การทุจริตสอบบาลีสนามหลวง: การจัดการ บทลงโทษ และผลกระทบเชิงเปรียบเทียบ

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อมุ่งศึกษาปรากฏการณ์การทุจริตในการสอบบาลีสนามหลวง ซึ่งเป็นระบบการสอบกลางของการศึกษาพระปริยัติธรรมในคณะสงฆ์ไทย ใช้การศึกษาเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง เพื่อวิเคราะห์ลักษณะของการทุจริต มาตรการจัดการ และบทลงโทษที่มีอยู่ ตลอดจนพิจารณาผลกระทบเชิงเปรียบเทียบในระดับปัจเจก ระดับสถาบัน และระดับสังคมโดยรวม ผลการศึกษา พบว่า การทุจริตมีหลายรูปแบบ เช่น การส่งคนสอบแทน การใช้เทคโนโลยีช่วยโกง และการสมรู้ร่วมคิดกับเจ้าหน้าที่สนามสอบ แม้ว่าหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจะมีการกำหนดมาตรการป้องกันและบทลงโทษแล้ว แต่ยังขาดความเป็นธรรมาภิบาลและการมีส่วนร่วมเชิงระบบอย่างยั่งยืน บทความนี้เสนอองค์ความรู้ใหม่ในแนวทางการบริหารจัดการการสอบบาลี โดยเน้นการประเมินผลแบบหลากมิติ การกระจายอำนาจในการจัดสอบร่วมกับสำนักเรียนท้องถิ่น การใช้เทคโนโลยีเพื่อความโปร่งใสในกระบวนการสอบ และการเพิ่มบทลงโทษให้หนักขึ้น นอกจากนี้ ยังเสนอแนวคิดการศึกษาเชิงธรรมะที่เน้นศีล สมาธิ และปัญญา อันเป็นรากฐานในการคัดกรองผู้รู้ธรรมอย่างแท้จริง และข้อเสนอแนะเชิงนโยบายได้แก่ 1.ปรับระบบการประเมินผล ให้ครอบคลุมด้านปฏิบัติและจริยธรรม ไม่เน้นเฉพาะการสอบข้อเขียน 2.อบรมธรรมจริยา แก่ผู้เข้าสอบทุกระดับก่อนสอบ 3.สร้างระบบ Mentor – ผู้ติดตาม เพื่อประเมินความรู้เชิงปฏิบัติ 4.ส่งเสริมวัฒนธรรมไม่โกง โดยจัดเวทีแลกเปลี่ยนประสบการณ์ของผู้สอบผ่านอย่างสุจริต 5.ปร่งใสและเปิดเผย กรณีทุจริต เพื่อสร้างความมั่นใจต่อสาธารณชน หากสามารถผนวกระบบการศึกษาพระบาลีให้เข้ากับหลักอธิศีล อธิจิต อธิปัญญาได้อย่างแท้จริง ระบบการสอบจะมิใช่เครื่องมือทางสังคมอีกต่อไป แต่จะเป็นกระบวนการกลั่นกรองผู้รู้ธรรมที่แท้จริง อันจะช่วยฟื้นฟูศรัทธาในพระพุทธศาสนาให้มั่นคงต่อไป