการใช้งานแอปพลิเคชันต่อเนื่อง กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่ มีการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมไปในทางที่ส่งเสริมสุขภาพ เช่น มีการออกกำลังกายมากขึ้นและบ่อยขึ้นกว่าเดิม ทานอาหารสุขภาพมากขึ้น ลดน้ำหนักได้สำเร็จ คุณภาพการนอนหลับดีขึ้น

ความเครียดลดลงและมีสุขภาพจิตดีขึ้น ในส่วนของการรับรู้ความเสี่ยงในกลุ่มโรคไม่ติดต่อของกลุ่มตัวอย่างนั้น กลุ่มตัวอย่างไม่ได้นำข้อมูลจากแอปพลิเคชันมาประเมินความเสี่ยงส่วนบุคคล เป็นเพียงการใช้แอปพลิเคชันจึงใช้เพื่อดูแลสุขภาพเป็นหลัก ส่วนข้อมูลที่ได้จากแอปพลิเคชันนั้น เป็นสถิติที่สามารถใช้ในการเปรียบเทียบย้อนหลังหรือใช้เมื่อไปพบแพทย์ตรวจร่างกายประจำปีเท่านั้น ดังนั้น หากข้อมูลจากแอปพลิเคชันแสดงค่าผิดปกติ เป็นเพียงสัญญานเตือนถึงอาการผิดปกติ ไม่ถือว่าเป็นความเสี่ยงต่อโรคไม่ติดต่อ